Izraeli planifikon të pushtojë pjesë të një vendi të madh historik të Bregut Perëndimor, sipas një dokumenti qeveritar, dhe kolonët ngritën një post të ri brenda natës, edhe pse vendi përballet me presion për të shtypur dhunën e kolonëve në territorin palestinez.

Administrata Civile e Izraelit njoftoi qëllimin e saj për të shpronësuar sipërfaqe të mëdha të Sebastia-s, një vend i madh arkeologjik në Bregun Perëndimor, në dokumentin e siguruar nga The Associated Press të enjten. Peace Now, një grup mbikëqyrës kundër vendbanimeve, tha se vendi është rreth 1,800 dunam (450 akra) - konfiskimi më i madh i tokës arkeologjike të rëndësishme nga Izraeli.

Ky veprim erdhi ndërsa kolonët izraelitë festuan krijimin e një vendbanimi të ri të paautorizuar pranë Betlehemit, dhe një avokat palestinez tha se një aktivist i Bregut Perëndimor është ndaluar dhe shtruar në spital.

Ndërkohë, Human Rights Watch tha se Izraeli mund të ketë kryer krime lufte kur dëboi me forcë 32,000 palestinezë nga tre kampe refugjatësh në Bregun Perëndimor këtë vit.

Izraeli do të sekuestrojë pjesë të mëdha të trashëgimisë kulturore të Sebastias

Urdhri izraelit i lëshuar më 12 nëntor liston parcelat e tokës që synon të sekuestrojë në zonën e Sebastias. Peace Now, e cila ia siguroi dokumentin AP-së, tha se vendi i njohur arkeologjik, ku rriten mijëra pemë ulliri, u përket palestinezëve.

Kryeqyteti i mbretërisë së lashtë izraelite, Samaria, mendohet të jetë nën rrënojat e Sebastisë, dhe të krishterët dhe myslimanët besojnë se është vendi ku u varros Gjon Pagëzori.

Izraeli njoftoi planet për ta zhvilluar vendin në një atraksion turistik në vitin 2023. Gërmimet kanë filluar tashmë dhe qeveria ka ndarë më shumë se 30 milionë shekel (9.24 milionë dollarë) për ta zhvilluar atë, sipas Peace Now dhe një grupi tjetër të të drejtave të njeriut.

Urdhri u jep palestinezëve 14 ditë kohë për të kundërshtuar deklaratën.

Ngastra më e madhe e tokës historike e sekuestruar më parë nga Izraeli ishte 286 dunam (70 akra) në Susya, një fshat në jug të Bregut Perëndimor, tha Peace Now.

Kolonët përurojnë një postë të re të paligjshme disa ditë pas sulmit palestinez

Kolonët izraelitë thanë se krijuan një post të ri të paautorizuar pranë Betlehemit. Kryetari i këshillit lokal të kolonëve të Etzionit, Yaron Rosenthal, e mirëpriti vendbanimin si një "kthim në qytetin e matriarkës sonë Rakelës, të Mbretit David". Rosenthal tha se komuniteti i ri do të "forconte lidhjen" midis Etzionit dhe Jerusalemit.

Posta e re mund të jetë një përgjigje ndaj sulmit të fundit palestinez ndaj izraelitëve në Bregun Perëndimor. Është afër kryqëzimit të ngarkuar ku të martën sulmuesit palestinezë goditën për vdekje një izraelit dhe plagosën tre të tjerë.

Rosenthal kërkoi që Izraeli të reagonte me forcë dhe të mbështeste më mirë vendbanimet.

“Terrorizmi nxitet nga shpresa për një shtet”, tha ai, duke e lidhur dhunën me Autoritetin Palestinez dhe një shtytje të ripërtërirë, për të çuar përpara përpjekjet për të siguruar shtetësinë palestineze.

Hamasi nuk mori përgjegjësinë për sulmin, por në një deklaratë e quajti atë "një përgjigje normale ndaj përpjekjeve të pushtuesit për të likuiduar kauzën palestineze", duke u zotuar se agresioni izraelit nuk do të mbetej i pa kundërshtuar.

Hagit Ofran, drejtoresha e programit të vëzhgimit të vendbanimeve të organizatës Peace Now, tha se postblloku ndodhet në tokë që dikur ishte një bazë ushtarake izraelite. Fotot që kolonët ndanë në internet, tregojnë shtëpi të përkohshme në vend dhe buldozerë në punë.

Izraeli pushtoi Bregun Perëndimor, Jerusalemin lindor dhe Gazën — zona të pretenduara nga palestinezët për një shtet të ardhshëm — në luftën e vitit 1967. Ai ka vendosur mbi 500,000 hebrenj në Bregun Perëndimor, kryesisht në vendbanime të paautorizuara, përveç mbi 200,000 të tjerëve në Jerusalemin lindor të kontestuar.

Qeveria e Izraelit dominohet nga mbështetës të ekstremit të djathtë të lëvizjes së kolonëve, përfshirë Ministrin e Financave Bezalel Smotrich, i cili formulon politikën e kolonizimit, dhe ministrin e kabinetit Itamar Ben-Gvir, i cili mbikëqyr forcën policore të vendit.

Presidenti i Izraelit dhe zyrtarë të lartë ushtarakë kanë dënuar valën e fundit të dhunës nga kolonët në Bregun Perëndimor.

