Lajmi i fundit

LIVE/ Dita e 22-të e protestës qytetare në Tiranë, kërkohet dorëheqja e kryeministrit Edi Rama

Republikanët apo demokratët: kë mbështesin miliarderët?

Republikanët apo demokratët: kë mbështesin miliarderët?

13:56, 18/03/2026
ZMADHO TEKSTIN
+ Aa -

Ndikimi në politikën amerikane shpeshherë vjen në formën e parave dhe kjo nuk ka qenë kurrë më e vërtetë se sot.

Në vitin 2024, 100 familje miliarderësh dhuruan 2.6 miliardë dollarë për kandidatë në zgjedhjet shtetërore, për Kongresin, Senatin dhe presidencën, më shumë se dy herë e gjysmë krahasuar me vitin 2020, sipas Americans for Tax Fairness.

Vendimi historik Citizens United në vitin 2010 praktikisht i konsideroi donacionet për fushata si fjalë të mbrojtur nga kushtetuta dhe u dha korporatave të drejta të ngjashme me personat. Kjo çoi në një rritje 28-fish të shpenzimeve zgjedhore, duke i bërë politikanët amerikanë "më të varur se kurrë nga bujaria e klasës së miliarderëve". Donacionet nuk janë e vetmja rrugë drejt pushtetit për super të pasurit; të paktën 44 nga 902 miliarderët amerikanë në listën e Forbes për vitin 2025 kanë qenë të zgjedhur ose të emëruar në poste shtetërore apo federale gjatë 10 viteve të fundit.

Ndërsa shumica e donatorëve të mëdhenj mbështesin republikanët dhe Donald Trump-in, disa nga amerikanët më të pasur kanë rrezikuar zemërimin e administratës duke mbështetur demokratët.

Larry dhe David Ellison: Republikanët

Themeluesi i Oracle, Larry Ellison, ka qenë mik i Trump-it dhe donator republikan për shumë dekada. Roli i tij është bërë edhe më i rëndësishëm që kur Trump u rikthye në Shtëpinë e Bardhë, pasi ai dhe djali i tij David kanë ndjekur marrëveshje që mund t'u japin kontroll mbi disa nga kompanitë më të mëdha mediatike në botë. Kompania e David Ellisonit, Skydance Media, arriti një marrëveshje prej 8 miliardë dollarësh për të blerë Paramount dhe filialet e saj, përfshirë CBS News. Kompania është akuzuar se i është përshtatur Trump-it, duke i paguar miliona për një montim të "60 Minutes" dhe duke anuluar emisionin "Late Show" të Stephen Colbert.

Tani Ellison ka kthyer vëmendjen te Warner Bros. Discovery, kompania që zotëron HBO, TBS dhe CNN. Kjo perandori në rritje, që përfshin teknologjinë, median dhe politikën, ka ngritur shqetësime, me organizatën Fair që paralajmëron se kontrolli i Ellisonit mbi CBS, CNN dhe TikTok "do të ishte i rrezikshëm për demokracinë".

Elon Musk: Republikanët

Shefi i Tesla-s, X dhe SpaceX u bë një nga mbështetësit më të zëshëm të Trump-it gjatë zgjedhjeve të vitit 2024. Ai shpenzoi më shumë se një çerek miliardi dollarë për të mbështetur Trump-in dhe kandidatë të tjerë republikanë, donacioni më i madh i ciklit zgjedhor nga të dyja partitë, ndërsa platforma e tij X shërbeu si një mjet i rëndësishëm për mesazhin e MAGA-s. Musk më pas u bë një nga këshilltarët më të afërt të Trump-it përmes Departamentit të Efikasitetit Qeveritar (DOGE). Edhe pse marrëdhënia e tyre u prish përkohësisht verën e kaluar, ajo është rikthyer. Musk ka parashikuar një "periudhë të madhe 12-vjeçare" me Trump-in dhe më pas me dy mandate të njëpasnjëshme të J.D. Vance-in.

