Telefonata surprizë e Vladimir Putinit me Donald Trumpin të enjten duket se minoi shpresat e Ukrainës për të marrë raketa Tomahawk, ndërsa Volodymyr Zelenskyy udhëton drejt Uashingtonit për t'u takuar me presidentin e SHBA-së dhe për të diskutuar çështjen.
Presidenti ukrainas do të takohet me Trump në Shtëpinë e Bardhë për drekë të premten. Pasi shprehu në mënyrë të habitshme zhgënjimet e tij me Putinin në javët e fundit dhe la të kuptohej se ai ishte gati t'i furnizonte Zelensky-t me raketa Tomahawk - një armë e kërkuar prej kohësh nga Kievi që do t'i jepte atij aftësinë e tij të sulmit me rreze të gjatë veprimi dhe do ta sillte Moskën brenda mundësive - Trump të enjten në mbrëmje duket se u tërhoq.
“Ne kemi nevojë për Tomahawk edhe për Shtetet e Bashkuara të Amerikës. Kemi shumë prej tyre, por na duhen. Dua të them, nuk mund t’i shterojmë për vendin tonë”, u tha Trump gazetarëve në Zyrën Ovale. “Nuk e di çfarë mund të bëjmë për këtë”, shtoi ai.
Ndihmësi më i lartë i Kremlinit, Yuri Ushakov, tha se Putin kishte iniciuar bisedën me Trump, gjatë së cilës udhëheqësi rus i kërkoi homologut të tij amerikan të mos e furnizonte Ukrainën me raketa Tomahawk.
“Në fakt, unë thashë: ‘A do t’ju vinte keq nëse do t’i jepja disa mijëra Tomahawk-ë opozitës suaj?’ Ia thashë këtë atij. E thashë thjesht në atë mënyrë”, tha Trump, duke rrëfyer bisedën.
"Atij nuk i pëlqeu ideja. Ndonjëherë duhet të jesh paksa i shkujdesur."
Ushakov u tha gazetarëve në Moskë se Putin e paralajmëroi Trumpin gjatë telefonatës, se furnizimi i Kievit me raketa Tomahawk, “nuk do ta ndryshojë situatën në fushën e betejës, por do të shkaktojë dëme të konsiderueshme në marrëdhëniet midis vendeve tona”.
Ishte telefonata e tetë e njohur midis dy burrave, që kur Trump filloi mandatin e tij të dytë në janar, dhe ndoqi një model të njohur në garën komplekse dhe shpesh konfuze midis Putinit dhe Zelenskyy për veshin e Trump.
Në raste të mëparshme, kur Trump dukej i gatshëm të anonte nga Kievi dhe aleatët e tij evropianë, një telefonatë nga Putini shpesh pasohej nga një zbutje e papritur e tonit të udhëheqësit amerikan ndaj Moskës.
Trump tha se do t’i tregonte Zelenskyt se çfarë kishin diskutuar ai dhe Putini, kur të dy të takoheshin ballë për ballë.
Një mori aktivitetesh u shkaktuan gjithashtu nga njoftimi i Trump pas telefonatës se ai po planifikonte të takohej me presidentin rus në kryeqytetin hungarez, në një datë që ende nuk është përcaktuar, në një përpjekje për t'i dhënë fund luftës.
Zëdhënësi i Putinit, Dmitry Peskov, tha të premten në mëngjes se samiti mund të zhvillohet “brenda dy javësh ose më vonë”.
Peskov tha se Putin e kishte diskutuar tashmë takimin e planifikuar me Viktor Orbán, kryeministrin hungarez. Orbán - një përjashtim midis udhëheqësve evropianë me lidhje të ngrohta me Trump dhe Putin - tha se kishte folur gjithashtu me Trumpin rreth samitit, duke shkruar në X: "Përgatitjet për samitin e paqes SHBA-Rusi janë në proces".
Mbetet e paqartë se si do të udhëtojë Putini për në Hungari, duke pasur parasysh sanksionet e BE-së dhe kufizimet e hapësirës ajrore të vendosura pas pushtimit të Ukrainës nga Rusia, si dhe faktin se ai kërkohet nga gjykata ndërkombëtare penale (GJPN). Si nënshkruese e GJPN-së, Hungaria do të ishte e detyruar ta arrestonte atë, megjithëse Orbán ka thënë më parë se kjo nuk do të ndodhte.
