Lajmi i fundit

LIVE/ Dita e 23 e protestës qytetare: Rama jepe dorëheqjen

Izraeli mund të ketë përdorur municione të ndaluara me klaster në Liban

Izraeli mund të ketë përdorur municione të ndaluara me klaster në Liban

10:40, 20/11/2025
ZMADHO TEKSTIN
+ Aa -

Një analizë e ekspertëve të armëve thotë se Izraeli ka përdorur municione me klaster gjatë luftës së fundit 13-mujore me Hezbollah në Liban. Fragmentet e municioneve u gjetën në zonën jugore të lumit Litani, në lugina të pyllëzuara si Wadi Zibqin, Wadi Barghouz dhe Wadi Deir Siryan i përkasin dy llojeve të reja të municioneve izraelite: 155mm M999 Barak Eitan dhe 227mm Ra’am Eitan, të zhvilluara nga kompania Elbit Systems. Ky përdorim i mundshëm shënon herën e parë që Izraeli përdor municione me klaster që nga lufta e vitit 2006 dhe ngre shqetësime serioze humanitare.

Municionet me klaster shpërndajnë “bomblets” të vegjël mbi një sipërfaqe të gjerë, ku deri në 40% mund të mos shpërthejnë menjëherë, duke rrezikuar jetën e civilëve edhe pas përfundimit të konfliktit. Libani ka një histori të dhimbshme me këto armë, pasi gjatë luftës së vitit 2006 rreth 4 milionë municione me klaster u hodhën mbi vendin, dhe mbi 1 milion prej tyre nuk shpërthyen, duke shkaktuar mbi 400 viktima civile që nga ajo kohë.

Përdorimi i municioneve me klaster është i ndaluar nga Konventa Ndërkombëtare mbi Municionet me Klaster, të cilën Izraeli nuk e ka nënshkruar. Organizatat humanitare paralajmërojnë se këto armë janë të pakufizuara dhe lënë rreziqe afatgjata për civilët. Tamar Gabelnick, drejtoreshë e Cluster Munition Coalition, theksoi se “Mbetjet e municioneve me klaster vrasin dhe plagosin civilë për dekada dhe nuk dallojnë mes objektivave ushtarake dhe civile”.

Ushtria izraelite nuk ka konfirmuar përdorimin e municioneve me klaster, por ka deklaruar se përdor vetëm armë të ligjshme dhe përpiqet të minimizojë dëmtimin e civilëve. Konflikti i fundit me Hezbollah ka lënë afro 4,000 të vdekur në Liban dhe rreth 120 në Izrael, ndërsa sulmet ajrore të Izraelit vazhdojnë në jug të vendit, edhe pas armëpushimit të vitit të kaluar.

Ekspertët që analizuan shkëputjet identifikuan se granata M999 Barak Eitan lëshon 9 submunicione që shpërndajnë 1,200 copa tungsteni, ndërsa raketa Ra’am Eitan përmban 64 bomblets dhe është projektuar për të shpërndarë submunicione në një rreze të madhe. Megjithëse kompanitë prodhuese pretendojnë se normat e mosshpërthimit janë të ulëta, ekspertët paralajmërojnë se në fushën e betejës ato shpesh janë shumë më të larta, duke e bërë civilin të rrezikuar për dekada.

Municionet me klaster janë veçanërisht efektive ndaj trupave të shpërndarë në terrene të pyllëzuara, një strategji e përdorur edhe nga forcat amerikane në Vietnam. Sidoqoftë, grupet e të drejtave të njeriut nënvizojnë se është e pamundur t’i përdorësh në mënyrë që të minimizohen dëmet ndaj civilëve. Brian Castner i Amnesty International tha se “Municionet me klaster janë të ndaluara ndërkombëtarisht për një arsye. Ato janë thellësisht të pakufizuara dhe civilët përballen me rrezikun e tyre për dekada”.

Përfundimisht, përdorimi i municioneve me klaster nga Izraeli në Liban rikthen shqetësime serioze për respektimin e ligjit humanitar ndërkombëtar dhe sigurinë e civilëve, duke i lënë vendit një trashëgimi të rrezikshme që mund të zgjasë për dekada.

© SYRI.net

Lexo edhe:

Denonco