Loja e rrezikshme e paqes mes Rusisë dhe Ukrainës

Në përpjekjen më të fundit për t’i dhënë fund luftës në Ukrainë, Shtëpia e Bardhë njoftoi një samit mes presidentëve Donald Trump dhe Vladimir Putin në Alaskë, të premten. Duke folur me gazetarët, Trump u shpreh me një optimizëm të kujdesshëm për përvijimet e planit më të ri të paqes të Putinit, i cili duket se kërkon lëshime të mëdha territoriale nga Ukraina.

Na përfshini edhe ne mes atyre që janë të shqetësuar.

Samiti nuk ka pse të jetë një katastrofë. Nëse Trump ruan skepticizmin e saposhfaqur ndaj synimeve përfundimtare të Putinit, edhe një paqe përfundimtare që përfshin lëshime territoriale mund të jetë e zbatueshme. Por çdo hap tjetër duhet hedhur me kujdes. Putini është një bishë, me dhëmbë dhe kthetra të përgjakura, dhe duhet trajtuar si i tillë

Disa nga kritikat që po i bëhen Trump-it për faktin se pranoi të takohet me Putinin janë të pabazuara. Tradicionalisht, diplomacia funksionon nga poshtë-lart. Emisarët punojnë për të gjetur shumicën e detajeve përpara se të caktohet ndonjë samit, dhe takimi mes krerëve të shteteve është kulmi i këtyre përpjekjeve. Analistët amerikanë madje kanë filluar t’i përshkruajnë takimet si “shpërblime” për kundërshtarët që kanë treguar vullnet të mirë në bisedimet e mëparshme.

Trump-i nuk vepron kështu. Ai beson se vetëm ai mund të arrijë përparime vendimtare përmes takimeve kokë më kokë me kundërshtarët e tij. Fakti që këto përpjekje mund të mos japin rezultat, siç ndodhi me Korenë e Veriut gjatë mandatit të tij të parë, nuk duket se e shqetëson presidentin. Dakord. Ia vlen të provohen bisedimet e drejtpërdrejta.

Edhe diskutimi për lëshime territoriale, në të njëjtën mënyrë, nuk është i papranueshëm. Ndërsa presidenti ukrainas Volodymyr Zelensky të shtunën dukej se e përjashtoi dorëzimin e çdo territori në këmbim të paqes, një numër gjithnjë e më i madh ukrainasish vetë janë gjithnjë e më mbështetës të një marrëveshjeje të negociuar, sipas një sondazhi të ri të Gallup. Sondazhe të tjera të besueshme kanë gjetur një numër në rritje ukrainasish të hapur për të dhënë tokë në këmbim të paqes.

Për shumë kohë, diskutimi i hapur i çështjeve të tilla ka qenë një lloj tabuje mes mbështetësve të Ukrainës. Duke pasur parasysh realitetet e zymta në fushën e betejës, sidomos nevojën për të thirrur më shumë ushtarë nën armë, kjo duhej të ndryshonte. Megjithatë, Trump do të ishte i pamatur nëse do ta shpërfillte Zelensky-n. Është e natyrshme që Putini dëshiron të merret vetëm me Trump-in. Por, që çdo marrëveshje të qëndrojë, ukrainasit duhet të përfshihen. Në mënyrë ideale, edhe pse duket e pamundur, Zelensky mund të arrijë ende të marrë një ftesë për samitin e Alaskës.

Në samit, Trump duhet të veprojë me kujdes dhe metodikisht. Pozicioni fillestar i bisedimeve të së premtes do të jetë kërkesa e Putinit që Ukraina të tërhiqet në mënyrë të njëanshme nga pjesa që ende mban të Donetskut, në këmbim të një armëpushimi. Trump mund t’i kundërpërgjigjet me qetësi me një propozim të hedhur nga aleatët europianë: që Rusia fillimisht të pranojë një armëpushim si parakusht për çdo shkëmbim të ndërsjellë të territoreve. Në këto rrethana, shkëmbimi i pjesëve të mbetura të Donetskut për territoret në rajonet e Zaporizhzhias dhe Khersonit, që aktualisht mbahen nga Rusia, mund të jetë i pranueshëm.

Garancitë e sigurisë do të duhet të jenë gjithashtu pjesë e diskutimit. Ndërsa anëtarësimi i Ukrainës në NATO mund të duket si një mënyrë e lehtë për të frenuar çdo revanshizëm të ardhshëm rus, ai është jashtë tryezës, të paktën për aq kohë sa Trump dhe zëvendëspresidenti JD Vance janë në Shtëpinë e Bardhë.

Prandaj, më e mira është që rusët të shtyhen ta pranojnë se Ukraina do të bëhet një shtet i përhershëm garnizon në krahun lindor të Europës. Si një iriq metaforik, Ukraina duhet të jetë e armatosur deri në dhëmbë me armë perëndimore dhe e aftë të përmbajë forcën e plotë të çdo agresioni të ardhshëm rus. Realisht, është çështje kohe, jo mundësie, kur Rusia do të kërcënojë sërish me sulm.

Europianët me vizion e kuptojnë këtë. Gjenerali i lartë francez Thierry Burkhard tha se, brenda vetëm pesë vitesh pasi të ndalen luftimet në Ukrainë, “Rusia do të ketë sërish mundësinë të paraqesë një kërcënim ushtarak ndaj vendeve perëndimore, dhe veçanërisht ndaj vendeve europiane.” Meqë Shtetet e Bashkuara shihet se ka gjasa të vazhdojnë të tërhiqen, europianët kanë shumë punë për të ndërtuar një mbrojtje të besueshme kontinentale. Edhe pse ushtarët amerikanë do të kërkohen më pak në Europë, kompanitë amerikane të mbrojtjes do të thirren të shesin më shumë, një lloj fitoreje të dyanshme.

Neville Chamberlain deklaroi se dorëzimi i pjesëve të Çekosllovakisë Hitlerit në vitin 1938 do të sillte “paqen për kohën tonë.” Të premten, Trump u tha gazetarëve se, “Putini, besoj, dëshiron të shohë paqe.”

Shpresojmë që kjo të jetë thjesht një përpjekje e Trump-it për të vendosur një ton konstruktiv para bisedimeve, e jo pasqyrim i një besimi të thellë. Sepse Putini e ka treguar përsëri e përsëri veten si një vrasës të pamëshirshëm që s'i zihet besë. Negociatat janë një mjet i mundshëm për t’i dhënë fund vrasjeve të pafundme. Por çdo paqe kuptimplotë me Rusinë do të arrihet vetëm nga një pozicion force afatgjatë. / Washington Post - Syri.net