Pranë fshatit Mirotske në Ukrainën qendrore, një duzinë çminuesish lëviznin me kujdes përpara në rreshta, duke lëvizur detektorët e metaleve përpara tyre me një ritëm të qëndrueshëm, si korrësit që presin grurë.
Ata po punojnë për të mbajtur pyjet dhe fushat të sigurta nga minat dhe municionet e pashpërthyera të mbetura pasi Rusia pushtoi zonën, rreth 40 kilometra në veriperëndim të Kievit, në fillim të pushtimit katër vjet më parë, shkruan Reuters .
Zona të mëdha të Ukrainës janë të mbuluara nga minat dhe pajisjet e tjera shpërthyese pas viteve të tëra luftimesh."Fatkeqësisht, Ukraina është vendi më i minuar në botë. Ukraina nuk do të çminohet në më pak se 10 vjet", tha Olena Shustova, menaxhere mediatike për organizatën humanitare HALO Trust.
HALO filloi operacionet e çminimit këtu pasi një ushtar ukrainas nga një njësi e stacionuar aty pranë shkeli mbi një minë anti-personel ndërsa mblidhte dru zjarri dy vjet më parë, duke demonstruar rreziqet që lë pas lufta edhe kur vija e frontit ndryshon.
"Kudo ku kishte pushtim, kishte fusha me mina dhe mjete shpërthyese", tha Shustova.
Çminimi i Ukrainës
HALO, organizata më e madhe ndërkombëtare e çminimit, punëson 1,350 qytetarë ukrainas.
Sipas organizatës shtetërore Demine Ukraine, më shumë se 132,000 kilometra katrorë - një zonë afërsisht sa madhësia e Greqisë - mbeten të kontaminuara me mina. Deri më tani, gati 42,000 kilometra katrorë janë pastruar, tha ajo.
Duke pasur parasysh shkallën e madhe të detyrës, HALO Trust iu drejtua inteligjencës artificiale për të analizuar pamjet e dronëve me rezolucion të lartë dhe për të trajnuar sistemet për të identifikuar minat dhe mbetjet shpërthyese, duke arritur tashmë rreth 70 përqind saktësi.
«Procesi mund të zgjasë me dekada, por përparimet në teknologji po ndihmojnë në përshpejtimin e tij», tha Shustova.
Makinat pa shofer përshpejtojnë çminimin
Në një vendndodhje tjetër në veri të Kievit, Oleksandr Lyatsevich është në një kabinë çeliku portative me dritare të përforcuara, ku ai kontrollon një ekskavator të personalizuar disa metra larg përmes syzeve të realitetit virtual dhe një levë kontrolli.
Një makinë e madhe gërmon tokë plot me municione të pashpërthyera dhe e bluan atë në një mulli të specializuar.Ky ekskavator pa shofer është një mënyrë se si organizatat e çminimit po pastrojnë sipërfaqe të gjera toke të kontaminuara më shpejt dhe më sigurt, në një konflikt ku automatizimi, dronët dhe inteligjenca artificiale po revolucionarizojnë luftën.
“Dallimi midis drejtimit nga kabina e pilotit dhe drejtimit me anë të levës së drejtimit është i madh”, tha Lyatsevich, një ish-nëpunës civil dhe fermer 39-vjeçar nga qyteti jugor i Gulyaypole, në vijën e frontit midis forcave ukrainase dhe ruse.
Në një pyll aty pranë, çminuesja Olha Kava mban veshur një jelek dhe vizor mbrojtës ndërsa rri e përkulur dhe kërkon manualisht për një minë të mundshme kundër personelit në mënyrën e vjetër - me dorë.Ish-agjentja udhëtimesh dhe nënë e tre fëmijëve aplikoi për një punë si çminuese pasi shoqet e saj iu bashkuan forcave të armatosura pas pushtimit në shkallë të plotë rus.
"Sigurisht që ekziston frika. Të motivon ta bësh punën tënde në mënyrë korrekte dhe të përgjegjshme", tha ajo.
© SYRI.net