Si i kanë ndihmuar brezaret malore komunitetet indigjene të jetojnë me pasigurinë klimatike

Komunitetet indigjene kanë jetuar me ndryshimet klimatike prej shekujsh. Përshtatjet e tyre bazohen në vëzhgimin e kujdesshëm të motit, ujit, tokës dhe stinëve, dhe janë përmirësuar brez pas brezi. Kjo dije e lashtë është gjithnjë e më e vlefshme sot, ndërsa rritja e temperaturave globale sjell thatësira më të gjata, stuhi më të forta dhe reshje më të paparashikueshme.

Një nga këto strategji është bujqësia me brezare, e përhapur në zona malore në mbarë botën. Brezaret formohen duke kthyer shpatet e pjerrëta në nivele të sheshta, që ngadalësojnë rrjedhjen e ujit dhe lejojnë depërtimin e tij në tokë. Kjo ul erozionin, ruan lagështinë dhe mban tokën pjellore për të mbjellat. Muret dhe tokat e brezareve janë njëkohësisht fusha bujqësore dhe “arkiva” që tregojnë si komunitetet janë përballur me stresin mjedisor ndër vite.

Në brezaret e orizit të Ifugaos në Filipinet veriore, të ndërtuara kryesisht rreth shekullit XVII, komunitetet u përshtatën ndaj presioneve politike dhe klimës së paqëndrueshme. Reshjet janë të forta dhe të shkurtra, duke rrezikuar erozionin. Brezaret kapin ujin dhe e lëshojnë gradualisht, duke ruajtur 15–30% më shumë lagështi sesa shpatet pa brezare.

Fermerët e Ifugaos përdorin edhe larmi të ndryshme orizi tradicional, të përshtatura për kushte të ndryshme lartësie, temperature dhe lagështie. Kjo shpërndan rrezikun dhe shmang varësinë nga një korrje e vetme. Vendimet për mbjellje dhe mirëmbajtje bazohen edhe në shenja të vogla natyrore, si rrjedhja e burimeve apo aktiviteti i krimbave të tokës.

Në malet Anti-Atlas në Marok, brezaret u ndërtuan për të përballuar reshjet e rralla, por të forta, dhe thatësirat e shpeshta. Edhe brezaret pjesërisht të braktisura tregojnë si uji drejtohej drejt arave më të rëndësishme. Bimë si elbi rezistent ndaj thatësirës kanë qenë kyçe, pasi japin rendiment edhe në vite shumë të thata.

Në Filipine dhe Marok, brezaret tregojnë rëndësinë e menaxhimit të ujit, ruajtjes së tokës dhe bashkëpunimit komunitar. Ato nuk janë zgjidhje universale, por dëshmojnë se sistemet e ndërtuara mbi vëzhgim afatgjatë, shpërndarje rreziku dhe qëndrueshmëri janë thelbësore për të jetuar me pasigurinë klimatike. /Weather – Syri.net

Lexo edhe:

Thatësirë ​​e madhe, mungesa e energjisë dhe pasiguria ushqimore: Si mund të ndikojë El Niño për Evropën këtë vit

Nxehtësia e mesit të verës kthehet në Spanjë këtë fundjavë me temperatura si ato të korrikut

‘El Niño është këtu’/ Shkencëtarët: Do të jetë i madh, i keq dhe i kushtueshëm me nxehtësi, përmbytje, thatësira dhe zjarre