Partnerët kryesorë tregtarë të SHBA-së në Azi janë goditur nga një valë e re pasigurie, pasi gjykata e lartë e Amerikës vendosi që shumë nga tarifat që Presidenti Donald Trump njoftoi në vitin 2025 janë të paligjshme.
Pas vendimit të Gjykatës së Lartë të premten, Trump tha se do të vendoste taksa të reja globale prej 15% për mallrat që hyjnë në SHBA.
Doganat amerikane thanë të hënën se do të ndalonin mbledhjen e tarifave të lidhura me politikën tregtare karakteristike, që Trump përdori për të nisur një luftë tregtare globale.
Kjo është një goditje e madhe për qeveritë nga India në Indonezi, të cilat kishin kaluar muaj duke negociuar marrëveshje tregtare me Uashingtonin. Shumë prej tyre ishin zotuar të investonin miliarda dollarë në SHBA.
Ndërsa norma e re e tarifave dukej të ishte një fitore për shumë vende aziatike që fillimisht ishin goditur me taksa më të larta, analistët i kanë thënë BBC-së se mbeten pasiguri të konsiderueshme.
“Edhe nëse vendet vendosin të negociojnë, në fund të fundit, administrata aktuale amerikane po kërkon ende të zbatojë nivele më të larta tarifash, pavarësisht masave që janë rrëzuar”, tha Adam Samdin nga Oxford Economics.
Marrëveshjet tregtare të nënshkruara me SHBA-në në muajt e fundit nuk kanë marrëveshjet e qarta dhe ligjërisht të detyrueshme të pakteve tradicionale, duke lënë hapësirë për ndryshime të mëtejshme, shtoi ai.
Shumica e ekonomive më të vogla në Azi do të jenë gjithashtu të kujdesshme, në lidhje me shqetësimin e mundshëm të Trump, pasi "mënyra se si do të shkojnë ato do të varet shumë nga marrëdhënia e tyre me administratën", tha Samdin.
Qeveritë në të gjithë rajonin po vlerësojnë tani njoftimet e fundit.
Kina, e cila po përgatitet të presë Trumpin në fillim të prillit, tha se po "kryen një vlerësim gjithëpërfshirës të përmbajtjes dhe ndikimit" të vendimit.
“Kina ka kundërshtuar vazhdimisht të gjitha format e rritjes së njëanshme të tarifave, dhe ka theksuar vazhdimisht se nuk ka fitues në një luftë tregtare dhe proteksionizmi nuk çon askund”, shtoi një zëdhënës i Ministrisë së Tregtisë.
Të dielën, Përfaqësuesi i Tregtisë i SHBA-së, Jamieson Greer, tha se nuk priste që ndryshimet të ndikonin në bisedimet e Uashingtonit me Kinën dhe udhëheqësin e saj Xi Jinping.
“Qëllimi i këtij takimi me Presidentin Xi nuk është të grindemi për tregtinë. Është të ruajmë stabilitetin, të sigurohemi që kinezët po i përmbahen pjesës së tyre të marrëveshjes sonë dhe po blejnë produkte bujqësore amerikane, Boeing dhe gjëra të tjera”, tha Greer për ABC news.
"Nuk e shoh këtë të ndikojë vërtet në atë takim," shtoi ai.
Aleatët e SHBA-së në rajon janë gjithashtu të pasigurt për atë që do të ndodhë më pas me politikën tregtare të Trump.
Gjatë fundjavës, një zëdhënës i qeverisë japoneze tha se Tokio "do ta shqyrtojë me kujdes përmbajtjen e këtij vendimi dhe përgjigjen e administratës Trump ndaj tij, dhe do të përgjigjet në mënyrë të përshtatshme".
Por Itsunori Onodera, një ekzekutiv i Partisë Liberale Demokratike i Kryeministres Sanae Takaichi dhe ish-ministër i mbrojtjes, ngriti shqetësime në lidhje me normën e re të tarifës.
