Trump 'shumë i zhgënjyer' me Starmerin për Iranin

Donald Trump i ka thënë The Telegraph se është "shumë i zhgënjyer" me Sër Keir Starmerin për bllokimin fillestar të përdorimit të bazës Diego Garcia për sulme ndaj Iranit.

Në një intervistë ekskluzive, presidenti amerikan tha se refuzimi fillestar i kryeministrit për t'i lejuar forcat amerikane të përdornin bazën në Ishujt Chagos ishte diçka që "nuk ka ndodhur kurrë më parë mes vendeve tona".

Britania kishte refuzuar t'i jepte SHBA-së leje për të kryer sulme nga baza si Diego Garcia dhe RAF Fairford, duke përmendur të drejtën ndërkombëtare. Megjithatë, të dielën në mbrëmje, Starmer ndryshoi qëndrim dhe tha se do t'i lejonte SHBA-së akses në Diego Garcia për "qëllime specifike dhe të kufizuara mbrojtëse".

Trump tha se Starmer "mori shumë kohë" për të ndryshuar mendim.

"Kjo ndoshta nuk ka ndodhur kurrë më parë mes vendeve tona," tha ai për The Telegraph, duke shtuar: "Duket sikur ishte i shqetësuar për ligjshmërinë."

Debati për Diego Garcian bëri që Trump të tërhiqte mbështetjen për marrëveshjen e diskutueshme të Chagos, sipas së cilës Britania do t'ia kalonte sovranitetin e territorit në Oqeanin Indian Mauriciusit dhe më pas do ta merrte me qira bazën ushtarake.

"Papritur, Mauriciusi po pretendonte pronësinë. Ai duhej ta mbronte dhe ta mbante, ose ta detyronte palën tjetër ta merrte, po të doni të dini të vërtetën. Por jo, ne u zhgënjyem shumë nga Keir," tha Trump.

Dy ditë pas nisjes së sulmeve amerikane ndaj Iranit, presidenti tha se operacioni ishte "shumë përpara afatit".

Trump sugjeroi se Starmer duhej ta kishte miratuar që në fillim përdorimin amerikan të Diego Garcias, duke pretenduar se Irani ishte përgjegjës për vrasjen e "shumë njerëzve nga vendi juaj".

"Ka njerëz pa krahë, pa këmbë, me fytyra të shformuara. Irani është 95 për qind përgjegjës për to. Ato ngjarje të tmerrshme u shkaktuan nga Irani," tha ai, pa përmendur raste konkrete.

Trump e quajti marrëveshjen e Chagos-it"një gjë shumë woke".

"Do të kishte qenë shumë më mirë nga ana ligjore nëse ai thjesht do ta kishte mbajtur pronësinë e tokës dhe të mos ua kishte dhënë njerëzve që nuk ishin pronarët e ligjshëm," tha ai.

Duke iu referuar ndryshimit të qëndrimit të Starmerit për Diego Garcias, ai shtoi: "Është e dobishme. Por mori shumë kohë. Shumë kohë."

Starmer po përballet gjithashtu me reagime nga republikanët në Uashington për vonesën.

Një orë pasi kryeministri njoftoi të dielën në mbrëmje se i kishte dhënë SHBA-së leje për të përdorur bazat, një dron iranian Shahed goditi bazën britanike RAF Akrotiri në Qipro.

Ushtarët britanikë morën një alarm për "kërcënim sigurie", duke u kërkuar të strehoheshin ndërsa shpërthime dëgjoheshin në zonën e Limassolit ku ndodhet baza.

Nuk pati viktima, por Ministria britanike e Mbrojtjes ka zhvendosur familjet e ushtarakëve nga baza.

Megjithëse tha se mbështet shkatërrimin e kapaciteteve sulmuese iraniane "në burim", Starmer nuk ka autorizuar trupat britanike të bashkohen me ofensivën SHBA–Izrael.

Udhëheqësi Suprem i Iranit, Ali Khamenei, u vra në valët e para të sulmeve ndaj Teheranit. Republika Islamike u kundërpërgjigj duke goditur baza amerikane, qendra ushtarake izraelite dhe objektiva civile në të gjithë Lindjen e Mesme me raketa dhe dronë.

