Fermerët: Mungesa e punëtorëve po kërcënon sigurinë ushqimore!

Fermerët e qumështit kanë paralajmëruar se një mungesë afatgjatë e punëtorëve, e përkeqësuar nga Brexit dhe pandemia, e ka vënë nën presion sigurinë ushqimore të Mbretërisë së Bashkuar.

Pesë në gjashtë fermerë që kanë kërkuar punëtorë thanë se kanë marrë shumë pak ose asnjë aplikim nga njerëz të kualifikuar për vendet e lira të punës, sipas një ankete të prodhuesve të qumështit nga Arla, kooperativa më e madhe e qumështit në Mbretërinë e Bashkuar dhe pronare e markave Lurpak dhe Cravendale.

Sondazhi i pestë vjetor i 1,900 fermerëve britanikë të qumështit të Arla-s, ka nxjerrë në pah vështirësinë në përkeqësim për të gjetur punëtorë me aftësitë dhe përvojën e duhur, me 79% të fermerëve që e theksojnë këtë problem në vitin 2021, duke u rritur në 84% këtë vit.

Vështirësitë në punësimin e stafit ishin përkeqësuar që nga Brexit dhe pandemia, raportuan prodhuesit e qumështit, pasi kombinimi i fundit të lëvizjes së lirë për punëtorët e BE-së dhe faktorëve të tjerë ekonomikë që nga Covid-i e kanë bërë më të vështirë gjetjen e stafit të përshtatshëm, ndërsa një histori e ngjashme ka ndodhur në të gjithë sektorin bujqësor.

Pothuajse gjysma (48.6%) e të anketuarve thanë se tani ishte më e vështirë të mbahej stafi sesa ishte para Brex-it dhe pandemisë, ndërsa vetëm 5% thanë se situata ishte përmirësuar.

Më shumë se një në 10 (13%) të anketuar thanë se do ta linin fare bujqësinë në 12 muajt e ardhshëm nëse nuk do të kishte përmirësim në mungesën e fuqisë punëtore, dhe 6% thanë se ishin detyruar të ulnin sasinë e qumështit që prodhonin.

Vetë Arla ka parë një ulje të prodhuesve të qumështit gjatë viteve të fundit, megjithëse vëllimet e prodhimit kanë mbetur konstante. Anëtarësia e saj ka rënë me rreth 300, nga 2,100 tre vjet më parë, pasi fermerët janë pensionuar ose nëpërmjet konsolidimit të fermave, mes një tendence për mbajtjen e kopeve më të mëdha. Anëtarët e Arla përfaqësojnë pothuajse një të tretën e të gjithë fermerëve të qumështit në Mbretërinë e Bashkuar.

Sipas shifrave më të fundit nga Bordi i Zhvillimit të Bujqësisë dhe Hortikulturës (AHDB), gati 200 fermerë britanikë të qumështir e lanë industrinë gjatë 12 muajve deri në prill 2025, duke e çuar numrin e përgjithshëm të prodhuesve në 7,040.

Industria ka paralajmëruar prej kohësh se një eksod i vazhdueshëm i fermerëve të qumështit mund të rrezikojë vetëmjaftueshmërinë aktuale të Mbretërisë së Bashkuar me qumësht të lëngshëm.

“Ajo që po shohim është ndikimi i vërtetë i këtyre mungesave të fuqisë punëtore në industrinë tonë bujqësore, qoftë në kosto më të larta apo në prodhim më të ulët të qumështit”, tha Bas Padberg, drejtor menaxhues i Arla Foods UK.

"Efekti i kësaj në fund të fundit do të shihet në çmimin dhe disponueshmërinë e produkteve në raftet e supermarketeve, duke prekur miliona njerëz që mbështeten te produktet e qumështit si burim ushqimi në dietën e tyre."

Arla – e cila, ashtu si kompani të tjera, drejton skemat e veta të praktikës profesionale, si dhe punësime industriale – tha se qeveria kishte pranuar vështirësitë e vazhdueshme me rekrutimin e stafit dhe mirëpriti fokusin te talenti dhe zhvillimi si pjesë e strategjisë së ardhshme ushqimore.

Megjithatë, Padberg bëri thirrje për “hapa praktikë që industria, sektori i arsimit dhe qeveria mund të ndërmarrin së bashku” për të tërhequr më shumë njerëz, veçanërisht punëtorë të rinj, në sektorin e qumështit.

Industria e qumështit, si pjesa më e madhe e bujqësisë, ka një fuqi punëtore në plakje dhe gati gjysma (47%) e fermerëve janë 55 vjeç e lart. Punëtorët më të rinj kanë më shumë gjasa të hyjnë në industri nëse janë pjesë e familjes: dy të tretat (66%) e fermerëve thanë se fermat e tyre ishin trashëguar të paktën katër breza më parë, ndërsa vetëm 3% e të anketuarve thanë se ishin të gjeneratës së parë./ The Guardian.