"Si aleat, jam i shqetësuar se kjo vetëm do të përshpejtojë distancimin e vendeve nga SHBA-ja", tha Onodera, i cili nuk është pjesë e qeverisë, në një emision televiziv të dielën.
Ministri i Industrisë i Koresë së Jugut, Kim Jung-kwan, tha të hënën se ka pasiguri në lidhje me rimbursimet e mundshme për tarifat e paguara tashmë.
Kim tha gjithashtu se çipat e kompjuterëve nuk i nënshtroheshin tarifave që Trump njoftoi pas vendimit.
Të shtunën, Tajvani - i cili është gjithashtu një prodhues kryesor i çipave - tha se megjithëse ndikimi në ishull dukej i kufizuar, "qeveria do të monitorojë nga afër zhvillimet dhe do të mbajë komunikim të ngushtë me Shtetet e Bashkuara".
Singapori, të cilit iu rrit tarifa nga 10% në 15% pas njoftimit të fundit të Trump, tha se po monitoron situatën dhe do të takohet së shpejti me zyrtarët amerikanë për të sqaruar se si do të zbatohen taksat e reja.
Ministria e Tregtisë e qytetit-shtet i tha BBC-së se besonte që mallra të caktuara - të tilla si produktet farmaceutike, elektronika dhe energjia - nuk do të ndikoheshin nga masat e reja.
Vendet në Azi, shumë prej të cilave i kishin ndërtuar ekonomitë e tyre bazuar në eksportet në rritje drejt SHBA-së, u goditën veçanërisht rëndë nga tarifat gjithëpërfshirëse të "Ditës së Çlirimit" të Trump në prill.
Javën e kaluar, Indonezia dhe SHBA- të finalizuan një marrëveshje për të ulur tarifat amerikane ndaj vendit të Azisë Juglindore në 19% nga 32%, në këmbim të aksesit preferencial në tregun e saj.
Në mënyrë të ngjashme, Tajvani siguroi tarifa më të ulëta amerikane prej 15%, në këmbim të miliarda dollarëve investime.
Japonia nënshkroi një marrëveshje në fund të vitit 2025 për të përshpejtuar prodhimin e metaleve të rralla me SHBA-në, e cila po nxiton të diversifikojë furnizimin e saj me minerale kritike për të ulur varësinë e saj nga Kina.
Greer tha në një intervistë të veçantë në CBS se SHBA-të ishin në bisedime me vendet që kishin arritur marrëveshje tregtare me administratën Trump, dhe se asnjëra nuk kishte treguar plane për t'u tërhequr që nga vendimi për tarifat.
Greer tha: "Ne do t'u qëndrojmë pranë. Presim që partnerët tanë t'u qëndrojnë pranë."
Një normë e sheshtë tarifore prej 15% ka të ngjarë të godasë më rëndë ekonomitë aziatike që eksportojnë produkte të gatshme në SHBA, tha Sandra Alday nga Universiteti i Sidneit.
Ndikimi është më kompleks dhe më i vështirë për t’u matur, për vendet që furnizojnë mallra që do të përfundojnë në Amerikë, shtoi ajo.
Por me tarifat e aplikuara në të gjithë botën, një gjë është e sigurt: produktet e huaja në SHBA do të jenë më të shtrenjta në përgjithësi, tha Alday.
Norma e re e taksës prej 15% e Trump është një zgjidhje e përkohshme sipas Seksionit 122 të Aktit të Tregtisë, i cili lejon që tarifat të qëndrojnë në fuqi për rreth pesë muaj përpara se administrata të duhet të kërkojë miratimin e Kongresit.
Taksa e re ngre gjithashtu pyetje për vende të tilla si Mbretëria e Bashkuar dhe Australia, të cilat më parë ranë dakord për një marrëveshje tarifore prej 10% me SHBA-në./ BBC.
© SYRI.net