Protesta kundër korrupsionit/ Qeveria bullgare detyrohet të tërheqë plotësisht buxhetin

Qeveria e Bullgarisë njoftoi të martën se po tërheq planin e saj të diskutueshëm buxhetor, pasi protestat mbarëkombëtare tërhoqën dhjetëra mijëra njerëz — demonstratat më të mëdha që vendi ka parë në dekada.

Rreth 50,000 njerëz morën pjesë në një tubim në Sofje të hënën në mbrëmje, me organizatorët që thanë se 50,000 të tjerë iu bashkuan demonstratave në qytete të tjera të mëdha.

Protestuesit kundërshtuan propozimin e buxhetit, i cili kërkonte të rriste ndjeshëm taksat dhe kontributet e sigurimeve shoqërore, dhe thanë se kjo do të prekte kryesisht punëtorët e zakonshëm.

Kjo vjen ndërsa Bullgaria hyn në fazat e fundit përgatitore, përpara hyrjes në Eurozonë në vitin 2026. Vendi do të kalojë nga leva në euro, më 1 janar.

Protesta u organizua nga koalicioni kryesor i opozitës në vend, midis partive “Ne Vazhdojmë Ndryshimin” dhe “Bullgaria Demokratike”, dhe erdhi në përgjigje të asaj që ato e quajtën premtime të dështuara dhe boshe nga ana e qeverisë.

Javën e kaluar, pas presionit të madh të brendshëm dhe një nate protestash të mëdha, qeveria e pakicës e kryeministrit Rosen Zhelyazkov ishte zotuar të tërhiqte propozimin e buxhetit për rishikim, vetëm për ta ndryshuar më vonë kursin dhe për ta anuluar atë vendim.

Ish-kryeministri dhe kreu i GERB-it, Boyko Borissov, kishte njoftuar se drafti do të ndryshohej dhe do të paraqitej në parlament deri në seancën e parë ose të dytë parlamentare — një vendim që ndihmoi në nxitjen e mobilizimit masiv të hënën.

Protestuesit brohoritën "dorëheqje", ndërsa kërkuan që koalicioni në pushtet të rishikojë draftin ose të japë dorëheqjen menjëherë.

Ata gjithashtu kërkuan ndjekjen penale të ligjvënësve të shquar, përfshirë Borissov dhe Delyan Peevski, i cili kryeson partinë Lëvizja për të Drejta dhe Liri (DPS). DPS ka qenë një mbështetëse kryesore e koalicionit të GERB në parlament.

Protesta në Sofje të hënën në mbrëmje, e dominuar nga të rinjtë, filloi paqësisht nëpër rrugët dhe sheshet kryesore të qytetit, përfshirë edhe jashtë Asamblesë Kombëtare.

Tensionet u rritën më vonë gjatë mbrëmjes kur një grup i vogël individësh të maskuar u shkëput nga turma kryesore dhe filloi t'u vinte flakën kontejnerëve të mbeturinave, të vandalizonte automjetet e policisë dhe të sulmonte zyrat e GERB-it dhe DPS-së.

Shpërthyen përleshje midis oficerëve të policisë dhe të rinjve të veshur me bluza me kapuç të zeza dhe maska, ndërsa kontejnerët e mbeturinave u dogjën dhe automjetet e policisë u shkatërruan. Policia me pajisje të plota kundër protestuesve spërkati me sprej me piper.

Pamjet filmike tregonin burra të maskuar që hidhnin karrige, shishe, fishekzjarrë dhe gurë, duke thyer dritare dhe duke u përleshur me policinë.

Protestuesit thonë se ata që nxitën dhunën nuk ishin pjesë e tubimeve, duke pretenduar se ishin punësuar nga qeveria në një përpjekje për të minuar dhe për të larguar vëmendjen nga protesta.

Rreth gjysma e bullgarëve kundërshtojnë miratimin e euros, nga frika se kjo do të cenojë sovranitetin e Bullgarisë. Ata gjithashtu shqetësohen se monedha do t'i bëjë shitësit me pakicë të shfrytëzojnë kalimin nga leva në euro për të rritur çmimet e tyre.

Presidentja e Bankës Qendrore Evropiane, Christine Lagarde, paralajmëroi këtë muaj se inflacioni pritet të rritet në Bullgari kur shteti të hyjë në eurozonë, por theksoi se efekti duhet të jetë vetëm i përkohshëm./ Euronews.