Përfshirja e mundshme ushtarake nga Shtetet e Bashkuara në valën e sulmeve midis Izraelit dhe Iranit "padyshim do ta tërhiqte" të gjithë Lindjen e Mesme në një konflikt më të gjerë dhe më të rrezikshëm, tha Përfaqësuesja e Lartë Kaja Kallas.
Paralajmërimi i saj erdhi pasi Donald Trump sugjeroi hapur që vendi i tij, një mbështetës i vendosur i Izraelit, mund të ndërmarrë një qasje praktike për t'i dhënë fund armiqësive.
"Ne nuk jemi të përfshirë në të. Është e mundur që të përfshihemi. Por në këtë moment nuk jemi të përfshirë", tha Trump për ABC News të dielën. Ai më vonë tha se SHBA-të do të ishin "të pafajshme" nëse Irani do të "prekte trupat tona".
Të martën, Kallas e bëri të qartë se Bashkimi Evropian nuk do ta mbështeste ndërhyrjen e armatosur të Amerikës.
"Kur bëhet fjalë për përfshirjen e Shteteve të Bashkuara, atëherë kjo patjetër do ta përfshijë rajonin në një konflikt më të gjerë. Dhe kjo nuk është në interesin e askujt", tha Kallas në Bruksel, pasi organizoi një videokonferencë me 27 ministrat e jashtëm të BE-së.
"Dhe nga telefonata ime me Sekretarin e Shtetit Rubio, ai theksoi se nuk është gjithashtu në interesin e tyre të përfshihen në këtë konflikt", shtoi ajo, duke iu referuar bisedës që pati të hënën me homologun e saj amerikan.
"Ne po bëjmë presion të vazhdueshëm për ta ndaluar këtë luftë sepse rreziqet e përshkallëzimit dhe rreziqet e efektit të përhapjes janë shumë të mëdha. Gjithashtu, rreziqet e llogaritjeve të gabuara, të cilat po e bëjnë këtë konflikt edhe më të madh."
Kallas foli gjithashtu për qëllimin e deklaruar të Trump për të dëshiruar një "fund të vërtetë" të konfliktit që do ta shihte Iranin të hiqte dorë "plotësisht" nga programi i tij bërthamor. Komentet dukeshin se ishin në kundërshtim me qëndrimin e kahershëm të BE-së për të parandaluar Iranin nga zhvillimi i armëve bërthamore, ndërkohë që lejon përdorimin civil.
"Po shohim diçka më të mirë se një armëpushim", tha Trump pasi u largua para kohe nga samiti i G7 në Kanada. "Një fund i vërtetë. Jo një armëpushim. Një fund."
Plani i Përbashkët Gjithëpërfshirës i Veprimit i vitit 2015 (JCPOA), i njohur edhe si marrëveshja bërthamore e Iranit, u hartua për të kufizuar programin bërthamor të vendit dhe për ta mbajtur atë ekskluzivisht paqësor në këmbim të lehtësimit të sanksioneve. Por pasi Trump e hodhi poshtë marrëveshjen në mandatin e tij të parë, Irani filloi pasurimin e uraniumit në nivele që dukeshin se tejkalonin çdo qëllim civil, duke shkaktuar alarm dhe dënim në mbarë botën.
Javën e kaluar, Agjencia Ndërkombëtare e Energjisë Atomike (IAEA) zbuloi se Irani nuk po i përmbushte detyrimet e tij për mospërhapje për herë të parë në 20 vjet.
"Një zgjidhje diplomatike është mënyra më e mirë për të adresuar programin e Iranit në planin afatgjatë dhe Evropa është e gatshme të luajë rolin e saj", tha Kallas.
"Nuk mund të jemi të butë kur Irani përshpejton programin e tij bërthamor."