Jeff Bezos: Republikanët

Dikur u kritikuar si kapitalist "woke", themeluesi i Amazon ka ndryshuar qasje ndaj Trump-it. Para zgjedhjeve të vitit 2024, ai ndaloi The Washington Post të mbështeste një kandidat për herë të parë pas dekadash, duke shkaktuar reagime të forta dhe anulimin e qindra mijëra abonimeve. Gazeta më pas ka kaluar ndryshime politike dhe ka humbur shumë gazetarë kryesorë. Bezos gjithashtu uli një të tretën e stafit dhe shpenzoi miliona për një dokumentar për Melania Trump-in. Kjo kthesë duket se ka sjellë përfitime: Blue Origin fitoi një kontratë prej 2.3 miliardë dollarësh nga NASA, dhe Amazon kontribuoi në projektin e sallës së vallëzimit në Shtëpinë e Bardhë.

Mark Zuckerberg: Republikanët

Themeluesi i Facebook dhe personi i pestë më i pasur në botë ka punuar për të fituar favorin e Trump-it, duke bërë ndryshimet që ai i pëlqen, përfshirë heqjen e disa rregullave për gjuhën e urrejtjes dhe dobësimin e përpjekjeve për diversitet dhe verifikim faktesh. Zuckerberg ka premtuar të investojë të paktën 600 miliardë dollarë në SHBA deri në vitin 2028, duke i dhënë Trump-it mundësi të theksojë suksesin ekonomik kundrejt Kinës. Për momentin, interesat e tyre përputhen.

Bill Gates: Demokratët

Një miliarder që nuk është pjesë e grupit që mbështet Trump-in është Bill Gates. Bashkëthemeluesi i Microsoft dhuroi në mënyrë private 50 milionë dollarë për një organizatë që mbështet fushatën e Kamala Harrisit, duke thënë se zgjedhjet kishin "rëndësi të paprecedentë për amerikanët dhe njerëzit më të cenueshëm në botë". Ai gjithashtu ka kritikuar uljen e ndihmës së jashtme nga SHBA. Megjithatë, kohët e fundit qëndrimi i tij është bërë më i nuancuar: ai ka marrë pjesë në aktivitete me presidentin dhe ka kërkuar që kriza klimatike të mos jetë prioritet kryesor global. Ish-zëvendëspresidenti Al Gore sugjeroi se Gates "mund të ketë frikë nga Trump".

Michael Bloomberg: Demokratët

Themeluesi i Bloomberg dhe ish-kryebashkiaku i Nju Jorkut është një nga kritikët më të fortë të Trump-it. Ai ka shpenzuar rreth 100 milionë dollarë për kauza demokrate në zgjedhjet e vitit 2024. Gjatë fushatës ai paralajmëroi se "Trump nuk është i përshtatshëm për poste të larta". Pas inaugurimit të dytë të Trump-it, Bloomberg financoi kontributin amerikan në buxhetin e organizmit të OKB-së për klimën, pasi SHBA u tërhoq nga marrëveshja e Parisit. Organizata e tij për kontrollin e armëve planifikon të shpenzojë 10 milionë dollarë për zgjedhjet e prokurorëve të përgjithshëm demokratë në vitet 2025 dhe 2026.

Warren Buffett: Demokratët

Një mbështetës i hershëm i demokratëve, investitori legjendar, i njohur si "I Urti i Omahës", ka shmangur donacionet politike vitet e fundit për të mbrojtur kompanitë e tij nga reagimet negative. Megjithatë, në një intervistë të rrallë për CBS News, ai kritikoi planet e tarifave të Trump-it, duke i quajtur ato një "akt lufte".

George Soros: Demokratët

Financieri me origjinë hungareze është një mbështetës i madh i demokratëve dhe shpesh sulmohet nga të djathtët. Në vitin 2022 ai ishte donatori më i madh në SHBA, me 170 milionë dollarë gjatë zgjedhjeve të ndërmjetme. Në vitin 2024, një organizatë e financuar prej tij dhuroi 60 milionë dollarë për Democracy PAC. Trump ka deklaruar se Soros duhet të përballet me akuza penale për mbështetjen e protestave të dhunshme  dhe ka sugjeruar hetime ndaj fondacionit të tij Shoqëria e hapur. / The Week – Syri.net

 

© SYRI.net

Lexo edhe:

Denonco