Trump-it i duhet një 'Plan B' për tarifat

Nga Washington Examiner

Ndihmësprokurori i Përgjithshëm Brett Shumate bëri më të mirën për të mbrojtur tarifat e presidentit Donald Trump, të ashtuquajtura “Tarifat e Ditës së Çlirimit”, përpara panelit me 11 gjyqtarë të Gjykatës së Apelit të SHBA-së për Qarkun Federal të enjten. Por ai po mbron një rast të paprecedentë dhe gjyqtarët në panel, veçanërisht të tetë të emëruar nga demokratët, sinjalizuan se ishin shumë skeptikë ndaj pushteteve të pakufizuara që Trump pretendon të ketë mbi politikën e tarifave.

Paneli nuk tregoi se kur do të japë vendimin për këtë çështje, kështu që nuk ka asnjë mënyrë për të ditur kur Gjykata Supreme do të shqyrtojë në fund apelimin e pashmangshëm të Trump-it. Megjithatë, duke marrë parasysh vendimet e fundit të gjykatës për çështje madhore që lidhen me abuzimin e pushtetit ekzekutiv nga presidenti Joe Biden për energjinë dhe arsimin e lartë, Shtëpia e Bardhë duhet të fillojë të përgatitë një rrugë alternative për të mbajtur tarifat në fuqi.

Kushtetuta dhe kompetenca mbi tarifat

Neni 1, Seksioni 8 i Kushtetutës i jep Kongresit, dhe jo presidentit, pushtetin ekskluziv për të “vendosur dhe mbledhur taksa, dogana, tarifa dhe tatime të tjera” dhe për të “rregulluar tregtinë me kombet e huaja”.

Nga themelimi i vendit deri në vitin 1930, Kongresi ka debatuar dhe miratuar rregullisht ndryshime në normat e tarifave për mallra si melasa, hekuri, çeliku, pëlhura, qelqi, sheqeri dhe qymyri. Tarifa Smoot-Hawley ishte hera e fundit që Kongresi ngriti në mënyrë të drejtpërdrejtë tarifat për produkte specifike, dhe që prej vitit 1934 kjo kompetencë i është deleguar kryesisht ekzekutivit. Por formulimi specifik i këtyre delegimeve është thelbësor, dhe shumica e këtyre ligjeve i japin presidentit të drejtën për t’i ulur tarifat, jo për t’i rritur ato.

Në vitin 1971, presidenti Richard Nixon përdori një nga këto ligje për të vendosur një shtesë tarifore për kategori të caktuara mallrash të importuara. Një gjykatë federale e apelit vendosi se kjo ishte një përdorim i vlefshëm i autoritetit të deleguar, sepse tarifat e Nixon-it ishin të kufizuara në fushë veprimi dhe të lidhura me një emergjencë të përmendur në ligj.

I pakënaqur që një gjykatë federale kishte sanksionuar atë që shihej si një abuzim nga Nixon me pushtetin ekzekutiv, në vitin 1977 Kongresi miratoi Ligjin për Kompetencat Ekonomike në Raste Emergjente Ndërkombëtare (IEEPA), për të kufizuar, jo për të zgjeruar, pushtetet tregtare të presidentit në raste emergjente.

Gjykata Supreme ka miratuar disa herë përdorimin e këtyre kompetencave nga presidentët, më e njohura kur e justifikoi ngrirjen e aseteve iraniane nga presidenti Jimmy Carter si përgjigje ndaj marrjes peng të ambasadës amerikane në Teheran. Por gjithashtu, Gjykata ka vendosur se presidentët kanë abuzuar me këto kompetenca, më së fundmi kur vendosi se Trump nuk mund ta përdorte IEEPA-n për të ndaluar TikTok.

Skepticizmi gjyqësor ndaj pretendimeve të Trump-it
Paneli i Gjykatës së Apelit u shfaq shumë skeptik ndaj pretendimit të Trump-it se IEEPA i jep presidentit pushtet të pakufizuar për të vendosur tarifa për çdo mall e shërbim dhe për kohë të pacaktuar.