Koordinimi për evakuim
Pas video-thirrjes me ministrat e punëve të jashtme, Kallas i dyfishoi thirrjet e saj të mëparshme për përmbajtje maksimale dhe ulje të menjëhershme të tensioneve, pa shtuar ndonjë element të ri që mund të zgjeronte rolin e kufizuar të bllokut në konfliktin Izrael-Iran.
Deri më tani, evropianët kanë qenë kryesisht në periferitë politike të përshkallëzimit.
Zhvillimi më konkret ishte aktivizimi i Mekanizmit të Mbrojtjes Civile të BE-së, i cili përdoret për të koordinuar ndihmën emergjente për fatkeqësitë natyrore, të tilla si zjarret dhe përmbytjet, dhe krizat e shkaktuara nga njeriu, si luftërat.
"Ne kemi aktivizuar Mekanizmin e Mbrojtjes Civile dhe po ndihmojmë shtetet anëtare të evakuojnë qytetarët e tyre që dëshirojnë të largohen", tha Kallas, duke vënë në dukje se jo të gjitha vendet e BE-së kishin aeroplanët e nevojshëm për të kryer evakuimet.
"Paralelisht, ne jemi të gatshëm të vendosim ekspertë të mbrojtjes civile, dhe operacioni ynë detar ASPIDES (në Detin e Kuq) vazhdon të mbrojë anijet tregtare nga sulmet e Huthit, duke ofruar njëkohësisht ndërgjegjësim të vlefshëm për situatën."
Kallas tha se BE-ja nuk do të "lejojë që fokusi ynë në Gaza të na ikë" dhe kërkoi qasje "të menjëhershme" dhe "të plotë" në ndihmën humanitare, të cilën Izraeli e ka kufizuar shumë. Por ajo nuk dha detaje mbi shqyrtimin e vazhdueshëm të Marrëveshjes së Asocimit BE-Izrael dhe se si sulmet kundër Iranit mund të ndikojnë në diskutime.
Duke ecur vetëm
Gjatë konferencës për shtyp, Kallas u pyet nëse turbulencat e tregut të shkaktuara nga Lindja e Mesme mund të prishin planin e bllokut për të ulur çmimin maksimal të naftës bruto të Rusisë që transportohet me transport detar nga 60 dollarë për fuçi në 45 dollarë për fuçi.
Kufiri i çmimeve ishte një masë revolucionare e vendosur nga aleatët e G7 për të kufizuar një burim të rëndësishëm të të ardhurave pas luftës së Rusisë në Ukrainë. Javën e kaluar, Komisioni Evropian propozoi zyrtarisht një rishikim poshtë të kufizuesit për të shtrënguar më tej presionin mbi Kremlinin. Propozimi, më i rëndësishmi, nuk ka marrë ende mbështetjen e SHBA-së.
Diplomatët në Bruksel kanë sugjeruar që, si rezultat, rishikimi i kufirit mund të anulohet për t'u përqendruar në elementët e mbetur të paketës së 18-të të sanksioneve.
Por Kallas beson se blloku duhet të veprojë i vetëm.
"Mendoj se duhet të ecim përpara me kufizimin (më të ulët) të çmimit të naftës, veçanërisht për shkak të tensioneve edhe në Lindjen e Mesme", tha Kallas, duke paralajmëruar se nëse konflikti rrit më tej çmimet globale të naftës, Rusia do të jetë në gjendje të fitojë më shumë para nga klientët e saj.
"Kjo do të thotë se ata (do të jenë) në gjendje të financojnë përsëri makinën e tyre të luftës në një shkallë më të madhe. Pra, ne patjetër duhet të ecim përpara me hendekun e çmimit të naftës."
Përfaqësuesja e Lartë gjithashtu hodhi poshtë sugjerimin e Rusisë për të luajtur rolin e moderatorit në konfliktin Izrael-Iran, duke argumentuar se pushtimi i Ukrainës ishte një faktor skualifikues. "Rusia nuk mund të jetë ndërmjetëse nëse nuk beson vërtet në paqe", tha ajo./ Euronews.
© SYRI.net