Prindërit që tallin, kërcënojnë ose poshtërojnë fëmijët e tyre rrezikojnë t'u lënë atyre një mundësi 64% më të lartë për të pasur probleme me shëndetin mendor në moshë të rritur, ka zbuluar një studim.
Kërkimi gjithashtu tregoi se dhuna fizike ndaj pjesëmarrësve ishte në rënie me kalimin e kohës, ndërsa abuzimi verbal ishte në rritje.
I botuar në revistën BMJ Open, studimi përfshiu të dhëna nga 20,687 të rritur, të mbledhura nga shtatë studime të publikuara midis viteve 2012 dhe 2024.
Të gjitha studimet e përfshira përdorën pyetësorë për abuzimin fizik dhe verbal në fëmijëri duke u mbështetur në mjetin e njohur për përvojat e pafavorshme në fëmijëri (ACE), si dhe në shkallën e mirëqenies mendore Warwick-Edinburgh, për të matur ndikimin individual dhe të kombinuar në shëndetin mendor të të rriturve.
Pjesëmarrësit u pyetën, gjatë një periudhe dyjavore, rreth mirëqenies së tyre mendore, dhe përgjigjet u vlerësuan me pikë për të përcaktuar nëse një person kishte një ndjesi të ulët apo të lartë të mirëqenies mendore.
Ndërsa dhuna fizike lidhej me një rritje prej 52% të gjasës që një person të përjetonte mirëqenie mendore të ulët në moshë të rritur, abuzimi verbal rezultoi i lidhur me një rrezik edhe më të lartë – 64%, sipas analizës së rezultateve.
Analiza tregoi gjithashtu se, edhe kur dhuna fizike ishte pjesë e përvojave të fëmijërisë së një personi, pjesëmarrësit që kishin përjetuar edhe abuzim verbal përballeshin me rreziqe shtesë. Përhapja e mirëqenies së ulët mendore ishte 16% tek ata që nuk kishin përjetuar asnjë formë abuzimi, 22.5% për ata që kishin përjetuar abuzim fizik, 24% për ata që kishin përjetuar abuzim verbal dhe 29% për ata që kishin përjetuar të dyja format – si verbale ashtu edhe fizike.
Gjithashtu, përhapja e dhunës fizike është përgjysmuar nga rreth 20% tek ata të lindur mes viteve 1950 dhe 1979, në 10% tek pjesëmarrësit e lindur në vitin 2000 ose më pas. Megjithatë, për abuzimin verbal, përhapja u rrit nga 12% për të lindurit para vitit 1950 në rreth 20% për ata të lindur në vitin 2000 ose më vonë.
Këto gjetje i shtohen kërkimeve të mëparshme që kanë zbuluar se përjetimi i abuzimit verbal në fëmijëri lidhet me një rrezik më të lartë për vetëlëndim, përdorim të drogës dhe përfundim në burg.
“Studimi ynë tregon se gjuha poshtëruese, degraduese dhe abuzive e drejtuar ndaj fëmijëve mund të ketë pasoja afatgjata për shëndetin mendor, që janë të paktën po aq të rënda sa ato të lidhura me dhunën fizike,” tha Prof. Mark Bellis nga Universiteti Liverpool John Moores, autori kryesor i studimit.
“Po aq shqetësuese është edhe prirja që vëzhguam gjatë periudhës së studimit, ku dhuna fizike u ul, por abuzimi verbal u rrit… duke rrezikuar të zhbëjë përfitimet që do të prisnim nga reduktimi i dëmtimeve fizike.”
Autorët e studimit pranuan edhe kufizimet e tij, duke theksuar se nuk ishin në gjendje të matnin ashpërsinë e asnjërit prej llojeve të abuzimit, apo arsyet e prirjeve në ndryshimin e përhapjes së dhunës fizike dhe asaj verbale.
“Edhe pse ky studim nuk shqyrton arsyet pas këtyre prirjeve, është thelbësore të mos zëvendësojmë një formë traume në fëmijëri me një tjetër,” shtoi Bellis. “Prandaj duhet të shkojmë përtej këshillave se çfarë prindërit nuk duhet të bëjnë, dhe të ofrojmë mbështetje të qartë dhe praktike që i ndihmon ata të rrisin fëmijët nëpërmjet marrëdhënieve të shëndetshme dhe përkujdesëse.”
Analiza zbuloi gjithashtu se pjesëmarrësit e lindur në vitin 2000 ose më pas kishin më shumë gjasa të kishin mirëqenie të përgjithshme mendore të ulët. Meshkujt kishin më shumë gjasa të raportonin se rrallë ose kurrë nuk ndiheshin optimistë, të dobishëm ose të afërt me të tjerët, ndërsa femrat kishin më shumë gjasa të raportonin se rrallë ose kurrë nuk ndiheshin të qeta.
Jessica Bondy, themeluese e organizatës “Words Matter”, një bamirësi që synon t’i japë fund abuzimit verbal ndaj fëmijëve, tha se studimi konfirmon që “fjalët mund të plagosin thellë dhe të kenë një ndikim afatgjatë në shëndetin mendor dhe zhvillimin e një fëmije.”
Ajo shtoi: “Çdo përparim që kemi bërë në reduktimin e dhunës fizike rrezikon të zhbëhet nga rritja e rasteve të abuzimit verbal. Duhet të veprojmë tani për të përballuar dëmet afatgjata që shkakton një gjuhë mizore, kritikuese ose kontrolluese. Duhet t’i ndihmojmë fëmijët të rriten – jo t’i rrëzojmë. Shëndeti mendor i gjeneratës së ardhshme dhe e ardhmja jonë e përbashkët varen nga kjo.” The guardian - Syri.net
© SYRI.net