Serbia përgatitet të nisë programin paqësor të energjisë bërthamore

Serbia ka filluar përgatitjet për një program bërthamor kombëtar paqësor, tha Ministrja e Minierave dhe Energjisë Dubravka Dedovic Handanovic në Institutin e Shkencave Bërthamore Vinca.

"Duke ndryshuar ligjin e saj për energjinë, Serbia hapi rrugën drejt zhvillimit të përdorimit paqësor të energjisë bërthamore. Ne duhet të fillojmë të mendojmë strategjikisht për sa i përket sigurisë energjetike. Kjo është e pamundur pa personel të trajnuar siç duhet. Ne kemi një themel të fortë, por duam ta përforcojmë më tej atë dhe e shohim Institutin Vinca si një pjesë kyçe të atij themeli për programin bërthamor të vendit tonë. Ministria e Minierave dhe Energjisë, e cila do të ndjekë programin bërthamor në emër të qeverisë, po punon për të krijuar një sektor të dedikuar të energjisë bërthamore", e citoi atë gazeta Vecernje novosti.

Drejtori i Institutit Vinca, Slavko Dimovic, tha se instituti i tij dëshiron të bëhet forca lëvizëse pas programit bërthamor paqësor të Serbisë nga pikëpamja shkencore dhe arsimore.

"Ambicia jonë është të bëhemi një strukturë arsimore rajonale në përdorimin paqësor të energjisë bërthamore. Gjithashtu kemi formuar një komision ekspertësh, duke bashkuar specialistë nga instituti dhe më gjerë, të cilët përfaqësojnë fusha të ndryshme që lidhen me prodhimin e energjisë bërthamore. Ata do ta mbështesin qeverinë në zhvillimin e ardhshëm të programit të saj të energjisë bërthamore", tha Dimovic.

Nga ana tjetër, ministrja e minierave dhe energjisë shtoi se Serbia është gati të përfundojë studimin e saj paraprak teknik mbi përdorimin paqësor të energjisë bërthamore, të cilin ajo e përshkroi si "hapi i parë në programin bërthamor". Dokumenti do të përmbajë studime të tregut dhe zgjidhje teknike, dhe do të shërbejë si bazë "për vendime të mëtejshme".

Në maj të vitit 2025, korporata shtetërore bërthamore Rosatom e Rusisë prezantoi teknologjitë e saj moderne në Serbi, duke thënë se është gati të ofrojë një gamë të gjerë zgjidhjesh që synojnë forcimin e sigurisë energjetike të vendit. Prezantimi përfshinte centrale bërthamore kompakte të bazuara në reaktorët e integruar të ujit me presion RITM-200, si dhe opsione të tjera më të fuqishme të reaktorëve të Gjeneratës III+.

Më parë, drejtori ekzekutiv i korporatës, Alexey Likhachev, tha se bisedimet e fundit midis presidentit rus Vladimir Putin dhe homologut të tij serb Aleksandar Vuçiç i japin fillimin e diskutimeve mbi mundësinë e ndërtimit të centraleve bërthamore në Serbi. Ai shtoi se "energjia bërthamore është në axhendën zyrtare të marrëdhënieve ruso-serbe"./ TASS.