Trombët dhe daullet u luajtën solemnisht në aeroportin e Havanës të enjten, ndërsa ushtarët kubanë me doreza të bardha marshuan nga një aeroplan që mbante kuti të vogla me eshtrat e 32 oficerëve kubanë të vrarë gjatë një sulmi  amerikan ndaj Venezuelës.

Aty pranë, mijëra kubanë u rreshtuan në njërën nga rrugët më ikonike të Havanës për të pritur trupat, ndërsa ishulli mbetet nën kërcënim nga administrata e Presidentit të SHBA-së, Donald Trump.

Këpucët e ushtarëve kërcisnin ndërsa ata marshonin me këmbë të ngrira drejt selisë së Ministrisë së Forcave të Armatosura dhe vendosnin kutitë në një tavolinë të gjatë pranë fotografive të të vrarëve. Dhjetëra mijëra njerëz bënë homazhe, duke përshëndetur kutitë me mbetjet mortore ose duke mbajtur dorën mbi zemër, shumë prej të cilëve të lagur nga qëndrimi jashtë në një rrebesh të rrëmbyeshëm.

Funerali masiv i së enjtes ishte vetëm një nga të paktat, që qeveria kubane ka organizuar gjatë gjysmës së shekullit të kaluar.

Ushtarët ishin pjesë e forcave të sigurisë së Presidentit Venezuelan Nicolás Maduro gjatë bastisjes së 3 janarit në rezidencën e tij për të kapur ish-udhëheqësin dhe për ta sjellë atë në SHBA për t'u përballur me akuzat për trafik droge.

Televizioni shtetëror tregoi gjithashtu imazhe të atyre që tha se ishin më shumë se një duzinë luftëtarësh të plagosur nga bastisja, të shoqëruar nga Ministri i Jashtëm Kuban Bruno Rodríguez, pasi mbërritën të mërkurën në mbrëmje nga Venezuela. Një burrë i identifikuar në median shtetërore si Kolonel Pedro Yadín Domínguez mori pjesë në ceremoninë e së enjtes në një karrige me rrota.

Ai tha se ishte një “sulm joproporcional” që vrau 11 kolegë përreth tij ndërsa flinin. Yadín tha se ishte i përkushtuar të bënte “çdo gjë që duhet për të mbrojtur këtë popull, dhe për të mbetur i bashkuar përballë kërcënimeve nga Shtetet e Bashkuara”.

Tensionet midis Kubës dhe SHBA-së janë përshkallëzuar, me Trumpin që kohët e fundit kërkoi që vendi i Karaibeve të bëjë një marrëveshje me të para se të jetë "tepër vonë". Ai nuk shpjegoi se çfarë lloj marrëveshjeje.

Trump ka thënë gjithashtu se Kuba nuk do të jetojë më nga paratë dhe nafta e Venezuelës. Ekspertët paralajmërojnë se ndërprerja e menjëhershme e dërgesave të naftës mund të jetë katastrofike për Kubën, e cila tashmë po përballet me ndërprerje serioze të energjisë dhe një rrjet elektrik që po shkatërrohet.

'Kjo do të na bashkojë gjithmonë'

Zyrtarët shpalosën një flamur të madh në aeroportin e Havanës, ndërsa Presidenti Miguel Díaz-Canel, i veshur me uniformë ushtarake, qëndroi i heshtur pranë ish-Presidentit Raúl Castro, me ata që dukeshin të ishin të afërm të të vrarëve që shikonin aty pranë.

Ministri i Brendshëm kubanez, Lázaro Alberto Álvarez Casas, i quajti ushtarët e vrarë “heronj” të një lufte anti-imperialiste, që përfshin si Kubën ashtu edhe Venezuelën. Në një referencë të dukshme ndaj SHBA-së, ai tha se “armiku” flet për “operacione me precizion të lartë, për trupa, për elita, për supremaci”.

«Ne, nga ana tjetër, flasim për fytyra, për familje që kanë humbur një baba, një bir, një burrë, një vëlla», tha Álvarez.

Ngjarjet tregojnë se “imperializmi mund të zotërojë armë më të sofistikuara; mund të ketë pasuri të jashtëzakonshme materiale; mund të blejë mendjet e atyre që lëkunden; por ka një gjë që nuk do të jetë kurrë në gjendje ta blejë: dinjitetin e popullit kubanez”, tha ai.

Funerali i parë masiv në dekada

Në tetor të vitit 1976, presidenti i atëhershëm Fidel Castro udhëhoqi një demonstratë masive për t'i dhënë lamtumirën 73 personave të vrarë në bombardimin e financuar nga udhëheqësit antirevolucionarë në SHBA. Shumica e viktimave ishin atletë kubanë.

Në dhjetor të vitit 1989, zyrtarët organizuan një ceremoni për të nderuar më shumë se 2,000 luftëtarë kubanë që vdiqën në Angola gjatë pjesëmarrjes së Kubës, në një luftë që mundi ushtrinë e Afrikës së Jugut.

Në tetor të vitit 1997, u mbajtën shërbime përkujtimore pas mbërritjes së eshtrave të komandantit gueril Ernesto “Che” Guevara dhe gjashtë shokëve të tij, të cilët vdiqën në vitin 1967.