Sa e vështirë do të ishte të ndalohej kërcënimi raketor i Iranit?

Raketat dhe dronët iranianë kanë vazhduar të godasin objekte të rëndësishme energjetike dhe objektiva të tjera në vendet e Gjirit dhe në Lindjen e Mesme, gati tre javë pas fillimit të luftës .

Neutralizimi i aftësive të Iranit me raketa dhe dronë është një qëllim thelbësor lufte si për SHBA-në ashtu edhe për Izraelin, i cili nisi konfliktin më 28 shkurt, por kjo mund të jetë shumë e vështirë. Ja pse:

Sa i madh është stoku i rraketave dhe i dronëve të Iranit?

Irani kishte rezervat më të mëdha të raketave balistike në Lindjen e Mesme para luftës, sipas Zyrës së Drejtorit të Inteligjencës Kombëtare të SHBA-së. Arsenali përfshinte raketa të llojeve të ndryshme, me rreze veprimi deri në 2,000 kilometra (1,240 milje), të afta për të goditur Izraelin dhe me shpejtësi deri në 17,000 km në orë (10,550 mph), sipas mediave shtetërore iraniane.

Midis raketave që ka qëlluar drejt Izraelit janë disa me koka bërthamore me municione thërrmuese që janë më të vështira për t’u neutralizuar nga mburojat mbrojtëse raketore të Izraelit.
Madhësia e rezervave të raketave të saj para luftës ishte e panjohur, me vlerësime që varionin nga 2,500 nga ushtria izraelite në rreth 6,000 sipas analistëve të tjerë.

Shoqata e Kontrollit të Armëve thotë se programi raketor i Iranit bazohet kryesisht në dizajnet e Koresë së Veriut dhe Rusisë dhe ka përfituar nga ndihma kineze.Shumë nga bazat e raketave të Iranit ndodhen brenda dhe përreth Teheranit. Ekzistojnë të paktën pesë "qytete raketash" të njohura nëntokësore në provinca të ndryshme, duke përfshirë Kermanshah dhe Semnan, si dhe pranë rajonit të Gjirit.

Në vitin 2020, ajo qëlloi një raketë balistike nga nëntoka për herë të parë sipas një raporti të vitit 2023 nga Behnam Ben Taleblu, një bashkëpunëtor i lartë në Fondacionin për Mbrojtjen e Demokracive me seli në SHBA.

Irani është gjithashtu një prodhues i madh i dronëve dhe ka kapacitetin industrial për të prodhuar rreth 10,000 në muaj, sipas Qendrës për Rezistencën e Informacionit, një grup kërkimor jofitimprurës i financuar nga Ministria e Jashtme e Britanisë.
Ajo ishte pioniere e dronit Shahed, një alternativë shumë më e lirë se raketat e shtrenjta, dhe i shiti sasi të mëdha të tyre Rusisë për t’u përdorur në luftën në Ukrainë .

Sa nga arsenali i Iranit ka mbetur? 

Sasia e mbetur e kësaj depoje armësh mund të jetë një faktor kyç në përcaktimin e rrjedhës së luftës.Javën e kaluar, Presidenti i SHBA-së, Donald Trump, tha se kapaciteti i raketave balistike të Iranit ishte shkatërruar funksionalisht. Gjenerali amerikan, Dan Caine, kryetar i Shtabit të Përbashkët të Ushtrisë, tha të enjten se Irani ende mbante disa aftësi raketore.

'Ata hynë në këtë betejë me shumë armë', tha ai.

Kryeministri izraelit Benjamin Netanyahu tha gjithashtu të enjten se aftësia e Iranit për raketa dhe dronë ishte "degraduar masivisht" me qindra lëshues të shkatërruar. Izraeli gjithashtu po godiste fabrikat e raketave dhe dronëve, tha ai.

Irani ka mohuar se po i mbarojnë predhat, me Gardën e saj Revolucionare që tha të premten se rezervat e saj të raketave nuk ishin shterur dhe se prodhimi i armatimeve vazhdonte.

Megjithatë, mbajtja e furnizimeve me raketa mund të jetë e vështirë për Iranin, me pak perspektivë për t'u riarmatosur nga fuqitë e mëdha Rusia ose Kina, dhe pasi ka furnizuar disa raketa për Hezbollahun aleat në Liban dhe Huthitët në Jemen, dhe pasi ka përdorur disa gjatë një lufte të shkurtër vitin e kaluar.Sulmet ndaj lançuesve të Iranit mund të zvogëlojnë gjithashtu aftësinë e tij për të vendosur raketa.

Analistët thonë se dronët mund të jenë më të lehtë për Iranin që t’i përdorë për një kohë më të gjatë dhe prodhohen në uzina me përdorim të dyfishtë, ndërsa objekte të tjera mund të ripajisen për të rritur prodhimin.

Çfarë po ndodh në terren?

Ritmi i sulmeve iraniane është ngadalësuar, kanë thënë Izraeli dhe shtetet e Gjirit.

Megjithatë, sulmet me raketa dhe dronë po vazhdojnë, përfshirë sulmet që dëmtuan objektet energjetike në Katar dhe Kuvajt të enjten, dhe raketat e synuara drejt terminalit të naftës në Detin e Kuq të Arabisë Saudite që u rrëzuan.

Edhe zjarret më pak intensive nga raketat dhe dronët përbëjnë një rrezik të madh, si për shtetet e Gjirit, ashtu edhe për zinxhirët logjistikë globalë dhe furnizimet me energji./ Reuters - Syri.Net