Mijëra njerëz dolën në rrugët e kryeqytetit të Danimarkës të shtunën për të protestuar kundër përpjekjeve të Presidentit të SHBA-së, Donald Trump, për të aneksuar Grenlandën.

Protesta pasoi paralajmërimin e Trump , teksa këtë të shtunë vendosi një tarifë prej 10%  për vendet që kundërshtojnë planet e tij për të marrë përsipër Groenlandën e pasur me minerale, e cila është një territor autonom i Danimarkës.

Ato përkuan gjithashtu me një vizitë në Kopenhagen nga një delegacion dypartiak nga Kongresi i SHBA-së, i cili e ka bërë të qartë kundërshtimin e shumë amerikanëve ndaj kërcënimeve të administratës Trump.

Duke valëvitur flamujt e Danimarkës dhe Groenlandës, protestuesit formuan një det me ngjyra të kuqe dhe të bardha jashtë bashkisë së Kopenhagenit, duke brohoritur "Kalaallit Nunaat!" -- emri i ishullit të madh arktik në groenlandisht.

Mijëra njerëz kishin thënë në mediat sociale se do të merrnin pjesë në marshime dhe tubime të organizuara nga shoqatat e Groenlandës në Kopenhagen, si dhe në Aarhus, Aalborg, Odense dhe kryeqytetin e Groenlandës, Nuuk.

“Qëllimi është të dërgohet një mesazh i qartë dhe i unifikuar respekti për demokracinë dhe të drejtat themelore të njeriut në Groenlandë”, tha në faqen e saj të internetit Uagut, një shoqatë e banorëve të Groenlandës në Danimarkë.

Një demonstratë simotër ishte planifikuar të mbahej në Nuuk, kryeqytetin e Groenlandës, për të protestuar kundër "planeve të paligjshme të SHBA-së për të marrë kontrollin e Groenlandës", thanë organizatorët.

Demonstruesit do të marshonin drejt konsullatës amerikane duke mbajtur flamuj të Groenlandës.

Tubimi i Kopenhagenit u ndal jashtë ambasadës amerikane në kryeqytetin danez.

Kërko respekt

“Ngjarjet e fundit i kanë vënë nën presion Groenlandën dhe banorët e saj si në Groenlandë ashtu edhe në Danimarkë”, tha kryetarja e Uagut, Julie Rademacher, në një deklaratë për AFP-në, duke bërë thirrje për “unitet”.

"Kur tensionet rriten dhe njerëzit kalojnë në gjendje alarmi, ne rrezikojmë të krijojmë më shumë probleme sesa zgjidhje për veten tonë dhe për njëri-tjetrin. U bëjmë thirrje banorëve të Groenlandës si në Groenlandë ashtu edhe në Danimarkë, të qëndrojnë së bashku", tha ajo.

Demonstrata në Groenlandë ishte “për të treguar se po ndërmarrim veprime, se qëndrojmë së bashku dhe se mbështesim politikanët, diplomatët dhe partnerët tanë”, tha në një deklaratë Kristian Johansen, një nga organizatorët.

"Ne kërkojmë respekt për të drejtën e vendit tonë për vetëvendosje dhe për ne si popull", shtoi Avijaja Rosing-Olsen, një tjetër organizatore.

"Ne kërkojmë respekt për të drejtën ndërkombëtare dhe parimet ligjore ndërkombëtare. Kjo nuk është vetëm lufta jonë, është një luftë që i përket të gjithë botës."

Sipas sondazhit të fundit të publikuar në janar 2025, 85 përqind e banorëve të Groenlandës kundërshtojnë bashkimin e territorit me Shtetet e Bashkuara. Vetëm gjashtë përqind ishin pro.

Asnjë kërcënim për sigurinë

Duke folur në Kopenhagen, ku delegacioni i Kongresit u takua me politikanë dhe udhëheqës biznesi të lartë danezë dhe groenlandezë, senatori demokrat amerikan Chris Coons këmbënguli se nuk kishte asnjë kërcënim sigurie për Gronlandën ,që të justifikonte qëndrimin e administratës Trump.

Ai po përgjigjej pasi këshilltari i Trump, Stephen Miller, deklaroi në Fox News se Danimarka ishte shumë e vogël për të mbrojtur territorin e saj sovran në Arktik.

"Nuk ka kërcënime urgjente sigurie për Groenlandën, por ne ndajmë shqetësim të vërtetë në lidhje me sigurinë e Arktikut në të ardhmen, ndërsa klima ndryshon, ndërsa akulli detar tërhiqet, ndërsa rrugët e transportit detar ndryshojnë", tha Coons për shtypin.

"Ka arsye legjitime për ne që të shqyrtojmë mënyra për të investuar më mirë në sigurinë e Arktikut në përgjithësi, si në Arktikun Amerikan ashtu edhe në partnerët dhe aleatët tanë të NATO-s", tha Coons, i cili kryeson delegacionin amerikan. Trump e ka kritikuar vazhdimisht Danimarkën - një aleate të NATO-s - për, sipas tij, që nuk ka bërë mjaftueshëm për të siguruar sigurinë e Grenlandës.

Presidenti amerikan e ka ndjekur këtë argument, pavarësisht se Groenlanda, e vendosur strategjikisht - si pjesë e Danimarkës - mbulohet nga ombrella e sigurisë e NATO-s.

Anëtarët evropianë të NATO-s po vendosin trupa në Groenlandë për një stërvitje ushtarake të projektuar për t'i treguar botës, përfshirë Shtetet e Bashkuara, se ata do të "mbrojnë sovranitetin e tyre".

Britania, Finlanda, Franca, Gjermania, Holanda, Norvegjia dhe Suedia kanë njoftuar se po dërgojnë një numër të vogël personeli ushtarak për t'u përgatitur për stërvitjet e ardhshme në Arktik.

Shtetet e Bashkuara janë ftuar të marrin pjesë në stërvitje, tha Danimarka të premten./ Euronews.