Parlamentit Evropian ka miratuar me 483 vota pro raportin për vitin 2026 për Shqipërinë. Në raport ngrihen shqetësime të mëdha për rritjen e korrupsionit në nivelet më të larta të shtetërore, si dhe pengimin e drejtësisë për të vepruar. Mungesa e zgjedhjet e lira dhe përdorimi i fondeve nga partia në pushtet për garë të pabarabartë janë disa nga çështjet e listuara, ku renditen edhe blerja e votës apo presioni ndaj administratës. Liria e medies, e drejta e pronës, apo dënimi i projektit “Ballkani i Hapur” janë disa nga gjetjet e tjera të raportit, të cilësuara edhe si kushte për integrimin.
SYRI TV
Parlamentit Evropian ka miratuar me 483 vota pro raportin e (AFET) për vitin 2026 për Shqipërinë. Ky raport i jep një shuplakë vendit tonë në të gjitha fushat, si në zgjedhjet parlamentare, presionet ndaj gjyqësorit, korrupsioni në nivele të larta të zyrtarëve apo edhe te liria e medias. Raporti vë ne dukej përdorimin e administratës në zgjedhje dhe kërkohet pjesëmarrje e opozitës në proceduaret parlamentare.
BE vëren shqetësime për keqpërdorimin e burimeve administrative, që fshijnë kufirin mes institucioneve shtetërore dhe strukturave të partisë në pushtet. Shqetësim transparenca e financimit të partive politike. Dokumentohen akuza për blerje votash dhe presion ndaj votuesve. Rekomandimet e OSCE/ODIHR dhe Komisionit të Venecias nga zgjedhjet e 11 majit 2025 ende nuk janë adresuar plotësisht. Polarizimi i vazhdueshëm politik dhe diskursi konfrontues dëmtojnë mbikëqyrjen parlamentare, besimin publik dhe funksionimin e duhur të institucioneve demokratike. Demokracia funksionale kërkon pjesëmarrje domethënëse të opozitës në procedurat parlamentare — pohim që nënkupton mungesë të saj. BE nxit forcim të mbikëqyrjes parlamentare ndaj qeverisë, më shumë transparencë në procedurat legjislative dhe konsultim më të hershëm me shoqërinë civile — gjë që nënkupton se këto mungojnë sot.
Sipas raportit të Parlamentit Europian korrupsioni në Shqipëri mbetet një nga problemet kryesore.
Korrupsioni mbetet një shqetësim serioz dhe Shqipëria duhet të forcojë kapacitetet policore dedikuara. Kërkohet konsolidim i "track record-it" të hetimeve, ndjekjeve penale dhe dënimeve përfundimtare, sidomos në raste të korrupsionit të nivelit të lartë. Thirrje për të garantuar pavarësinë e vazhdueshme, burimet adekuate dhe kapacitetin operacional të SPAK, "pa kufizuar fuqitë hetimore dhe pa dëmtuar punën e saj" — referencë indirekte ndaj përpjekjeve për ta dobësuar.
Kërcenime dhe presione politike ndaj gjyqësirit tregon raporti i komisionit evropian teksa thekson se duhet te zbatohen vendimet e Gjykatës Kushtetuese dhe vendimet per imunitet te bëhen pa ndërhyrje politike.
Gjyqësori vijon të përballet me presione politike dhe kërcënime që rrezikojnë të dëmtojnë pavarësinë e tij. Mbingarkesë e çështjeve, mungesën e konsistencës në jurisprudencë dhe përpjekje për ndikim të padrejtë. Kërkohet zbatim i menjëhershëm dhe i plotë i vendimeve të Gjykatës Kushtetuese nga ekzekutivi dhe legjislativi — tjetër pohim që nënkupton mungesë zbatimi aktualisht. Thirrje që vendimet për imunitetin parlamentar të merren strikt sipas kushtetutës, "pa ndërhyrje politike dhe pa vonesa të paarsyeshme" — duke lënë të kuptohet se ka pasur ndërhyrje apo vonesa.
Një tjetër shqetësim i raportit është edhe Ballkani i Hapur
Raporti paralajmëron se nisma jashtë kuadrit të BE-së, përfshirë të ashtuquajturin "Ballkani i Hapur", rrezikojnë të krijojnë struktura paralele që dobësojnë Procesin e Berlinit dhe Tregun e Përbashkët Rajonal të BE-së.
Raporti "dënon fuqimisht armiqësinë ndaj gazetarëve dhe profesionistëve të pavarur të medias", duke përmendur shprehimisht sulme verbale dhe retorikë anti-media nga zyrtarë të lartë, fushata denigruese dhe ngacmim mizogjinist online — shumica e të cilave synojnë gazetarë që raportojnë për sundimin e ligjit, korrupsionin dhe drejtësinë. Raporti kërkon që të ketë progres në regjistrimin fillestar të pronës dhe kompensim të drejtë dhe të pranuar gjerësisht duke theksuar të respektohen vendimet e gjykatave.
Sipas raportit ka një retorikë anti-gjinore në diskursin politik teksa teka kuadri ligjor nuk eshte i përafruar me Konventën e Stambollit. Nevojiten më shumë përpjekje për rekrutim meritokratik dhe depolitizim të administratës publike, përfshirë kuadrin e ri ligjor për shërbimin civil ende të paaprovuar plotësisht. Ekonomia informale e gjerë "pengon mjedisin e biznesit dhe konkurrencën"; vazhdojnë dobësi strukturore dhe rritje e kufizuar e produktivitetit.
© SYRI.net