“Një nga shqetësimet kryesore që kam është se IEEPA nuk përmend fare fjalën ‘tarifa’,” tha gjyqtari Jimmie Reyna gjatë seancës. “Është e vështirë për mua të besoj se Kongresi kishte për qëllim t’i jepte presidentit përmes IEEPA-s autoritetin të hedhë poshtë të gjithë sistemin e tarifave që vetë Kongresi ka ndërtuar me kujdes ndër vite, dhe të rishikojë secilën nga këto norma tarifore,” shtoi gjyqtari Timothy Dyk.

Gjykata Supreme është treguar shumë skeptike ndaj pretendimeve të gjera për pushtet ekzekutiv të mbështetura në delegime të ngushta nga Kongresi. Së fundmi, në çështjet West Virginia kundër EPA dhe Biden kundër Nebraskës, Gjykata vendosi se Akti për Ajrin e Pastër nuk i jepte Biden-it autoritet për të mbyllur centralet me qymyr të vendit, dhe se ligji për ndihmën studentore nuk e autorizonte atë të fshinte qindra miliarda dollarë borxh kolegji.

Gjykata Supreme mund të duket se ka favorizuar Trump-in në të kaluarën, por ka vendosur kundër tij në çështje kyçe, përveç rastit TikTok, edhe për imigracionin në vitin 2020 (DHS kundër Universitetit të Kalifornisë) dhe për regjistrimin e popullsisë në 2019 (Departamenti i Tregtisë kundër Nju Jorkut). Trump mund të pretendojë se ka kompetenca të natyrshme sipas Nenit II për të zhvilluar politikë të jashtme, dhe se tarifat janë pjesë e kësaj fushe. Megjithatë, Kushtetuta është e qartë: pushteti për tarifat i përket Kongresit, jo ekzekutivit. Trump thjesht nuk ka identifikuar asnjë transferim të kompetencës mbi tarifat që të jetë aq i gjerë dhe aq i përhershëm sa ai pretendon.

Gjykata Supreme do të vendosë përfundimisht kundër Trump-it mbi tarifat. Lajmi i mirë është se si Trump-i, ashtu edhe Kongresi, kanë kohë për t’u përgatitur. Ndërsa republikanët janë zakonisht kundër rritjes së taksave, shumë janë bërë të interesuar për mënyrën se si tarifat e Trump-it kanë rritur të ardhurat dhe kanë ndihmuar në uljen e deficitit. Buxheti federal madje u balancua për herë të parë në dekada këtë qershor.

Gjatë debatit të fundit për pajtueshmëri buxhetore në Kongres, senatori Ron Johnson (R-WI), një ish-biznesmen me kredenciale të forta të tregut të lirë, hodhi idenë e kodifikimit të tarifave të Trump-it si një mënyrë për të ulur deficitin. Washington Examiner mëson se ka shumë të tjerë në radhët republikane që janë të hapur ndaj kësaj mundësie. Një rritje e tillë taksash mund të jetë edhe bipartizane. Por edhe nëse nuk është, republikanët mund të kalojnë një tjetër projektligj pajtueshmërie. Asgjë nuk është më e lidhur me pajtueshmërinë buxhetore sesa një rritje taksash që ul deficitin.

Shtëpia e Bardhë mund të mos dëshirojë të veprojë përmes ligjit, duke shtuar presionin politik mbi Gjykatën Supreme për të mos penguar negociatat për tarifat me vendet e tjera. Por gjithashtu do të ishte e mençur që të mos mbështetet plotësisht tek ideja se Gjykata Supreme do të përqafojë papritur pushtet të pakufizuar ekzekutiv mbi tregtinë, një pushtet që Kushtetuta ia jep qartë Kongresit. Lëvizja më e mençur do të ishte të fillohet puna me ligjvënës si Johnson për të përgatitur një Plan B legjislativ për kur Trump-i ta humbasë çështjen në Gjykatën Supreme. / Washington Examiner - Syri.net/