Dalai Lama feston 90-vjetorin mes pritjeve për pasardhësin, Tibeti në udhëkryq shpirtëror dhe politik

Dalai Lama feston 90-vjetorin mes pritjeve për pasardhësin, Tibeti në udhëkryq shpirtëror dhe politik

21:02, 01/07/2025

Qindra ndjekës të Dalai Lamës janë mbledhur në Dharamsala të Indisë për të festuar 90-vjetorin e udhëheqësit shpirtëror tibetian në mërgim, në një moment simbolik për të ardhmen e institucionit të tij dhe për fatin e kauzës tibetiane. Ceremonitë përvijohen me një vëmendje të shtuar ndaj mundësisë që Dalai Lama të ofrojë një të dhënë për pasardhësin e tij, çështje që ka nxitur debate brenda komunitetit tibetian dhe shqetësim në Pekin.

Zyra e tij njoftoi se ai do të publikojë një videomesazh dhe një deklaratë zyrtare të mërkurën, por mbetet e paqartë nëse do të zbulohen detaje konkrete mbi trashëgiminë e institucionit që ai përfaqëson. Konferenca e 15-të Fetare Tibetiane, e cila nisi sot, pritet të shërbejë si një platformë për reflektim shpirtëror dhe politik, ndërsa festimet kanë nisur që të hënën, me mbi 7,000 pjesëmarrës, përfshirë edhe figura të njohura si aktori Richard Gere.

Në një takim me ndjekësit, Dalai Lama deklaroi se “do të ketë një kuadër për të folur për vazhdimësinë”, pa dhënë më shumë hollësi. Në të kaluarën ai ka lënë të hapur mundësinë që pasardhësi i tij të jetë një vajzë apo të mos ekzistojë fare, por vitet e fundit ka theksuar se nëse ekziston vullnet i gjerë në diasporë, zyra e tij do të zgjedhë një pasardhës – i cili, sipas tij, do të lindë jashtë territorit të Kinës, një deklaratë që ka shkaktuar reagime të forta në Pekin.

Kina ka paralajmëruar se vetëm Partia Komuniste ka autoritetin për të identifikuar rimishërimin e Dalai Lamës dhe pritet që në një moment të emërojë një figurë të sajin, të cilin tibetianët dhe komuniteti ndërkombëtar ka të ngjarë ta refuzojnë si jo legjitim. Profesor Dibyesh Anand nga Universiteti i Westminsterit thotë se Pekini do të përpiqet të imponojë një pasardhës të vetin përmes burimeve të fuqishme shtetërore, por pa besueshmëri.

Ndërkohë, zëri i diasporës tibetiane mbetet i bashkuar rreth figurës së Dalai Lamës si simbol i identitetit dhe shpresës shpirtërore. “Institucioni i Dalai Lamës është forca jonë lidhëse”, tha Youdon Aukatsang, deputet në parlamentin tibetian në mërgim. Ai e konsideron të pashmangshëm një “vakum shpirtëror”, por thekson se “shumë njerëz do të duhet të marrin atë rol, sepse një person nuk do të jetë i mjaftueshëm”.

Dalai Lama i tanishëm, i 14-ti në radhë, u identifikua si rimishërim i paraardhësit të tij në moshën dyvjeçare dhe u edukua në një manastir tibetian. Në vitin 1959, pas kryengritjes kundër sundimit kinez në Tibet, ai u arratis në Indi, ku vazhdon të jetojë në ekzil dhe të udhëheqë një qeveri simbolike të tibetianëve në mërgim.

Pavarësisht dekadave larg atdheut, shpresa për kthim nuk është shuar. “Nëse jo unë, brezat e mi të rinj do të kthehen në Tibet”, u shpreh Lobsang Choedon, 84-vjeç, një nga të arratisurit e vitit 1959. Nipërit e tij, që kanë lindur në Indi, ndihen po aq të lidhur me vendin e origjinës – një dëshmi e gjallë e identitetit tibetian që, pavarësisht pushtimeve dhe politikave shtypëse, vijon të mbijetojë.

© SYRI.net

Lexo edhe:

Denonco