Kaos në Gjermani/ Ndalet qarkullimi hekurudhor për rreth 3 orë, shkak një defekt teknik

Në Gjermani, një përditësim softuerik ka shkaktuar një ndërprerje të plotë të qarkullimit hekurudhor për gati tre orë gjatë natës mes të martës 23 dhe të mërkurës 24 qershor.

Rrjeti hekurudhor gjerman, nga trenat me shpejtësi të lartë ICE deri te linjat rajonale dhe transporti i mallrave, u ndal pothuajse në të gjithë vendin.

Trenat që ndodheshin në lëvizje u kthyen me shpejtësi të ulët në stacionet më të afërta për të zbarkuar pasagjerët, ndërsa të tjerët mbetën të bllokuar në shina. Në shumë qytete, si Dortmund dhe Shtutgart, u krijuan radhë të gjata, ndërsa udhëtarëve iu shpërndanë kupona për taksi dhe hotele. Situata u përkeqësua edhe në Gelsenkirchen, ku mijëra fansa të këngëtares Helene Fischer mbetën të bllokuar pas një koncerti, pa transport për t’u kthyer.

Sipas deklaratës së Deutsche Bahn, situata u stabilizua përmes një sistemi emergjence. Drejtoresha ekzekutive e kompanisë, Evelyn Palla, konfirmoi se problemi kishte prekur thelbin dixhital të rrjetit dhe se ishte e nevojshme aktivizimi i procedurave të posaçme për rikthimin e qarkullimit.

Çfarë ndodhi teknikisht?

Shkaku i problemit lidhet me sistemin e komunikimit hekurudhor GSM-R (Global System for Mobile Communications – Railway), një teknologji e bazuar në standardin 2G të viteve ’90. Ky sistem përdoret për komunikimin midis drejtuesve të trenave dhe qendrave të kontrollit, si dhe për sistemet që rregullojnë lëvizjen e trenave.

GSM-R nuk shërben vetëm për komunikim zanor, por edhe për transmetimin e të dhënave që kontrollojnë shpejtësinë dhe sigurinë e trenave përmes sistemit evropian ETCS (European Train Control System). Në thelb, ai konsiderohet “sistemi nervor” i hekurudhave.

Kur ky sistem ndërpritet, trenat nuk mund të lëvizin, pasi nuk mund të marrin leje sigurie nga qendra e kontrollit. Për këtë arsye, edhe një problem i vetëm në komunikim mund të paralizojë gjithë rrjetin.

Dyshimet për shkakun

Autoritetet gjermane nuk kanë konfirmuar ende zyrtarisht shkakun, por burime të ndryshme mediatike raportojnë se bëhet fjalë për një përditësim softuerik të dështuar, i cili ka ndikuar në funksionimin e sistemit në shkallë kombëtare. Për momentin, është përjashtuar mundësia e sabotimit kibernetik.

Sipas ekspertëve, problemi mund të ketë ardhur nga një pikë e vetme e dështimit në arkitekturën e rrjetit, ku një komponent qendror ka ndikuar në të gjithë sistemin, duke e bërë rrjetin të papërdorshëm përkohësisht.

Një sistem i vjetruar

GSM-R është një teknologji e vjetër dhe konsiderohet në fazë zëvendësimi. Ai pritet të zëvendësohet nga sistemi i ri FRMCS (Future Railway Mobile Communication System), i bazuar në 5G, i cili premton kapacitet më të lartë dhe siguri më të madhe.

Migrimi drejt këtij sistemi pritet të zgjasë deri pas vitit 2030, pasi kërkon modernizimin e të gjithë infrastrukturës hekurudhore në Evropë.

Probleme të përsëritura

Rrjeti hekurudhor gjerman ka pësuar edhe më herët ndërprerje të ngjashme, për shkak të ndërprerjeve të energjisë, dëmtimeve në infrastrukturë apo problemeve teknike. Rasti i fundit thekson edhe një herë dobësinë e sistemeve kritike kur varen nga një teknologji e vjetruar dhe pak e mbrojtur ndaj dështimeve të brendshme.

Autoritetet gjermane deklarojnë se rrjeti është rikthyer në funksion normal, por incidenti ka rihapur debatin për modernizimin urgjent të sistemit hekurudhor në Evropë.