Të mbash frymën nën ujë për një ose dy minuta mund të duket mbresëlënëse për njerëzit, por mbretëreshat e grerëzave mund të mbijetojnë nën ujë për më shumë se një javë. Kjo aftësi e jashtëzakonshme lidhet me një gjendje të quajtur diapauzë, një lloj gjumi biologjik që i ndihmon grerëzat të kalojnë dimrin.
Një studim i ri i publikuar në revistën Proceedings of the Royal Society B zbuloi se mbretëreshat e grerëzave mund të mbijetojnë kaq gjatë nën ujë falë metabolizmit shumë të ulët gjatë diapauzës dhe aftësisë për të shkëmbyer gazra edhe kur janë të zhytura. Pasi dalin nga uji, ato rikuperohen dhe vazhdojnë aktivitetin normal.
Gjatë dimrit, mbretëreshat e grerëzavezakonisht futen në tokë për t'u mbrojtur nga të ftohtit dhe mungesa e ushqimit. Ato qëndrojnë aty deri në pranverë dhe hyjnë në diapauzë, duke ulur ndjeshëm aktivitetin metabolik. Kjo u lejon të kursejnë energji dhe të mbijetojnë për muaj të tërë.
Megjithatë, vendet ku ato strehohen mund të përmbyten nga shkrirja e borës ose reshjet e shiut. Studiuesit zbuluan se përmbytja nuk është gjithmonë fatale për mbretëreshat. Edhe nën ujë, ato mund të vazhdojnë të shkëmbejnë gazra, ndërsa metabolizmi i tyre mbetet shumë i ulët.
Shkencëtarët e Universitetit të Otavës krijuan kushte dimërore në laborator për të nxitur diapauzën te grerëzat që kishin mbledhur. Pasi hynë në këtë gjendje, ato u vendosën në enë me ujë për tetë ditë, ndërsa studiuesit matën ndryshimet fiziologjike dhe metabolike.
Rezultatet treguan se grerëzat e zhytura prodhonin shumë më pak dyoksid karboni, çka tregon se metabolizmi i tyre ishte ulur. Në të njëjtën kohë, oksigjeni në ujë u zvogëlua, duke treguar se grerëzat po e përdornin atë për të marrë frymë.
Studiuesit mendojnë se kjo mund të ndodhë falë një verze fizike, një shtresë e hollë ajri që mbetet rreth trupit të insektit dhe lejon shkëmbimin e gazrave me ujin.
Kur u nxorën nga uji pas tetë ditësh, grerëzat fillimisht shfaqën rritje të metabolizmit për të larguar produktet e metabolizmit, por pas disa ditësh gjithçka u kthye në normalitet.
Shkencëtarët paralajmërojnë se edhe pse këto grerëzajanë shumë rezistente, ndryshimet klimatike dhe përmbytjet më të shpeshta në pranverë mund të ndikojnë në mbijetesën e tyre në të ardhmen. /DiscoverMagazine – Syri.net
© SYRI.net