Vuçiç shpall ofensivë kundër protestave të studentëve

Presidenti serb Aleksandar Vuçiç ka njoftuar një ofensivë kundër protestave studentore që kanë ndodhur në shumë qytete serbe për më shumë se një vit e gjysmë.

Ai i akuzoi demonstruesit se po udhëheqin një “revolucion me ngjyra”. Duke folur për stacionin televiziv Prva të dielën, Vuçiç tha se do të bënte “gjithçka që është në fuqinë e tij” për të siguruar shumicën parlamentare për një ligj që do të ndryshojë sistemin arsimor, veçanërisht arsimin e lartë.

Meqenëse Partia e tij Progresive Serbe, e cila ka qenë në pushtet që nga viti 2012, dhe partnerët e saj të koalicionit kanë shumicën në parlament, plani ka të ngjarë të jetë i realizueshëm. Në realitet, qëllimi i Vuçiçit është ndoshta të thyejë rezistencën e universiteteve shtetërore, të cilat kanë mbështetur protestat studentore dhe luftën e tyre për sundimin e ligjit që nga fundi i vitit 2024.

Veçanërisht i papëlqyeshëm tek autoritetet është rektori i Universitetit të Beogradit, Vladan Djokić. Spekulohet se ish-dekani i fakultetit të arkitekturës mund të kandidojë për një post politik në zgjedhjet e ardhshme. Megjithatë, as Djokić dhe as përfaqësuesit e studentëve nuk kanë komentuar ende mbi thashethemet.

Përpjekje për ndikim politik

"Nuk më intereson aspak se sa shumë protestojnë Djokiç dhe të gjithë të tjerët kundër kësaj (reformës universitare)", tha Vuçiç në një intervistë me stacionin televiziv pro-qeveritar Prva. Vuçiç nuk specifikoi saktësisht se çfarë do të përfshinte reforma universitare. Megjithatë, ai deklaroi se donte t'u jepte fëmijëve nga sfonde të pafavorizuara socioekonomike, qasje në universitete më të mira. Sipas një studimi nga Qendra për Renditjen Botërore të Universiteteve (CWUR), Universiteti i Beogradit aktualisht renditet i 387-ti midis universiteteve më të mira në botë.

Përpjekjet për ndikim politik në universitetet shtetërore nuk janë asgjë e re në Serbi. Për shembull, një Fakultet i Studimeve Serbe u hap në qytetin jugor serb të Nishit në tetor 2025. Megjithatë, ende nuk ka qenë në gjendje të fillojë mësimet. Plani ishte të bashkoheshin institutet e gjuhës serbe, historisë dhe gjuhës ruse, së bashku me studentët dhe profesorët e tyre, nga Fakulteti ekzistues i Filozofisë. Për shkak të rezistencës nga profesorët dhe studentët e përfshirë, këto plane nuk janë zbatuar deri më sot. Në fund të vitit 2024, Fakulteti i Filozofisë ishte një nga fakultetet e para në të gjithë vendin që mbështeti studentët demonstrues.

Zgjedhjet priten në vjeshtë

Serbia është zhytur në një krizë të thellë politike që nga nëntori i vitit 2024. Kjo krizë u shkaktua nga shembja e tendës së një stacioni hekurudhor në qytetin e Novi Sadit më 1 nëntor 2024, ku humbën jetën 16 persona. Aksidenti i atribuohet gjerësisht korrupsionit të përhapur.

Studentët dhe mbështetësit e opozitës tashmë po mobilizohen përpara zgjedhjeve të ardhshme, të cilat Vuçiç thotë se do të zhvillohen brenda tre deri në katër muajsh. Një tjetër tubim i madh është planifikuar për të premten në Novi Sad.

Ndërkohë, Vuçiç planifikon të mbledhë mbështetësit e tij në një tubim tre-ditor në qendër të qytetit të Beogradit në fund të javës së ardhshme. Ashtu si me ngjarjet e mëparshme qeveritare, udhëtimi nga të gjitha pjesët e vendit do të jetë i organizuar dhe falas për pjesëmarrësit. Gjatë një aktiviteti fushate për zgjedhjet lokale të marsit 2026, stacioni televiziv antiqeveritar N1 raportoi për "ekstraktët", të cilët dyshohet se morën midis 3,000 dhe 4,500 dinarë (25.56 deri në 38.33 euro) për praninë e tyre në këtë aktivitet./ Der Standard.