Macron mirëpret kryeministrin e Libanit mes armëpushimit të brishtë dhe tensioneve me Izraelin

Vizita nxjerr në pah përpjekjet e Francës për të mbështetur shtetin libanez, edhe pse pozicioni i saj diplomatik me Izraelin po dobësohet.

Emmanuel Macron do të presë kryeministrin libanez Nawaf Salam të martën në mbrëmje, ndërsa bisedime të reja midis Izraelit dhe Libanit pritet të zhvillohen në Uashington të enjten.

Vizita vjen ndërsa Pallati Elysee tha se Franca synon të "riafirmojë angazhimin e saj për respektimin e rreptë të armëpushimit, mbështetjen e Francës për integritetin territorial të Libanit dhe hapat e ndërmarrë nga shteti libanez për të garantuar plotësisht sovranitetin dhe monopolin e armëve".

Kjo sekuencë diplomatike po zhvillohet në një atmosferë veçanërisht të tensionuar pas vdekjes të shtunën të një ushtari francez, që shërbente në Forcën e Përkohshme të Kombeve të Bashkuara në Liban (UNIFIL).

Të 15 anëtarët e Këshillit të Sigurimit të OKB-së e dënuan sulmin dhe bënë thirrje që ata që janë përgjegjës "të nxirren para drejtësisë pa vonesë". Presidenti francez dhe OKB-ja fajësojnë grupin militant të mbështetur nga Irani, Hezbollahun.

Të hënën, Macron akuzoi grupin për vrasjen e rreshterit Florian Montorio në një pritë që synonte paqeruajtësit e OKB-së të shtunën, ndërsa këmbënguli se ushtari nuk ishte shënjestruar sepse ishte shtetas francez.

"Hezbollahu me të vërtetë i shënjestroi ushtarët tanë (...) Ata nuk i shënjestruan ata sepse ishin francezë. Ata i shënjestruan sepse po kryenin misionin e tyre", tha Macron në një konferencë për shtyp në Poloni.

Macron tha gjithashtu se "autoritetet libaneze e kanë dënuar këtë sulm dhe do të ndërmarrin hapat e nevojshëm për të arrestuar ata që janë përgjegjës, dhe për të siguruar që ata të ndëshkohen".

E ardhmja e misionit të sigurisë të OKB-së në Libanin jugor është gjithashtu në pikëpyetje.

Misioni UNIFIL pritet të fillojë tërheqjen e paqeruajtësve të tij në fund të vitit.

Kjo perspektivë ngre një pyetje qendrore: kush do të sigurojë sigurinë e ardhshme në zonën kufitare midis Libanit dhe Izraelit, dy vende që kanë qenë në luftë që nga viti 1948?

I vendosur që nga viti 1978, roli i UNIFIL-it ka qenë të ndihmojë në rivendosjen e paqes dhe të mbështesë autoritetin shtetëror libanez në jug të vendit.

Pak para takimit midis Macron dhe Salam, një këshilltar i Pallatit Elize u tha gazetarëve, përfshirë Euronews, se po zhvilloheshin diskutime me vendet evropiane që tashmë janë të përfshira në misionin e OKB-së, përfshirë Spanjën, Italinë dhe Gjermaninë.

"Këta aktorë tani po japin një kontribut shumë të drejtpërdrejtë në diskutimet, mbi atë se si mund të duket një forcë ndërkombëtare për të mbështetur qeverinë libaneze", tha ai, duke shtuar se kjo nuk do të thotë domosdoshmërisht që këto vende do të përfshihen në Liban pasi OKB-ja të tërhiqet.

Por ky reflektim strategjik vjen në një kohë kur pozicioni diplomatik i Francës duket se është dobësuar.

Pavarësisht interesit të Parisit për të luajtur një rol ndërmjetësues në bisedimet e reja të drejtpërdrejta midis Izraelit dhe Libanit në Uashington, zyrtarët izraelitë kanë këmbëngulur që Franca nuk është e përfshirë në negociata.

Ambasadori izraelit në SHBA, Yechiel Leiter, tha javën e kaluar se zyrtarët "nuk duan që francezët të jenë afër këtyre negociatave".

"Ne duam t'i mbajmë francezët sa më larg të jetë e mundur nga pothuajse çdo gjë, por veçanërisht kur bëhet fjalë për negociatat e paqes", vazhdoi ai.

Ndër shumë ankesat e Izraelit kundër Francës janë përjashtimi i një duzine kompanish izraelite të mbrojtjes nga ekspozita Eurosatory 2024 në Paris dhe Shfaqja Ajrore e Parisit 2025, si dhe roli kryesor i Francës në njohjen e shtetësisë palestineze.

Përjashtimi i Francës është edhe më i habitshëm, duke pasur parasysh lidhjet historike afatgjata të vendit me Libanin, të trashëguara nga mandati francez pas Luftës së Parë Botërore.

Parisi gjithashtu ndihmoi në lehtësimin e bisedimeve indirekte, që çuan në armëpushimin e vitit 2024 midis Izraelit dhe Hezbollahut.

Në të njëjtën kohë, konflikti në Lindjen e Mesme po rëndon edhe mbi buxhetin e vetë Francës.

Të martën, qeveria pritet të zbulojë shkurtime të reja shpenzimesh për të kompensuar ndikimin ekonomik të luftës, i cili vlerësohet të jetë midis 4-6 miliardë euro për Francën.

Njoftimet priten më vonë të martën. Në veçanti, Kryeministri Sébastien Lecornu do të flasë për subvencionet e karburantit, ndërsa çmimet rriten ndjeshëm, me mundësinë e zgjatjes së masave që janë tashmë në fuqi./ Euronews.