Numërimi fillestar tregon se një politikan i mbështetur nga Trump fiton zgjedhjet në Kolumbi

Kandidati i krahut të djathtë Abelardo de la Espriella ka fituar ngushtë zgjedhjet presidenciale në Kolumbi, sipas një numërimi fillestar të votave, duke shënuar një ndryshim dramatik në mënyrën se si qeveria do të përballet me konfliktin e brendshëm të armatosur dhe dhunën e vendit.

De la Espriella, i cili u mbështet nga Donald Trump, është zotuar për një goditje ushtarake kundër grupeve të armatosura ilegale, trafikut të drogës dhe krimit.

Ai dukej se mundi Iván Cepeda-n e krahut të majtë, një aleat i ngushtë i presidentit Gustavo Petro.

De la Espriella tha se "sot fillon një fazë e re për vendin tonë, një fazë e ndërtuar mbi vullnetin e lirë dhe demokratik të miliona qytetarëve që zgjodhën të besojnë në një Kolumbi të madhe, të sigurt, të begatë dhe plot mundësi".

Me mbi 99% të votave të numëruara, de la Espriella kishte fituar gati 49.7% të votave, ndërsa Cepeda fitoi 48.7%, sipas një numërimi fillestar të zgjedhjeve të balotazhit.

Cepeda nuk e ka pranuar humbjen, duke thënë se numërimi paraprak "nuk është ende zyrtar ose detyrues".

"Sapo të zhvillohet anketa zyrtare dhe të nxirret rezultati i saj përfundimtar, si dhe të kryhen verifikimet përkatëse, ne do ta njohim rezultatin zyrtar që del nga ajo strukturë."

Procesi i verifikimit tregoi pak ndryshim nga numërimi fillestar në raundin e parë të votimit më 31 maj, raportoi agjencia e lajmeve Reuters.

De la Espriella, i cili u rrit në rajonin bregdetar të Karaibeve, gëzoi mbështetje të konsiderueshme rajonale atje.

Pasi përfundoi numërimi fillestar i votave, de la Espriella iu drejtua një turme të madhe mbështetësish që ishin mbledhur për të festuar në Barranquilla, një qytet në bregdet.

"Sonte shënon fillimin e një historie të re për kombin, sonte fillon një epokë e re, një ndryshim rendi", tha De la Espriella, i cili e ka quajtur veten "El Tigre" (Tigri).

"Do të qeveris për të gjithë kolumbianët. Për ata që votuan për mua dhe për ata që zgjodhën kandidatin tjetër."

Ai gjithashtu u zotua për besnikëri ndaj kushtetutës së vendit të vitit 1991 dhe tha se do ta mbronte atë.

Mbështetësit e De la Espriellës veshën fanellën e verdhë të futbollit të vendit dhe valëvitën flamuj kolumbianë. Ata kënduan dhe kërcyen me muzikë nga një skenë e ndriçuar me foto të fytyrës së de la Espriellës, duke brohoritur "qëndroni të fortë për atdheun" dhe "Petro jashtë!", përpara një shfaqjeje fishekzjarrësh.

Disa mbanin kapele të ngjashme me mbështetësit e Presidentit të SHBA-së, Donald Trump, por duke thënë "Ta bëjmë Kolumbinë të madhe përsëri!"

Trump iu përgjigj rezultatit, duke shkruar në Truth Social: "Ai fitoi, MADHËSHT!"

"Jemi të lodhur nga vrasjet në këtë vend. Dhe të lodhur nga burokracia e kësaj qeverie. Kemi një president nga bregdeti!" tha një mbështetëse, Patricia.

"Jemi krenarë për Tigrin. Shpresojmë që ai do ta ndryshojë vendin, në një vend të ri ku mund të kemi vende pune dhe më shumë siguri mbi të gjitha", tha një mbështetës tjetër.

Mbështetësit e Cepedës ishin gjithashtu në rrugët e Barranquilla-s, duke shprehur shqetësimet e tyre për fitoren e ngushtë.

"Ka një ndjesi të prekshme shqetësimi në ajër", tha për BBC-në Catalina La Grande, një studente dhe aktiviste që mbështeti Cepeda-n.

"Një diferencë kaq e ngushtë na shqetëson gjithashtu, sepse pasqyron sa i ndarë është vendi dhe sfidat e mëdha me të cilat përballemi në mbrojtjen e demokracisë, paqes dhe të drejtave të njerëzve."

Maria, një tjetër mbështetëse e re e Cepedës, tha se rezultatet treguan se vendi ishte i ndarë, por tha se njerëzit kishin mbetur paqësorë.

"Nuk ka pasur incidente të dhunshme në rrugë, gjë që është pozitive duke pasur parasysh nivelin e polarizimit që po përjetojmë", tha ajo.

Dallimet polarizuese midis dy kandidatëve kanë çuar në rritjen e frikës se mund të ketë trazira në vend pas rezultatit, veçanërisht nëse disa kritikë nuk e njohin rezultatin.

