Gripi i shpendëve ka vrarë mijëra këlyshë të fokës jugore të elefantëve në ishujt e largët të Antarktidës që i përkasin Australisë, ka treguar një studim i ri.

Ishujt Heard dhe McDonald, rreth 4,000 km (2,485 milje) në jugperëndim të Australisë, janë shtëpia e mbi një milion zogjve të detit dhe fokave që shumohen.

Shkencëtarët, duke përdorur të dhëna nga tetori i kaluar dhe janari i këtij viti, vlerësojnë se rreth 13,000 foka të vogla nga një grup prej 17,000 në ishullin Heard u vranë nga lloji H5N1 i gripit të shpendëve që nga gushti i kaluar, më shumë se 75% e të gjithë grupit. Ata gjithashtu gjetën vdekje më të larta se sa pritej në popullatat e pinguinëve.

Australia është kontinenti i vetëm pa raste të llojit H5N1, i cili është përhapur midis shpendëve në të gjithë botën dhe ka prekur disa gjitarë.

Ky hulumtim i fundit, i botuar në revistën shkencore BioRxiv dhe që ende nuk është rishikuar nga kolegët, u bazua në studime me dronë dhe vizita tokësore në ishujt e vështirë për t’u arritur, ku shkencëtarët mblodhën mostra nga nëntë specie.

Nga këto, gjashtë specie rezultuan pozitive për llojin H5N1: foka elefant jugor, pinguinët mbretërorë dhe pinguinët gentoo, foka me gëzof e Antarktidës dhe petreli zhytës i South George.

Në fund të vitit të kaluar, shkencëtarët u njoftuan për ndikimin e mundshëm të gripit të shpendëve në ishuj kur një udhëtim kërkimor gjeti qindra foka të ngordhura.

Më shumë kërkime të kryera këtë janar konfirmuan se gripi i shpendëve kishte prekur kryesisht popullatat e këlyshëve të fokave të elefantëve të jugut, me një ndikim më të vogël te pinguinët mbretërorë dhe gentoo.

Raporti vlerëson se ngordhën 13,359 foka të vogla nga një popullsi prej 17,364 në Ishullin Heard, më shumë se 75% e të gjithë grupit. Shkalla e vdekshmërisë mund të jetë e nënvlerësuar pasi këlyshët ende po vdisnin në kohën e anketave përfundimtare, thanë studiuesit. Në një zonë, 97% e fokave të vogla kishin ngordhur.

Diku tjetër, të dhënat treguan se ngordhën disa qindra pinguinë mbretërorë të rritur, që ishte një përqindje e ulët e popullsisë, por mbi nivelet normale.

“Këto vëzhgime të gripit të shpendëve H5 në ishullin Heard dhe ishullin McDonald janë zbulimi i parë në një territor të jashtëm australian dhe tregojnë lëvizjen e vazhdueshme të virusit drejt lindjes rreth nën-Antarktidës”, tha autorja kryesore e studimit, biologia e jetës së egër, Dr. Julie McInnes.

"Rezultatet tona tregojnë një model të ngjashëm me ishujt e tjerë nën-Antarktik, siç është Xhorxhia Jugore, ku elefantët e detit janë goditur më rëndë."

Raporti gjithashtu nuk gjeti vdekje të pazakonta midis popullatës së albatrosit ose dy specieve endemike, albatrosit të Ishullit Heard dhe albatrosit me fytyrë të zezë.

Ministri i Mjedisit Murray Watt tha se ngordhjet e fokave ishin “shqetësuese” dhe treguan se Australia nuk duhet të jetë e vetëkënaqur në përgatitjet për llojin që mund të arrijë në kontinent.

"Duhet të jemi realistë në lidhje me mundësinë e një inkursioni këtu dhe të planifikojmë në përputhje me rrethanat."

Shkencëtarët besojnë se gripi i shpendëve ka të ngjarë të jetë sjellë në ishuj gushtin e kaluar nga zogjtë shtegtarë nga Ishujt Crozet, në pronësi franceze, rreth 1,800 km larg.

Programi Australian i Antarktidës, një partneritet midis qeverisë dhe institucioneve kërkimore, do të vazhdojë të monitorojë për shenja të gripit të shpendëve në territoret e tij.