Kushtet socioekonomike të një fëmije ndikojnë në funksionin e trurit të tyre

Të ardhurat familjare të një fëmije dhe lagjja ku rritet mund të luajnë një rol shumë më të madh në zhvillimin e trurit sesa mendohej më parë, sipas një studimi të ri të botuar në Science.

Studiuesit në Universitetin e Uashingtonit në Shtetet e Bashkuara analizuan skanimet e trurit të gati 12,000 fëmijëve të moshës 9 deri në 10 vjeç, të cilët ishin pjesë e Studimit të Zhvillimit Kognitiv të Trurit të Adoleshentëve (ABCD), të financuar nga NIH.

Ata shqyrtuan 649 faktorë të lidhur me stilin e jetës në 12 kategori, dhe zbuluan se kushtet socioekonomike përbënin rreth 16% të ndryshimeve në funksionin e trurit të fëmijëve.

Gjetjet sugjerojnë se faktorë të tillë si të ardhurat familjare, stabiliteti i strehimit dhe burimet e lagjes kanë një ndikim më të madh në zhvillimin e trurit, sesa faktorë individualë si stili i prindërimit, historia shëndetësore ose IQ.

Është e rëndësishme të theksohet se studiuesit zbuluan se këto ndryshime në tru nuk pasqyrojnë inteligjencë më të ulët. Përkundrazi, ato duket se lidhen me efektet afatgjata të stresit dhe gjumit të dobët, të cilat janë më të zakonshme tek fëmijët që përballen me vështirësi ekonomike.

“Truri i një fëmije nga një sfond i ulët socioekonomik duket si ai i një fëmije nga një mjedis i lartë socioekonomik që ka qenë i privuar nga gjumi dhe i stresuar”, tha Nico Dosenbach, autori kryesor i studimit.

Ndër 40 faktorët e lidhur më fort me funksionin e trurit, 37 ishin të lidhur me kushtet socioekonomike. Në mënyrë të ngjashme, 35 nga 40 faktorët kryesorë të lidhur me strukturën e trurit ishin socioekonomikë.

Ndikimet kryesore përfshinin pronësinë e shtëpisë, nivelet e varfërisë, aksesin në transport dhe burimet e përgjithshme të disponueshme në lagjen e një fëmije. Faktorë të tjerë të rëndësishëm përfshinin cilësinë e gjumit, kohën para ekranit dhe nivelet e stresit.

Studimi zbuloi se zonat e trurit më të prekura nga vështirësitë financiare ishin ato që ishin përgjegjëse për lëvizjen dhe funksionet shqisore, në vend të rajoneve të lidhura me të menduarit e nivelit të lartë.

Sipas studiuesve, kjo do të thotë që fëmijët nga familjet me të ardhura të ulëta nuk kanë aftësi njohëse të reduktuara. Përkundrazi, truri i tyre tregon modele të ngjashme me ato që shihen tek njerëzit që janë vazhdimisht të lodhur ose nën stres.

“Nëse i shohim skanimet e trurit të fëmijëve, mund të dallojmë se sa mirë është familja e tyre dhe sa shumë flenë dhe sa kohë kalojnë para ekranit, por nuk mund ta dallojmë IQ-në e tyre, të paktën jo pasi të kemi bërë përshtatjen për mundësitë socioekonomike”, tha autori i parë Scott Marek.

"Kjo më tregon se IQ nuk është i rrënjosur në neurobiologji. Mjedisi e formon trurin e fëmijëve në mënyra që janë keqinterpretuar si pasqyrime të IQ-së, kur në të vërtetë ato janë thjesht pasqyrime të stresit dhe mungesës së gjumit. Këto janë gjëra për të cilat mund të bëjmë diçka për të përmirësuar shëndetin e trurit të fëmijëve."

Studiuesit theksuan se këto efekte mund të ndryshohen. Meqenëse gjumi i dobët dhe stresi kronik janë faktorë kyç, programet dhe politikat e komunitetit që ndihmojnë familjet të zvogëlojnë stresin dhe të përmirësojnë gjumin e fëmijëve mund të ndikojnë pozitivisht në zhvillimin e trurit dhe rezultatet afatgjata./ DPA News.