Vonë të dielën, pati raportime për përleshje midis protestuesve dhe policisë në qytetin e tretë më të madh të Kolumbisë, Cali, me demonstruesit që dogjën flamuj amerikanë dhe policia përdori gaz lotsjellës për të shpërndarë turmat e mëdha të zemëruara me fitoren e de la Espriella-s.

Petro mund ta kundërshtojë rezultatin. Ai postoi në X se "asnjëri nuk mund të shpallet president" pas një "rezultati të numërimit paraprak" dhe kërkoi një auditim të softuerit të votimit, duke bërë pretendime se disa qendra votimi ishin "të kompromentuara", pa paraqitur prova.

Kush është Abelardo de la Espriella?

De la Espriella është avokat dhe biznesmen pa përvojë të mëparshme politike.

Si avokat, klientët e tij përfshinin Alex Saab, një aleat të presidentit të rrëzuar të Venezuelës, Nicolás Maduro, i cili përballet me akuza nga SHBA-ja për pastrim parash, dhe David Murcia Guzman, një nga mashtruesit më të mëdhenj të Kolumbisë. Ai ka thënë se kjo ishte pjesë e punës si avokat mbrojtës.

Ai është krahasuar me Presidentin e El Salvadorit, Nayib Bukele, për politikat e tij të sigurisë dhe madje edhe për stilin e mjekrës së tij.

Në tubime dhe në mediat sociale, ai dhe mbështetësit e tij shpesh vishen me fanellën e kombëtares kolumbiane të futbollit, të cilën kritikët e akuzojnë për politizim, dhe bëjnë përshëndetje ushtarake. Ai shpesh u është drejtuar turmave pas ekraneve prej xhami antiplumb.

Goditje ushtarake

Konflikti i brendshëm i armatosur në Kolumbi ka zgjatur për dekada , por është përshkallëzuar në vitet e fundit. Anëtarësimi në grupet guerile të armatosura dhe kartelet, përfshirë disidentët e FARC-ut, ELN-në dhe Clan del Gulfo-n, është dyfishuar në pesë vitet e fundit.

Dhuna është përshkallëzuar ndërsa ata luftojnë për rrugët fitimprurëse të trafikimit të kokainës dhe vendet e minierave të paligjshme. Vitin e kaluar, një ofensivë brutale përgjatë kufirit Kolumbi-Venezuelë zhvendosi dhjetëra mijëra njerëz. Prodhimi i kokainës, në prodhuesin më të madh në botë, ka arritur një nivel rekord.

Kritikët e Presidentit aktual Petro thonë se strategjia e tij e “paqes totale” për t’i dhënë përparësi negociatave me grupet e armatosura ka dështuar, duke përfshirë edhe lejimin e grupeve të armatosura të përfitojnë nga armëpushimet për të zgjeruar ndikimin dhe territoret e tyre.

De la Espriella është zotuar të ndërpresë çdo negociatë me grupet e armatosura ilegale dhe në vend të kësaj të prezantojë një goditje më të ashpër ushtarake ndaj grupeve të armatosura për të rivendosur rendin, duke përfshirë bashkëpunim më të ngushtë me SHBA-në.

Ai është zotuar gjithashtu të ndërtojë mega-burgje në xhunglën e Kolumbisë, të zvogëlojë shtetin dhe të reformojë sistemin shëndetësor.

Mbështetja e Trump

De la Espriella ka qenë shtetas amerikan që nga viti 2023, pasi ka jetuar dhe punuar në Miami për shumë vite.Ai u mbështet nga Trump, i cili tha se do të "ndalonte imigracionin e paligjshëm, do të godiste krimin dhe drogën dhe do të rivendoste LIGJIN DHE RENDIN!"

Përpara zgjedhjeve, Trump shtoi se de la Espriella do të kishte "mbështetjen dhe forcën totale të Shteteve të Bashkuara pas tij".

Kolumbia historikisht ka qenë një nga aleatët më të ngushtë të SHBA-së në rajon, por kjo marrëdhënie është tendosur vitet e fundit për shkak të shkëmbimeve shpesh të ashpra midis Presidentit Trump dhe Presidentit Petro, të cilët u përplasën mbi politikat e migracionit të SHBA-së, tarifat dhe ndërhyrjen ushtarake në Amerikën Latine.

Zgjedhja e tij është pjesë e një ndryshimi më të gjerë në rajon, pasi disa vende të Amerikës Latine janë zhvendosur djathtas në zgjedhjet e fundit, të nxitura veçanërisht nga shqetësimet në lidhje me sigurinë.

De la Espriella mori lëvdata nga udhëheqës të tjerë të krahut të djathtë në rajon, përfshirë Presidentin e Argjentinës, Javier Milei, i cili tha se kolumbianët kishin zgjedhur rrugën e "lirisë ekonomike, prosperitetit, sigurisë së palëkundur dhe t'i thoshin MJAFT krimit të organizuar transnacional dhe trafikut të drogës".

Presidenti i Kilit, José Antonio Kast, tha se "një fazë e re lirie fillon për Kolumbinë që do t'i lejojë asaj të rikuperojë sigurinë dhe prosperitetin"./ BBC