Kur u pyet për sfidat logjistike, Peskov tha se rruga ishte “deri tani, sigurisht, e paqartë”.
Ministri i Jashtëm i Hungarisë, Péter Szijjártó, tha të premten se Putin do të jetë në gjendje të hyjë dhe të dalë nga vendi. “Nuk ka nevojë për asnjë lloj konsultimi me askënd, ne jemi një vend sovran këtu. Ne do ta presim [Putinin] me respekt, do ta mirëpresim dhe do t'i sigurojmë kushtet që ai të negociojë me presidentin amerikan”, tha ai në një konferencë për shtyp.
Trump dhe Putin u takuan për herë të fundit në Alaska në gusht, gjë që nuk solli ndonjë përparim diplomatik. Trump shtoi se bisedime të reja të nivelit të lartë midis Uashingtonit dhe Moskës do të mbahen javën e ardhshme, të udhëhequra nga pala amerikane nga sekretari i shtetit, Marco Rubio, përpara një samiti presidencial në Budapest.
Biseda e fundit, e cila zgjati më shumë se dy orë e gjysmë, duket se ka dëmtuar vrullin që Zelenskyy kishte ndërtuar me Trump, me udhëheqësin amerikan që tani nuk ka gjasa të tregojë mbështetje të madhe për Ukrainën përpara se të takohet me Putinin.
“Zelensky duhet të jetë duke shkulur flokët. Takimi i sotëm me Trump tani është lënë në hije dhe i tejkaluar plotësisht nga takimi i Budapestit”, tha John Foreman, një ish-atashe britanik i mbrojtjes në Moskë dhe Kiev.
Trump gjithashtu ka lënë të kuptohet se bisedimet midis Putinit dhe Zelenskyy mund të duhet të zhvillohen në mënyrë indirekte, duke kundërshtuar qëllimin e hershëm të Zelenskyy për t'u takuar ballë për ballë me Putinin për t'i dhënë fund luftës.
«Ata të dy nuk shkojnë shumë mirë me njëri-tjetrin», tha Trump. «Kështu që mund të bëjmë diçka ku jemi të ndarë. Të ndarë, por të barabartë».
Zelenskyy, i cili mbërriti në Uashington të enjten dhe u takua me kontraktorë të mbrojtjes amerikane para vizitës së tij në Shtëpinë e Bardhë, nuk ka komentuar mbi telefonatën Putin-Trump, megjithëse pak njerëz në Kiev ka të ngjarë ta shohin atë pozitivisht.
Disa zyrtarë ukrainas u përpoqën t’i jepnin një këndvështrim pozitiv thirrjes, duke thënë se komunikimi i Putinit nënvizoi frikën e udhëheqësit rus nga furnizimet e reja me armë të Ukrainës.
“Telefonata e sotme midis Presidentit të SHBA-së Donald Trump dhe Putinit tregon se si edhe diskutimi rreth raketave Tomahawk e kishte detyruar tashmë Putinin të rikthehej në dialog me Amerikën”, shkroi Andrii Sybiha, ministri i jashtëm i Ukrainës, në X. “Përfundimi është se duhet të vazhdojmë me hapa të fortë. Forca mund të krijojë vërtet vrull për paqen”.
Ndërsa Moska ka pohuar vazhdimisht se është gati t’i japë fund pushtimit të Ukrainës, Putini nuk ka treguar asnjë shenjë se po kërkon kompromis ose të zvogëlojë qëllimin e tij maksimalist për të detyruar Kievin të kapitullojë.
Pavarësisht retorikës tipike optimiste të Trump se paqja mund të jetë e arritshme, zëvendëspresidenti amerikan, JD Vance, mbajti një ton më të kujdesshëm të enjten, duke thënë se “rusët dhe ukrainasit thjesht nuk janë në pikën ku mund të arrijnë një marrëveshje” dhe se një zgjidhje “mbetet e mundur, por do të kërkojë shumë më tepër punë”.
Në një intervistë me rrjetin konservator Newsmax, Vance foli për atë që e quajti një “keqpërputhje të pritjeve”, duke thënë se “rusët kanë tendencë të mendojnë se po ia dalin më mirë në fushën e betejës sesa janë në të vërtetë”./ The Guardian.
© SYRI.net