Venezuela vë në provë besueshmërinë morale të Europës

Nga Emmanuel Navon - European Conservative/

Vendimi i Shteteve të Bashkuara për të vepruar me vendosmëri kundër Nikolas Maduros ka sjellë menjëherë një valë reagimesh dënuese. Edhe këtë herë, gjuha e "së drejtës ndërkombëtare" po përdoret jo për të mbrojtur dinjitetin njerëzor, por për të mbuluar dhe mbrojtur një regjim shtypës.

Ky nuk është një rast i paprecedentë. Në vitin 1989, Shtetet e Bashkuara ndërhynë ushtarakisht në Panama për të rrëzuar Manuel Noriegën, një narkodiktator që e kishte shndërruar një shtet sovran në një sipërmarrje kriminale. Atëherë, ashtu si sot, kritikët paralajmëruan për pasoja katastrofike. Atëherë, ashtu si sot, ata gabuan.

Historia e gjykoi atë ndërhyrje jo si akt imperializmi, por si vendosje të vonuar të përgjegjësisë, pasi të gjitha mekanizmat e tjerë kishin dështuar. Presidenti George H. W. Bush kuptoi diçka që shumë udhëheqës perëndimorë sot duket se e kanë harruar: ligji i shkëputur nga drejtësia shndërrohet në farsë.

Ndoshta aspekti më domethënës i reagimit aktual nuk është fakti që regjimet autoritare e dënuan Uashingtonin, por se cilat regjime e bënë këtë.

Mes zërave më të zhurmshëm që thërrasin "të drejtën ndërkombëtare" janë Irani, regjimi i të cilit ekzekuton disidentë dhe armatos grupe terroriste; Rusia, pushtimi i Ukrainës nga e cila shkatërroi çdo parim themelor të rendit pas vitit 1945; dhe Hamasi, një organizatë gjenocidale që masakron civilë si pjesë të doktrinës së saj.

Atij kori iu bashkuan edhe Kina, Kuba, Nikaragua dhe shkelës të tjerë serialë të të drejtave të njeriut: shtete që e përmendin ligjshmërinë vetëm kur ajo mbron represionin, korrupsionin dhe pandëshkueshmërinë. Që këto regjime paraqiten papritur si mbrojtëse të normave ndërkombëtare nuk duhet të na shqetësojë. Duhet të na sqarojë se çfarë është në lojë.

Kur diktaturat citojnë të drejtën ndërkombëtare, nuk e bëjnë për ta mbrojtur atë. E bëjnë për ta zbrazur nga përmbajtja.

Megjithatë, më shqetësuese se reagimi i autokracive është shmangia e qëllimshme e demokracive perëndimore. Bashkimi Europian, Mbretëria e Bashkuar dhe demokraci të tjera perëndimore shpesh strehohen pas një legalizmi abstrakt, duke nxjerrë deklarata që në ton nuk dallojnë nga ato të tiranive.

Duke vepruar kështu, ato nuk e mbrojnë rendin ndërkombëtar. Përkundrazi, e mjegullojnë vijën morale mes atyre që e abuzojnë dhe atyre që supozohet ta mbrojnë.

Përmendja e "së drejtës ndërkombëtare" në të njëjtën fjali me regjime që e shkelin sistematikisht atë nuk e lartëson ligjshmërinë; e ul atë. Më keq akoma, kjo i shërben drejtpërdrejt një sistemi të Kombeve të Bashkuara gjithnjë e më të kapur nga hipokrizia, ku rezolutat zëvendësojnë përgjegjësinë dhe paraliza paraqitet si maturi.

Ky tension nuk është i ri. Uinston Çërçilli, përballë krizave ekzistenciale të shekullit XX, e shprehu me qartësi karakteristike: "Duke vepruar në emër të Paktit, dhe si kujdestarë praktikë të Lidhjes dhe gjithçkaje që ajo përfaqëson, ne kemi të drejtën, madje edhe detyrimin, që për një kohë të pezullojmë disa nga konventat e vetë ligjeve që synojmë të forcojmë dhe riafirmojmë. … Në raste emergjence supreme, ligji nuk duhet t'i pengojë ata që janë të ngarkuar me mbrojtjen dhe zbatimin e tij. … Njerëzia, dhe jo thjesht ligjshmëria, duhet të na udhëheqë."

Çërçilli nuk kërkonte anarki. Ai fliste për një hierarki morale: për pranimin se kornizat ligjore ekzistojnë për t'i shërbyer qytetërimit, jo për t'u bërë strehë e përhershme për ata që e shkatërrojnë atë.

Venezuela nën Maduron nuk është një shtet sovran funksional. Është një diktaturë kleptokrate që ka shkatërruar institucionet demokratike, ka kriminalizuar opozitën, ka detyruar miliona njerëz të emigrojnë dhe është ngulitur në pushtet përmes dhunës dhe krimit ndërkombëtar.

Nëse rrëzimi i një regjimi të tillë, pas vitesh sanksionesh, negociatash dhe teatrosh në OKB, vazhdon të shkaktojë te Perëndimi më shumë shqetësim për procedurat sesa për parimet, atëherë problemi nuk është aksioni amerikan. Problemi është dorëzimi moral i Perëndimit.

Ky është një moment vendimtar. Demokracitë ose do të mbrojnë një rend ndërkombëtar të gjallë, të bazuar në përgjegjësi dhe llogaridhënie, ose do të vazhdojnë të fshihen pas një ligji të vdekur, të cilin tiranët e citojnë pa pikë turpi dhe me armë në dorë.

Ata që, në emër të së drejtës ndërkombëtare, barazojnë veprimin e demokracive me abuzimin e tiranëve nuk do të kujtohen si të kujdesshëm, por si bashkëfajtorë. / European Conservative – Syri.net