Dita e Tokës: Çfarë ndodhi në Palestinë më 30 mars 1976?

Çdo vit, më 30 mars, palestinezët festojnë Ditën e Tokës, ose Yom al-Ard, duke kujtuar ngjarjet e 50 viteve më parë, kur më 30 mars 1976, gjashtë palestinezë të paarmatosur u vranë nga forcat izraelite dhe më shumë se 100 të tjerë u plagosën, gjatë protestave kundër konfiskimit të tokës palestineze nga Izraeli.

Izraeli urdhëroi konfiskimin e 2,000 hektarëve (4,942 akra) tokë që u përkiste qytetarëve palestinezë të Izraelit në Galile. Këto plane ishin pjesë e politikës shtetërore izraelite për të judaizuar Galilenë, pas krijimit të Shtetit të Izraelit.

Ndërsa konfiskimet e tokës prekën të gjithë Galilenë, zemra e protestave të vitit 1976 ishte në qytetet palestineze Sakhnin, Arrabeh dhe Deir Hanna.

Toka e konfiskuar është afërsisht sa madhësia e 3,000 fushave të futbollit ose zona nga maja jugore e Manhattanit deri në fillim të Central Park në New York, Shtetet e Bashkuara.

Çfarë bëjnë palestinezët në Ditën e Tokës?

Palestinezët, si në Izrael ashtu edhe në të gjithë territorin e pushtuar palestinez - Rripin e Gazës dhe Bregun Perëndimor, përfshirë Jerusalemin Lindor - e shënojnë këtë ditë duke mbajtur protesta dhe vigjilje dhe duke mbjellë ullinj për të riafirmuar lidhjen e tyre me tokën. Protestat shpesh përballen me përdorim brutal të forcës nga Izraeli.

Marshime proteste u planifikuan gjithashtu në qytete anembanë botës të hënën për të shënuar 50-vjetorin.

A po pushton ende Izraeli tokë?

Po, Izraeli ka vazhduar të pushtojë sipërfaqe të mëdha toke palestineze, duke i përcaktuar ato si zona ushtarake, tokë shtetërore dhe duke i etiketuar me etiketa të tjera.

Kohët e fundit, më 8 shkurt 2026, kabineti i sigurisë i Izraelit miratoi një sërë masash gjithëpërfshirëse për të zgjeruar kompetencat e tij në të gjithë Bregun Perëndimor të pushtuar, duke përfshirë lehtësimin e shitjes së tokës palestineze te kolonët izraelitë dhe zgjerimin e kompetencave të autoriteteve izraelite në zonat nën kontrollin palestinez.

Grupet e të drejtave të njeriut dhe disa vende e dënuan pushtimin e tokës nga Izraeli, duke e quajtur atë “aneksim de facto”, dhe një “sulm të qëllimshëm dhe të drejtpërdrejtë” ndaj qëndrueshmërisë së një shteti palestinez.

Që nga 7 tetori 2023, Izraeli ka rritur si miratimet formale të vendbanimeve, ashtu edhe ngritjen e posteve informale.

Sipas organizatës izraelite kundër vendbanimeve “Peace Now”, Izraeli miratoi 12,349 njësi banimi në vitin 2023, 9,884 në vitin 2024 dhe një numër rekord prej 27,941 në vitin 2025.

Në dhjetor, kabineti i sigurisë i Izraelit miratoi planet për të formalizuar 19 vendbanime të paligjshme në të gjithë Bregun Perëndimor të pushtuar. Vendbanimet izraelite janë komunitete hebraike të ndërtuara ilegalisht në tokën palestineze. Shumë nga vendbanimet e miratuara rishtazi do të jenë në zona palestineze me popullsi të dendur, duke kufizuar më tej lëvizjen palestineze dhe duke kërcënuar qëndrueshmërinë e një shteti të ardhshëm palestinez.

Në të njëjtën kohë, bastisjet e ushtrisë izraelite, shembjet e shtëpive dhe arrestimet në territorin e pushtuar janë në nivele të papara, ndërsa kolonët sulmojnë dhe vrasin palestinezë dhe shkatërrojnë pronat e tyre pa u ndëshkuar, të mbështetur nga ushtria dhe shteti.

Numri i sulmeve të kolonëve është rritur ndjeshëm vitet e fundit, me 852 të regjistruara në vitin 2022, 1.291 në vitin 2023, 1.449 në vitin 2024 dhe 1.828 në vitin 2025 - një mesatare prej pesë sulmesh në ditë.

Të paktën 1,094 palestinezë janë vrarë nga trupat dhe kolonët izraelitë në Bregun Perëndimor që nga tetori i vitit 2023, sipas  shifrave të fundit të Kombeve të Bashkuara.

Smotrich i kërkon Izraelit të aneksojë Libanin jugor

Më 23 mars, ministri i financave i ekstremit të djathtë të Izraelit dhe kreu i administratës së vendbanimeve, Bezalel Smotrich, bëri thirrje për aneksimin e Libanit jugor, duke thënë se bombardimi i tij "duhet të përfundojë me një realitet krejtësisht të ndryshëm", i cili përfshin një "ndryshim të kufijve të Izraelit".

«E them këtu në mënyrë të prerë… në çdo sallë dhe në çdo diskutim: Kufiri i ri izraelit duhet të jetë Litani», tha ai, duke iu referuar lumit Litani, një rrugë ujore kritike që kalon nëpër Libanin jugor, rreth 30 km nga kufiri me Izraelin.

Më shumë se një milion libanezë, ose një në pesë persona, janë zhvendosur nga shtëpitë e tyre, me ministrin izraelit të Mbrojtjes, Israel Katz, i cili tha se nuk do të lejonte kthimin e njerëzve në jug të vendit derisa të garantohej siguria e izraelitëve./Al Jazeera.