Pse Diego Garcia është thelbësor

Diego Garcia, në pronësi të Britanisë, ndodhet rreth 2,400 milje nga bregu jugor i Iranit. Kjo e vendos jashtë rrezes së raketave balistike iraniane, por brenda rrezes operacionale të bombarduesve amerikanë B-2.

Britania argumenton se marrëveshja për dorëzimin e sovranitetit të Ishujve Chagos është e vetmja mënyrë për të mbrojtur funksionimin e vazhdueshëm të bazës. Sipas planit, Britania do ta marrë me qira Diego Garcias nga Mauriciusi me një kosto prej 35 miliardë paundësh gjatë 99 viteve të ardhshme.

Pak pasi mori detyrën, Trump tha se e mbështeste marrëveshjen dhe besonte se ajo do të ndihmonte bazën, një qëndrim që zyrtarët britanikë e cilësuan si fitore diplomatike.

Megjithatë, ai ndryshoi mendim me 20 janar, duke e sulmuar marrëveshjen në platformën e tij Truth Social dhe duke e quajtur "një akt marrëzie të madhe". Dhjetë ditë më vonë ai e ndryshoi sërish qëndrimin, duke thënë se ishte marrëveshja "më e mirë" që Starmer mund të kishte arritur. Me 10 shkurt, Trump njoftoi sërish se e kundërshtonte marrëveshjen, pasi Britania mendohej se kishte refuzuar kërkesën e tij për përdorimin e bazës përpara sulmeve ndaj Iranit.

The Telegraph raporton se Pentagoni kërkoi të përdorte bazat britanike të shtunën për të goditur kapacitetet raketore iraniane.

Kërkesa erdhi ndërsa Irani po përdorte raketa për të sulmuar civilë në Lindjen e Mesme, gjë që sipas ligjit ndërkombëtar do ta bënte më të lehtë për Britaninë të pranonte kërkesën. Raketat dhe dronët iranianë kanë goditur objektiva në Izrael dhe në vendet e Gjirit, përfshirë Bahreinin, Omanin, Kuvajtin, Katarin dhe Emiratet e Bashkuara Arabe.

Qindra mijëra shtetas britanikë janë të bllokuar në rajon. Të dielën, ministrat po planifikonin një nga evakuimet më të mëdha që nga Lufta e Dytë Botërore. Të paktën 94,000 britanikë në Emiratet e Bashkuara Arabe dhe në vende të tjera të Gjirit kanë regjistruar tashmë vendndodhjen dhe të dhënat e kontaktit në Ministrinë e Jashtme, në pritje të evakuimit.

Zona të ndryshme të Teheranit u goditën të dielën ndërsa marina dhe forcat ajrore amerikane vazhdonin përpjekjet për të siguruar epërsi të plotë ajrore.

Në më pak se 48 orë luftë, forcat amerikane dhe izraelite kanë eliminuar pjesën më të madhe të udhëheqjes së lartë iraniane, kanë shkatërruar dhjetëra lëshues raketash dhe kanë fundosur nëntë anije luftarake të regjimit. Gjithashtu është çmontuar një fabrikë kyçe eksplozivësh.

Trump tha të dielën se udhëheqësit e përkohshëm të Iranit janë të gatshëm për bisedime armëpushimi dhe se operacionet ishin planifikuar të zgjasnin katër javë, ose më pak nëse Teherani pranonte të hynte në negociata për një marrëveshje bërthamore.

"Ne gjithmonë parashikuam katër javë," tha ai për The Telegraph. "Parashikuam gjithashtu dy deri në tri javë për të eliminuar një pjesë të udhëheqjes, por e kemi eliminuar të gjithën brenda një dite. Pra, ishim shumë përpara afatit. Gjithmonë e kemi parë si një operacion katërjavor.

"Ata duan shumë të bëjnë një marrëveshje. U thashë se duhej ta kishin bërë një javë më parë." / The Telegraph – Syri.net