Irani dënon sulmet e SHBA si 'shkelje e rëndë' të armëpushimit

Irani tha se sulmet e SHBA pranë Ngushticës së Hormuzit kishin shkelur armëpushimin e brishtë, i cili filloi në prill

Irani thotë se SHBA ka kryer një “shkelje të rëndë” të armëpushimit me sulme të reja ajrore që ka ndërmarrë në vend.

Komanda Qendrore e SHBA (Centcom) tha se objektiva iraniane të raketave dhe varka që po përpiqeshin të vendosnin mina ishin goditur me atë që e quajti “sulme vetëmbrojtëse” në jug të Iranit të hënën.

Ministria e Jashtme e Iranit tha se e bënte SHBA-në përgjegjëse për pasojat e “veprimeve të saj agresive dhe të pajustifikuara” në rajonin Hormozgan, i cili ka një vijë bregdetare përgjatë Ngushticës së Hormuzit - rruga ujore jetike që Irani ka bllokuar duke shkaktuar rritje të çmimeve globale të energjisë.

Nuk është e qartë se çfarë ndikimi do të kenë sulmet në bisedimet që synojnë t’i japin fund konfliktit.

“Pa asnjë dyshim, Republika Islamike e Iranit nuk do të lërë asnjë të keqe pa përgjigje dhe nuk do të hezitojë të mbrojë kombin iranian,” thuhet në deklaratën iraniane.

SHBA dhe Izraeli filluan luftën me Iranin më 28 shkurt me një valë sulmesh vdekjeprurëse, përfshirë një që vrau liderin suprem të vendit.

Pas javësh luftimesh, një armëpushim u arrit më 8 prill dhe ai është respektuar në përgjithësi që atëherë, përveç një përplasjeje të dukshme më herët në maj.

Në deklaratën e saj, Centcom tha se forcat amerikane “kryen sulme vetëmbrojtëse në jug të Iranit sot për të mbrojtur trupat tona nga kërcënimet e paraqitura nga forcat iraniane”.

Nuk dha detaje për vendndodhjen e sulmeve, por një zyrtar i cituar nga New York Times tha se ato kishin synuar një zonë pranë Bandar Abbas - një qytet portual jugor dhe shtëpia e një baze detare iraniane që ndodhet në Ngushticën e Hormuzit.

Media shtetërore iraniane kishte raportuar më herët se zyrtarët lokalë në Bandar Abbas po hetonin pasi u dëgjuan shpërthime.

Trupat e Gardës Revolucionare Islamike të Iranit (IRGC) më pas thanë se kishin rrëzuar një dron amerikan dhe kishin qëlluar ndaj një avioni luftarak që hyri në hapësirën ajrore iraniane, megjithëse nuk specifikuan kur kishte ndodhur kjo.

Kjo ndodh në sfondin e bisedimeve që synojnë zgjatjen e armëpushimit aktual, me qëllimin përfundimtar për t’i dhënë fund konfliktit.

Sekretari amerikan i Shtetit Marco Rubio ka thënë se një marrëveshje nga bisedimet është ende e mundur, por do të “duhen disa ditë”.

Një nga pengesat kryesore thuhet se lidhet me kërkesën e Teheranit për lirimin e fondeve të ngrira iraniane të mbajtura jashtë vendit.

Bisedimet e paqes janë ndërmjetësuar kryesisht nga Pakistani.

Megjithatë, negociatorët iranianë kanë marrë pjesë në bisedime me ndërmjetës nga Katari këtë javë.

Një zyrtar i informuar mbi vizitën në Doha i tha agjencisë Reuters se guvernatori i bankës qendrore të Iranit kishte marrë pjesë në bisedimet e së hënës për të diskutuar asetet e ngrira, me diskutime të përqendruara kryesisht në stokun e Iranit të uraniumit shumë të pasuruar dhe Ngushticën e Hormuzit.

Irani ka bllokuar efektivisht rrugën detare jetike, përmes së cilës kalon rreth një e pesta e naftës botërore, që kur SHBA dhe Izraeli filluan konfliktin më 28 shkurt.

SHBA, Izraeli dhe shumë vende perëndimore e kanë akuzuar Iranin se po pasuron uranium për të bërë armë bërthamore. Irani thotë se programi i tij është për qëllime paqësore./BBC