Ndotja e ujit po përkeqësohet në BE, me 62% të lumenjve, liqeneve dhe vendeve bregdetare aktualisht në një gjendje të keqe ekologjike, një rritje e konsiderueshme nga 40% e regjistruar në vitin 2020, sipas një raporti nga agjencia e mjedisit të BE-së (EEA) e paraqitur të hënën.
I publikuar çdo pesë vjet, raporti i EEA-s ofron një 'kontroll shëndetësor' për mjedisin, klimën dhe qëndrueshmërinë e Evropës, me raportin e këtij viti që ngre alarmin për përkeqësimin e gjendjes së ujërave të saj.
Vetëm 37% e lumenjve dhe liqeneve të Evropës kishin një status ekologjik 'të mirë' ose 'të lartë', sipas raportit të EEA-s, i cili u kërkon politikëbërësve të ndërmarrin veprime për të frenuar nivelin e lartë të mikro-ndotësve në trupat ujorë. Të përdorura në pesticide, PFAS, të njohura si "kimikate të përjetshme" për shkak të pamundësisë së tyre për t'u zbërthyer në mjedis, janë gjerësisht të pranishme në lumenj dhe liqene, sipas një raporti të vitit 2024 nga agjencia mjedisore e BE-së.
Raporti zbuloi gjithashtu se 30% e tokës së Evropës është në rrezik thatësire dhe 34% e popullsisë së bllokut rrezikon të mos ketë ujë në një moment, tha raporti i EEA-s.
Kultivimi dhe korrja e të korrave bujqësore dhe pylltaria u identifikuan si fajtorët kryesorë për stresin e ujit dhe humbjen e biodiversitetit, zbuloi raporti, duke pretenduar se kostot e dështimit për të zbatuar ligjet mjedisore të BE-së përmes ndotjes së ajrit dhe ujit, degradimit të natyrës dhe mbeturinave vlerësohen në 180 miliardë euro në vit për BE-në.
“Nuk mund të përballojmë uljen e ambicieve tona për klimën, mjedisin dhe qëndrueshmërinë. Raporti ynë për gjendjen e mjedisit, i krijuar së bashku me 38 vende, përcakton qartë njohuritë e bazuara në shkencë dhe tregon pse duhet të veprojmë”, tha Leena Ylä-Mononen, drejtoreshë ekzekutive e EEA-s.
Komisionerja e Mjedisit, Jessika Roswall, tha se mbrojtja e natyrës duhet të trajtohet urgjentisht si një investim dhe jo si një kosto.
“Natyra e shëndetshme është baza për një shoqëri të shëndetshme, një ekonomi konkurruese dhe një botë elastike, prandaj BE-ja është e përkushtuar të qëndrojë besnike ndaj angazhimeve tona mjedisore”, tha Roswall.
Rosëall tha se ligji i BE-së që merret me trajtimin e ujërave të ndotura urbane ku prodhuesit e produkteve farmaceutike dhe kimike tani janë përgjegjës për të mbuluar të paktën 80% të mbeturinave të tyre, sipas parimit "ndotësi paguan" është një hap tjetër përpara për të trajtuar mikrondotësit dhe për të rritur cilësinë e ujit. Megjithatë, rishikimi i fundit i rregullave të ujit të BE-së, i miratuar javën e kaluar nga ambasadorët e BE-së, është kritikuar nga aktivistët e gjelbër për mungesën e ambicies.
“Evropa po pret degën mbi të cilën është ulur: duke çmontuar pikërisht ligjet që mbrojnë njerëzit tanë, sigurinë tonë ushqimore dhe të ujit, dhe ekonominë tonë, e vë në rrezik të ardhmen e kontinentit tonë”, tha eurodeputetja Lena Schilling (Austri/Të Gjelbrit), duke iu referuar heqjes së ligjeve mjedisore të miratuara të BE-së, siç është ligji i BE-së kundër shpyllëzimit.
Lucille Labayle, zyrtare e avokimit për Surfrider Foundation Europe, tha se raporti i agjencisë mjedisore të BE-së ishte një "thirrje zgjimi".
“Ujërat e ëmbla dhe detare të Evropës mbeten në një gjendje të degraduar. Ndërsa gjetjet nuk vijnë si surprizë, dështimi ynë i vendosur për të arritur shumicën e objektivave të viteve 2030 dhe 2050 për cilësinë e ujit, raporti ekspozon se ndotja duhet të trajtohet në burim urgjentisht. Mesazhi i qartë është se ujërat e shëndetshme janë një çështje e shëndetit publik aq sa është e mbrojtjes së mjedisit - dhe Evropa nuk mund të përballojë më shumë vonesë”, tha Labayle./ Euronews.
© SYRI.net