Negociatat bërthamore/ Irani pranon ekipin e IAEA në javët e ardhshme

Irani ka rënë dakord të lejojë një ekip teknik nga mbikëqyrësi bërthamor i OKB-së të vizitojë vendin në javët e ardhshme për të diskutuar marrëdhëniet midis Agjencisë Ndërkombëtare të Energjisë Atomike dhe Teheranit, tha të mërkurën zëvendësministri i Jashtëm i Iranit, Kazem Gharibabadi.

"Delegacioni do të vijë në Iran për të diskutuar modalitetin, jo për të shkuar në vendet (bërthamore)", u tha ai gazetarëve gjatë një vizite në Nju Jork për takime në Kombet e Bashkuara.

IAEA nuk kishte asnjë koment specifik mbi vërejtjet e tij, por tha se shefi i IAEA-s, Rafael Grossi, ishte "në një angazhim aktiv me të gjitha palët e përfshira në çështjen bërthamore të Iranit".

IAEA ka thënë se është thelbësore që të jetë në gjendje të rifillojë inspektimet në Iran pas sulmeve ajrore nga Izraeli dhe SHBA-të muajin e kaluar, që synonin të shkatërronin programin bërthamor të vendit në një përpjekje për të ndaluar Teheranin të ndërtonte një armë bërthamore.

Teherani mohon se kërkon të ketë armë bërthamore dhe thotë se programi i tij bërthamor ka vetëm qëllime civile.

"Organizata jonë e Energjisë Atomike po vlerëson, në fakt, dëmet në instalimet bërthamore dhe ne po presim të marrim raportin e tyre. Në këtë drejtim, është një punë shumë e rrezikshme. Ne nuk e dimë se çfarë ka ndodhur atje... për shkak të rreziqeve të rrezatimit", tha Gharibabadi.

Diplomatët kanë ngritur shqetësime në veçanti në lidhje me fatin e rreth 400 kg stoqeve të uraniumit të pasuruar në nivel të lartë, për të cilat Irani nuk e ka përditësuar IAEA-n.

Gharibabadi tha se IAEA nuk ka pyetur zyrtarisht për fatin e këtyre stoqeve dhe se Teherani "nuk mund të thotë asgjë tani sepse nuk kemi ndonjë raport të vlefshëm dhe të besueshëm nga Organizata e Energjisë Atomike (e Iranit)".

Çdo negociatë mbi programin e ardhshëm bërthamor të Iranit do të kërkojë bashkëpunimin e tij me IAEA-n, e cila e zemëroi Iranin në qershor, duke deklaruar në prag të sulmeve izraelite se Teherani po shkelte angazhimet e traktatit të mospërhapjes.

Gharibabadi tha se do të udhëtojë për në Stamboll për t'u takuar me Britaninë, Francën dhe Gjermaninë të premten. Ato, së bashku me Kinën dhe Rusinë, janë palët e mbetura në një marrëveshje bërthamore të vitit 2015 nga e cila SHBA-të u tërhoqën në vitin 2018. Sipas marrëveshjes, sanksionet ndaj Iranit u lehtësuan, në këmbim të kufizimeve në programin e tij bërthamor.

Veçmas, Teherani dhe Uashingtoni kanë zhvilluar këtë vit pesë raunde bisedimesh bërthamore të ndërmjetësuara nga Omani. Gharibabadi tha se këto janë përqendruar në negocimin e masave të transparencës nga Irani në lidhje me programin e tij bërthamor dhe heqjen e sanksioneve të SHBA-së./ Reuters.