Aktivisti palestinez arrestohet dhe shtrohet në spital

Një aktivist palestinez i cili dokumentoi dhunën e kolonëve në Bregun Perëndimor është ndaluar dhe shtruar në spital, tha avokati i tij për AP të enjten. Riham Nasra tha se aktivisti, Ayman Ghrayeb Odeh, u shtrua në spital pas ndalimit të tij në një bazë ushtarake në Luginën e Jordanit.

“Autoritetet izraelite refuzojnë të zbulojnë se ku ndodhet ai, në çfarë gjendjeje është apo pse është shtruar në spital”, tha ajo.

Shin Bet, agjencia e sigurisë e Izraelit, konfirmoi se aktivisti është ndaluar me akuza për nxitje të terrorizmit. Odeh mund të përballet me paraburgim administrativ të pacaktuar, një dënim pa akuzë ose një gjyq bazuar në prova sekrete.

Vëllai i tij, Bilal Ghrayeb, i tha AP-së se foli shkurt me Odeh menjëherë pas ndalimit të tij, ndërsa ai po vizitonte një familje palestineze në Luginën e Jordanit. Vëllai i tij tha se ushtria i konfiskoi telefonin Odeh dhe se që atëherë nuk ka dëgjuar më prej tij.

“Ai është një aktivist që poston foto dhe shkruan në rrjetet sociale për atë që po ndodh. Ai nuk po nxit. Ai nuk po fsheh asgjë, asgjë nuk është sekret. Ai vetëm po thotë dhe poston atë që sheh për jetën e njerëzve në Luginën e Jordanit”, tha Ghrayeb.

Human Rights Watch thotë se Izraeli kreu krime lufte në Bregun Perëndimor

Human Rights Watch tha se zyrtarët e lartë izraelitë, përfshirë kryeministrin Benjamin Netanyahu, ministrin e Financave Bezalel Smotrich dhe ministrin e Mbrojtjes Israel Katz, duhet të hetohen për krime lufte. Në një raport të publikuar të enjten, grupi tha se ushtria izraelite dëboi me forcë 32,000 palestinezë nga tre kampe refugjatësh në Bregun Perëndimor këtë vit.

Bastisjet ushtarake të Izraelit në kampet e refugjatëve në veri të Bregut Perëndimor në janar dhe shkurt shënuan zhvendosjen më të madhe në territor, që kur Izraeli e pushtoi atë në vitin 1967, tha Human Rights Watch.

Izraeli ka thënë se trupat e tij do të qëndrojnë në disa kampe për një vit dhe është e paqartë se kur, nëse ndonjëherë, palestinezët do të jenë në gjendje të kthehen. Mijëra palestinezë të zhvendosur po jetojnë me të afërmit e tyre, që mblidhen në apartamente me qira ose jetojnë në ndërtesa publike.

Organizata Human Rights Watch tha se analizoi imazhet satelitore dhe arriti në përfundimin se më shumë se 850 shtëpi dhe ndërtesa u shkatërruan ose u dëmtuan rëndë. Ushtria izraelite ka thënë se po sulmonte infrastrukturën e militantëve dhe po lironte hapësirë ​​për lëvizjen e trupave.

Izraeli tha se bastisjet e “Operacionit Muri i Hekurt” ishin të nevojshme për të shuar militantizmin në Bregun Perëndimor, pasi sulmi i udhëhequr nga Hamasi më 7 tetor 2023 ndezi luftën në Gaza. Izraeli tha të enjten se trupat çmontuan laboratorët e eksplozivëve dhe shkëmbyen zjarr me militantët gjatë bastisjeve. Në një deklaratë, Izraeli tha se sulmet militante që atëherë janë ulur me 70% në Bregun Perëndimor, por nuk dha prova.

Human Rights Watch tha se autoritetet izraelite nuk shpjeguan pse u detyruan të largonin të gjithë nga kampet dhe as pse nuk u është lejuar të kthehen. Raporti tha se ushtria qëlloi mbi banorët që u përpoqën të rihynin në kampe dhe se nuk u ka ofruar strehim apo ndihmë humanitare të zhvendosurve.

“Me vëmendjen globale të përqendruar në Gaza, forcat izraelite kanë kryer krime lufte, krime kundër njerëzimit dhe spastrim etnik në Bregun Perëndimor, të cilat duhet të hetohen dhe ndiqen penalisht”, tha Nadia Hardman, studiuese e lartë për të drejtat e refugjatëve dhe migrantëve në Human Rights Watch.

Raporti u bazua në intervista me 31 palestinezë të zhvendosur nga kampet e refugjatëve Tulkarem, Nur Shams dhe Jenin.

Kampet ngjajnë me lagje të dendura urbane dhe janë shtëpia e miliona palestinezëve. Human Rights Watch tha se analizoi imazhet satelitore të kampeve dhe zbuloi se më shumë se 850 shtëpi dhe ndërtesa janë shkatërruar ose dëmtuar rëndë.

Ushtria izraelite i ka thënë AP-së se një pjesë e dëmeve ishte për të goditur infrastrukturën militante, ndërsa një pjesë ishte për të liruar hapësirën për lëvizje më të lehtë të trupave rreth kampeve./ AP.