Zbulohet mosha maksimale që mund të arrijnë njerëzit nëse plakja mund të kurohet

Zbulohet mosha maksimale që mund të arrijnë njerëzit nëse plakja mund të kurohet

16:48, 24/07/2026
ZMADHO TEKSTIN
+ Aa -

Jetëgjatësia e njeriut mund të ketë një kufi maksimal prej rreth 200 vjetësh, edhe nëse në të ardhmen zhvillohen trajtime të avancuara kundër plakjes, sipas një studimi të ri.

Shkencëtarë rusë u përpoqën të kuptonin nëse ekziston një kufi i pakapërcyeshëm për jetëgjatësinë e njeriut, në rast se do të eliminoheshin të gjitha shkaqet kryesore të plakjes, me përjashtim të ndryshimeve në ADN-në e qelizave, të njohura si mutacione somatike.

Mutacionet e ADN-së priren të grumbullohen gjatë gjithë jetës, ndërsa qelizat ndahen ose dëmtohen nga proceset metabolike apo faktorët e mjedisit. Ky është një mekanizëm i rëndësishëm i plakjes dhe shumë i vështirë për t'u eliminuar.

Në studimin më të fundit, shkencëtarët përshkruajnë një model matematikor që simulon mënyrën se si organe të ndryshme dëmtohen gradualisht, ndërsa mutacionet somatike grumbullohen me kalimin e kohës.

Studiuesit simuluan një skenar ideal, ku faktorë të tjerë kryesorë që ndikojnë në plakje, si inflamacioni kronik, mosfunksionimi i mitokondrive dhe grumbullimi i qelizave të plakura, mund të riktheheshin në gjendje normale.

"Ne zhvilluam një model që përfshin gradualisht faktorët që kontribuojnë në plakje dhe e përdorëm atë për të vlerësuar kufijtë e jetëgjatësisë nëse do të eliminoheshin të gjitha shenjat e plakjes, përveç mutacioneve somatike," shkruajnë autorët në studimin e botuar në revistën NPJ Ageing.

Studimi tregon se organet e ndryshme reagojnë në mënyra shumë të ndryshme ndaj dëmtimit të shkaktuar nga mutacionet e ADN-së.

Truri dhe zemra janë veçanërisht të ndjeshëm, pasi disa nga qelizat e tyre më të rëndësishme nuk mund të zëvendësohen dhe ndahen ose rigjenerohen shumë rrallë pas lindjes.

Në të kundërt, mëlçia zëvendëson vazhdimisht qelizat e plakura dhe të konsumuara.

Kur studiuesit bashkuan simulimet e organeve të ndryshme në një model të vetëm, ata arritën në përfundimin se njerëzit, nëse do të plakeshin vetëm si pasojë e mutacioneve, mund të kishin një jetëgjatësi mesatare prej 146 deri në 194 vjet.

"Rezultatet tona sugjerojnë se edhe nëse do të eliminoheshin të gjitha shenjat e plakjes, me përjashtim të mutacioneve somatike, jetëgjatësia mesatare e njeriut do të arrinte nga 146 deri në 194 vjet, pra rreth dyfishin e mesatares aktuale prej 79 vjetësh," shkruajnë autorët.

"Ky ndryshim afërsisht dyfish në jetëgjatësinë mesatare tregon se mekanizma të tjerë të plakjes ka të ngjarë të kufizojnë jetëgjatësinë po aq sa edhe mutacionet somatike."

Megjithatë, studiuesit paralajmërojnë se përfundimet e tyre varen shumë nga supozimet se si organet ndërveprojnë me njëri-tjetrin dhe si dështojnë me kalimin e kohës. Ata theksojnë se këto rezultate janë teorike dhe nuk përbëjnë një provë eksperimentale.

Gjetjet synojnë kryesisht të tregojnë se mutacionet e ADN-së do të mbeten pengesa më e madhe, edhe nëse mjekësia e së ardhmes arrin të eliminojë çdo aspekt të kthyeshëm të plakjes.

Studimi tregon gjithashtu se sa shumë kontribuon secili mekanizëm i plakjes në jetëgjatësinë e përgjithshme.

"Puna jonë përbën një hap të rëndësishëm drejt ndarjes së procesit të plakjes në mekanizma të matshëm," shkruajnë shkencëtarët.

"Në të ardhmen, përfshirja edhe e faktorëve të tjerë kryesorë të plakjes mund të hapë rrugën drejt një teorie të plotë dhe të bazuar në mekanizma për procesin e plakjes." /Independent – Syri.net

© SYRI.net

Lexo edhe:

Denonco