'Porti i Vlorës'/ Projekti i FSRU LNG mbetet i bllokuar, Shqipëria humb mundësinë për të qenë 'nyje gazi' në Ballkan

Port of Vlora FSRU është një terminal i propozuar lundrues për LNG në Portin e Vlorës, Shqipëri. Që nga korriku 2024, nuk ka pasur përditësime mbi projektin për më shumë se dy vjet dhe projekti konsiderohet i pezulluar.

Vendndodhja

Terminali i propozuar i LNG-së do ta kishte bazën në Portin e Vlorës, Shqipëri.

Detajet e projektit

Pronari: Excelerate Energy, ExxonMobil dhe Republika e Shqipërisë (Ministria e Infrastrukturës dhe Energjisë)
Emri i anijes FSRU: I panjohur
Vendndodhja: Porti i Vlorës, Shqipëri
Koordinatat: 40.449271, 19.480761 (afërsisht)
Tipi: Import
Kapaciteti:
Kosto:
Statusi: I pezulluar
Viti i nisjes: 2023
Shënim: mtpa = milion tonë në vit; bcm/y = miliard metra kub në vit

Sfondi

Excelerate Energy L.P. (Excelerate), ExxonMobil LNG Market Development Inc. (ExxonMobil) dhe Republika e Shqipërisë (Ministria e Infrastrukturës dhe Energjisë) nënshkruan një Memorandum Mirëkuptimi (MOU) me 12 mars të vitit 2021 për të kryer një studim fizibiliteti mbi zhvillimin e mundshëm të një projekti të gazit natyror të lëngshëm (LNG) në Portin e Vlorës në Shqipërinë e Jugut. Sipas MOU, Excelerate do të kryejë një studim për të shqyrtuar potencialin e një zgjidhjeje të integruar LNG-për-energji, që përfshin zhvillimin e një terminali importi LNG, konvertimin dhe/ose zgjerimin e termocentralit ekzistues të Vlorës, si dhe krijimin e shpërndarjes së LNG-së në shkallë të vogël për Shqipërinë dhe rajonin përreth të Ballkanit. Raporti paraprak i fizibilitetit pritej të dorëzohej në tremujorin e tretë të vitit 2021, ndërsa nisja e projektit të importit të LNG-së mund të ndodhte që në vitin 2023. Deri në dhjetor të vitit 2021, nuk ishte raportuar asnjë përparim mbi raportin paraprak.

Në gjysmën e parë të vitit 2022, planet për zhvillimin e terminalit po përparonin me shpejtësi. Drejtori ekzekutiv i Excelerate, Steven Kobos, njoftoi në një konferencë telefonike në maj të vitit 2022 se kompania do të zhvendoste anijen e saj FSRU Excelsior nga Izraeli në Shqipëri në fund të vitit 2022, me operacionet tregtare të rigazifikimit që priteshin të fillonin në Vlorë në tremujorin e dytë të vitit 2023. Zhvillimi i terminalit të ri nxiti diskutime mbi rolin e mundshëm të Shqipërisë si një nyje gazi për Ballkanin; deri në qershor të vitit 2022, Shqipëria kishte nisur tashmë bisedime mbi marrëveshje të reja energjetike me vende fqinje si Kosova, Mali i Zi, Maqedonia e Veriut dhe Bullgaria.

Në korrik të vitit 2022, Excelerate njoftoi se kishte nënshkruar një memorandum mirëkuptimi me kompaninë Overgas të Bullgarisë për të zhvilluar negociata mbi shitjen e LNG-së të rigazifikuar nga terminali i planifikuar i Vlorës. Dy kompanitë thanë se do të hynin në negociata për blerjen nga Overgas deri në 1 miliard metra kub LNG të rigazifikuar çdo vit, për dhjetë vjet, nga Excelerate (ose një subjekt i lidhur) përmes Terminalit të Vlorës dhe Gazsjellësit të propozuar Vlorë-Fier, i cili pritet të lidhet me infrastrukturën ekzistuese të gazit natyror në Korridorin Jugor të Gazit të Europës.

Në tetor të vitit 2022, Excelerate njoftoi se FSRU Excelsior, e destinuar për përdorim në Vlorë, do të vendosej në Gjermani pas nënshkrimit të një kontrate qiraje pesëvjeçare me shtetin gjerman. Që nga dhjetori ivitit 2022, nuk kishte indikacione për marrëveshje alternative mbi një anije tjetër për projektin e Portit të Vlorës.

Në prill të vitit 2023, Port Europe vuri në dukje se projekti i Port of Vlora FSRU dhe Terminali Bar LNG në Mal të Zi dukeshin të bllokuar.

Që nga korriku i vitit 2024, nuk ka pasur përditësime mbi projektin për më shumë se dy vjet dhe projekti konsiderohet i pezulluar. Megjithatë, ai shfaqet në bazën e të dhënave të Gas Infrastructure Europe të tetorit të vitit 2024.

https://www.gem.wiki/Port_of_Vlora_FSRU#Location