Lajmi i fundit

LIVE/ Dita e 20-të e protestës qytetare, kërkohet dorëheqja e Edi Ramës

Evropa duhet të jetë 'realiste' në lidhje me sovranitetin teknologjik

Evropa duhet të jetë 'realiste' në lidhje me sovranitetin teknologjik

15:29, 28/01/2026
ZMADHO TEKSTIN
+ Aa -

Evropa duhet të jetë “realiste”, në lidhje me varësinë e saj nga pjesa tjetër e botës për teknologji, tha për POLITICO drejtori ekzekutiv i kompanisë më të madhe të teknologjisë në Evropë.

Christophe Fouquet, CEO i gjigantit holandez të çipave ASML, uli pritshmëritë në lidhje me përpjekjen e Evropës për t'u bërë teknologjikisht sovrane, në një intervistë të mërkurën pas publikimit të rezultateve vjetore të kompanisë.

“Të gjithë do të duhet të gjejnë një ekuilibër midis këtij pretendimi të madh për sovranitet… ‘ne duam që gjithçka të bëhet në vendin tonë’… dhe realitetit, i cili është: një ekosistem mjaft i përhapur, me elementë kyç në vende të ndryshme”, tha Fouquet. 

“Të gjithë duhet të jenë realistë për atë që duhet dhe sa kohë mund të zgjasë”, tha ai, duke shtuar se gjithmonë do të ketë një “nevojë” për të importuar pjesë kyçe të zinxhirëve të furnizimit me teknologji nga jashtë. 

Si kompania që projekton dhe ndërton makinat më të përparuara në botë për prodhimin e gjysmëpërçuesve, ASML nuk është vetëm një aset i madh ekonomik, por gjithashtu i jep Evropës një pikë të rrallë ndikimi dhe qëndrueshmërie në industrinë e çipave, të ndjeshme gjeopolitikisht.

Ndërsa rezultatet financiare të së mërkurës, më të mira se sa pritej, bënë që aksionet e kompanisë të rriteshin ndjeshëm, ASML tha gjithashtu se do të shkurtonte 1,700 vende pune për të “përmirësuar” organizimin e saj. 

Komentet e Fouquet vijnë pas thirrjeve në rritje në Bruksel për të zvogëluar varësinë e madhe të Evropës nga teknologjia e huaj, mes marrëdhënieve të tensionuara BE-SHBA dhe shqetësimeve rreth Kinës. 

Të hënën, shefja e teknologjisë në Komisionin Evropian, Henna Virkkunen, i tha POLITICO-s në një intervistë se varësitë e Evropës, “mund të përdoren si armë kundër nesh” dhe i kërkoi kontinentit të mos varet nga “një vend ose një kompani”. Ajo tregoi për çipat si fushën ku e pa nevojën më të madhe, që Evropa të shkëputet nga varësia nga të huajt.

I pyetur në lidhje me tensionet e vazhdueshme SHBA-BE dhe kërcënimin e vazhdueshëm të tarifave, Fouquet të mërkurën i quajti ato "shumë zhurmë". 

Ai përmendi Nexperia-n, një prodhues çipash me seli në Holandë, por në pronësi kineze, i cili ka qenë subjekt i një lufte gjeopolitike së fundmi, si shembullin më të fundit të "ndërvarësive midis blloqeve të ndryshme".

Shefi i ASML-së kishte një tjetër paralajmërim për ambiciet e Brukselit për të nxitur teknologjinë vendase, duke argumentuar se BE-ja duhet ta kufizojë mjedisin e saj rregullator më tej se deri më sot.

Evropa duhet të bëjë shkurtime më të thella rregullatore për të pasur më shumë kompani premtuese, tha Fouquet — duke përmendur shembullin e liderit francez të inteligjencës artificiale Mistral, në të cilin ASML investoi 1.3 miliardë euro vitin e kaluar.

Si ASML ashtu edhe Mistral nënshkruan një letër në korrik të vitit të kaluar duke avokuar për një pauzë të pjesëve kyçe të ligjit të inteligjencës artificiale të bllokut, një sugjerim që ekzekutivi i BE-së e mori në konsideratë në paketën e saj të parë të thjeshtimit digjital, të paraqitur në nëntor. 

Kjo paketë thjeshtimi është tashmë një “përmirësim”, por nevojitet më shumë, tha Fouquet. 

«Nuk mund t’i bësh gjërat shumë të komplikuara, pastaj t’i thjeshtosh pak dhe të jesh krenar për këtë», tha ai. 

Evropa duhet të krijojë kushtet që kompanitë “të rriten pa u bezdisur nga rregulloret”, tha ai. / Politico.

© SYRI.net

Lexo edhe:

Denonco