Akulli i detit Arktik ka rënë në një nivel shqetësues

Akulli i detit Arktik arriti një shkallë rekord të ulët dimërore këtë vit.

Në këtë kohë, Arktiku po arrin maksimumin e akullit detar - i ftohti i dimrit është ulur gjatë muajve të errët dhe akulli është zgjeruar aq sa do të zgjerohet gjatë gjithë vitit. Ky është maksimumi i akullit detar në Polin e Veriut, por këtë vit është shqetësuesisht i ulët, shkruan CNN .

"Kulmi" i këtij viti mungon rreth gjysmë milioni milje katrorë akull nga mesatarja - një zonë dyfishi i madhësisë së Teksasit.

Është sinjali më i fundit thellësisht shqetësues nga maja e planetit, një rajon që është bërë një viktimë e qartë e krizës klimatike për shkak të djegies së lëndëve djegëse fosile, por edhe një pikë e nxehtë gjeopolitike gjithnjë e më e rëndësishme, ndërsa shkrirja e akullit hap mundësi të reja tregtare dhe ushtarake.Dimri është periudha kur formohet akulli arktik dhe zakonisht arrin shtrirjen e tij më të madhe në mars. Këtë vit, kur shkencëtarët nga NASA dhe Qendra Kombëtare e Borës dhe Akullit matën kushtet më 15 mars, ata zbuluan se akulli kishte arritur në 5.52 milionë milje katrore - rreth nëntë për qind më pak se mesatarja e viteve 1981-2010.

Kjo vlerë është pak më poshtë rekordit të vitit të kaluar prej 5.53 milionë miljesh katrorë, por mjaftueshëm afër për të barazuar në mënyrë efektive kulmin më të ulët që nga fillimi i matjeve satelitore në vitin 1979.

"Një ose dy vite të këqija në vetvete nuk do të thotë shumë," tha shkencëtari i akullit i NSIDC, Walt Meyer, por kur shihet në kontekstin e një tendence në rënie prej shumë dekadash, "konfirmon ndryshimet dramatike në akullin e detit Arktik gjatë gjithë stinëve".

Shkencëtarët janë të shqetësuar për atë që kjo do të thotë për sezonin e shkrirjes së akullit në pranverë dhe verë. 19 vitet e fundit kanë parë nivelet më të ulëta të akullit detar në historinë e regjistruar.

Sipas një studimi të vitit 2023, Arktiku do të mbetet pa akull gjatë verës në një moment deri në vitin 2050, edhe nëse njerëzit ndalojnë së emetuari ndotje që ndryshon klimën.

Zhdukja e akullit detar ka pasoja globale. Akulli vepron si një pasqyrë gjigante, duke reflektuar rrezet e diellit përsëri në hapësirë. Meqenëse ka më pak akull, oqeani i errët thith më shumë energji diellore, duke përshpejtuar më tej ngrohjen globale.

Ky rekord i ri nuk është surprizë, pasi akulli i detit Arktik ka qenë pranë niveleve rekord gjatë gjithë dimrit, tha Jennifer Francis, një shkencëtare e lartë në Qendrën e Kërkimeve Klimatike Woodwell. Por ky është një tjetër alarm.

“Ashtu si kur tensioni i gjakut i një personi është i çrregulluar dhe kjo sinjalizon një problem shëndetësor, humbja e vazhdueshme e akullit detar është një tjetër simptomë që tregon se klima e Tokës është në një krizë të madhe”, tha ajo.

Shkaku nuk është mister, shtoi ajo: “Akumulimi i vazhdueshëm i gazrave që bllokojnë nxehtësinë në atmosferë nga djegia e lëndëve djegëse fosile po ngroh oqeanet, duke rritur temperaturat e ajrit, duke shkrirë akullin dhe duke përkeqësuar motin ekstrem në të gjithë botën.”