Gratë e reja mbipeshë po nxisin rritjen e diabetit

Një studim i ri zbuloi një rritje të numrit të të rinjve që zhvillojnë këtë sëmundje dhe se, në momentin e diagnostikimit, ata priren të kenë një shkallë më të lartë obeziteti sesa personat më të moshuar.

Hulumtimi, i publikuar në Lancet Regional Health Europe, është i pari që shqyrton tendencat e rasteve të reja të diabetit të tipit 2 në të gjithë popullsinë e Anglisë, të ndara sipas moshës, gjinisë dhe përkatësisë etnike.

Mbipesha është një shkak i njohur i diabetit të tipit 2. Komplikimet afatgjata të diabetit përfshijnë dëmtimin e enëve të gjakut që çon në sëmundje të zemrës dhe goditje në tru, probleme me këmbët si ulçerat dhe infeksionet, si edhe probleme me shikimin, si retinopatia diabetike dhe verbëria.

Për këtë studim, studiuesit nga Imperial College London analizuan të dhënat mbi rastet e reja të diabetit të tipit 2 në Angli nga viti 2011 deri në vitin 2024.

Rezultatet treguan se, ndërsa incidenca e diabetit të tipit 2 po bie tek të rriturit më të moshuar, të cilët ende përbëjnë shumicën e rasteve të reja, ajo po rritet me shpejtësi tek personat nën moshën 40 vjeç.

Gjatë periudhës së studimit, incidenca e standardizuar sipas moshës e diabetit të tipit 2 u rrit me 43 për qind tek burrat dhe me 69 për qind tek gratë e moshës 20–29 vjeç. Kjo bie në kontrast me një rënie të incidencës prej shtatë për qind tek burrat dhe katër për qind tek gratë e moshës 60–79 vjeç, thanë studiuesit.

Sa i përket ritmit të ndryshimit, mesatarisht incidenca u rrit me 2.1 për qind në vit tek burrat dhe me 3.0 për qind në vit tek gratë e moshës 20–29 vjeç, krahasuar me një rënie prej 1.7 për qind në vit tek burrat dhe 1.5 për qind në vit tek gratë e moshës 60–79 vjeç.

Ekspertët thanë se, tek të gjithë të rinjtë, kjo rritje po ndodh në të gjitha grupet etnike, por është veçanërisht e dukshme tek gratë e bardha, aziatike dhe me ngjyrë të moshës 20–29 vjeç, si edhe tek gratë e bardha të moshës 30–39 vjeç.

Dr. Shivani Misra, profesore e asociuar klinike në Imperial College London dhe autorja kryesore e studimit, tha:

“Mendojmë se shfaqja më e hershme e obezitetit të rëndë tek të rinjtë po rrit rrezikun e tyre për diabet të tipit 2 në moshë të re dhe po ul moshën në të cilën diagnostikohen.

“Kjo është vërtet shqetësuese, duke pasur parasysh pasojat e rënda shëndetësore të diabetit të tipit 2 me fillim të hershëm. Me rritjen e numrit të rasteve, duhet të mendojmë për zbatimin e trajtimeve efektive sa më herët që të jetë e mundur.”

Studimi tregoi gjithashtu një ndryshim të konsiderueshëm në peshën mesatare trupore në momentin e diagnostikimit, veçanërisht tek të rinjtë.

Rritja e indeksit të masës trupore (BMI) me kalimin e kohës tek të rinjtë e diagnostikuar me diabet të tipit 2 ishte afërsisht dyfish më e madhe se ajo e vërejtur tek të rriturit më të moshuar.

Nga viti 2011 deri në vitin 2024, studimi zbuloi se BMI-ja në momentin e diagnostikimit u rrit me rreth pesë deri në shtatë për qind tek të rriturit nën moshën 40 vjeç, krahasuar me vetëm dy deri në tre për qind tek të rriturit 40 vjeç e lart, tha Dr. Misra.

BMI-ja mesatare në momentin e diagnostikimit të diabetit të tipit 2 tek gratë britanike të bardha të moshës 20–29 vjeç u rrit nga 37.7 në vitin 2011 në 40.7 në vitin 2024, në kontrast me një rritje shumë më të vogël, nga 31.1 në 32.9, tek gratë e moshës 60–79 vjeç.

Kjo sugjeron se brezat e njëpasnjëshëm të të rinjve po zhvillojnë diabet të tipit 2 në nivele gjithnjë e më të rënda të obezitetit.

E pyetur për ndikimin e barnave për humbjen e peshës, si Mounjaro, Ozempic dhe Wegovy (agonistët e receptorit GLP-1), Dr. Misra i tha agjencisë PA:

“Barnat GLP-1 janë një komponent i trajtimit të rritjes së diabetit të tipit 2 tek të rinjtë dhe udhëzimet për diabetin e tipit 2 të këtij viti tani rekomandojnë trajtim të hershëm me GLP-1 për të rinjtë me diabet të tipit 2.

“Ende nuk ka kërkime të mjaftueshme nëse përdorimi në shkallë të gjerë i barnave GLP-1 tek adoleshentët dhe të rinjtë me obezitet mund ta parandalojë në mënyrë të qëndrueshme diabetin e tipit 2 ose çfarë do të ndodhte pasi trajtimi të ndërpritej.

“Ndikimi i tyre duhet të monitorohet me kujdes, paralelisht me politikat parandaluese që vazhdojnë të trajtojnë faktorët më të gjerë mjedisorë dhe shoqërorë që nxisin obezitetin që në mosha gjithnjë e më të reja.”

Helen Kirrane, drejtuese e politikave, fushatave dhe mobilizimit në Diabetes UK, tha:

“Rritja e diabetit të tipit 2 tek të rriturit e rinj është thellësisht shqetësuese.

“Çdo diagnozë e diabetit të tipit 2 është serioze, por tek të rinjtë sëmundja mund të jetë më agresive, duke rritur rrezikun e komplikimeve shkatërruese dhe duke shkurtuar jetëgjatësinë.

“Diabeti i tipit 2 është një sëmundje komplekse që nuk ka një shkak të vetëm. Për këtë arsye, qeveria duhet të ndërmarrë hapa të mëtejshëm, përfshirë kufizimin e promovimit të ushqimeve të pashëndetshme dhe krijimin e mjediseve që mbështesin një jetë më të shëndetshme.”

Dr. Misra shtoi:

“Ka shumë faktorë në shoqërinë e sotme që mund të kontribuojnë në zhvillimin e obezitetit, nga disponueshmëria e gjerë dhe marketingu i ushqimeve të pashëndetshme deri te stilet e jetesës gjithnjë e më sedentare, dhe të rinjtë duket se janë veçanërisht të cenueshëm ndaj mjedisit të sotëm që favorizon obezitetin.

“Nëse jemi seriozë për të ulur barrën e ardhshme të diabetit të tipit 2, kemi nevojë për masa më të forta të shëndetit publik që krijojnë mjedise më të shëndetshme dhe ndihmojnë në parandalimin e zhvillimit të diabetit të tipit 2 që në radhë të parë.”/TheTelegraph