Copëza qeramike pranë Malit Ararat ringjallin pretendimet për ekzistencën e Arkës së Noes

Copëza qeramike të zbuluara pranë një vendi që besohet se është vendprehja e fundit e Arkës së Noes mund të shërbejnë si dëshmi se anija biblike mund të ketë ekzistuar vërtet.

Prof. Dr. Faruk Kaya nga Universiteti Agri Ibrahim Cecen deklaroi se copëzat janë gjetur pranë konturit të supozuar të Arkës në zonën Dogubayazit, në Malin Ararat të Turqisë, sipas mediave turke.

Fragmentet u zbuluan gjatë punimeve rrugore pranë Formacionit Durupinar në provincën Agri – një strukturë gjeologjike në formë anijeje që ka qenë në qendër të pretendimeve për Arkën e Noes për dekada me radhë.

Akademikët e përfshirë në kërkim thanë se materiali qeramik tregon për aktivitet njerëzor në rajon gjatë periudhës kalkolitike, rreth viteve 5500–3000 para Krishtit, një periudhë që disa studiues dhe besimtarë e lidhin me kohën tradicionale të figurës biblike të Noes.

“Fragmentet qeramike tregojnë se ka pasur aktivitet njerëzor në këtë rajon gjatë periudhës kalkolitike, mes viteve 5500 dhe 3000 p.K.”, tha Prof. Dr. Kaya.

Zbulimet e reja kanë nxitur gjithashtu thirrje të reja për mbrojtjen zyrtare të zonës, mes shqetësimeve se vizitorët po marrin gurë dhe fragmente si suvenire.

“Kjo strukturë dhe rrethina e saj duhet të mbrohen dhe duhet të ndalohet marrja e gurëve, shkëmbinjve apo materialeve të ngjashme nga vendi,” paralajmëroi ai.

Sipas tij, turistët kanë marrë materiale nga zona, përfshirë gurë me shenja, duke rrezikuar dëmtimin e asaj që studiuesit e konsiderojnë një trashëgimi të rëndësishme arkeologjike dhe fetare.

Formacioni Durupinar u identifikua për herë të parë më 11 shtator 1959 nga kapiteni Ilhan Durupinar, një inxhinier turk i matjeve tokësore, i cili e vuri re strukturën gjatë hartëzimit ajror të Anadollit lindor nga një avion i Forcave të Armatosura Turke. Reshjet e dendura dhe tërmetet e mëvonshme gërryen tokën përreth, duke ekspozuar më shumë konturin e formacionit.

Struktura ka tërhequr vëmendje për shkak të formës së saj të ngjashme me anije dhe afërsisë me Malin Ararat – maja më e lartë e Turqisë – e lidhur prej shekujsh me Arkën në traditën e krishterë.

Libri i Zanafillës në Bibël thotë se Arka e Noes u ndal në “malet e Araratit” pas përmbytjes që mbuloi Tokën për 150 ditë. Përmasat biblike të Arkës – 300 kubitë e gjatë, 50 kubitë e gjerë dhe 30 kubitë e lartë – sipas disa studiuesve përputhen përafërsisht me përmasat e vendit Durupinar.

Prof. Dr. Kaya tha se datimi i qeramikës përputhet gjerësisht me vlerësimet tradicionale të jetës së Noes: “Kjo periudhë përkon afërsisht me kohën kur besohet se ka jetuar Profeti Noe.”

Interesi shkencor për zonën është rritur vitet e fundit. Në vitin 2022 u themelua zyrtarisht Ekipi Kërkimor për Malin Ararat dhe Arkën e Noes, përmes bashkëpunimit mes Universitetit Agri Ibrahim Cecen dhe Universitetit Teknik të Stambollit, duke përfshirë ekspertë të gjeofizikës, kimisë dhe gjeoarkeologjisë.

Mostrat e shkëmbinjve dhe tokës të mbledhura nga formacioni u analizuan në laboratorët e Universitetit Teknik të Stambollit. Studiuesit thanë se rezultatet tregojnë se jeta e qëndrueshme njerëzore në rajon ishte e mundur që nga periudha kalkolitike e tutje, duke forcuar më tej pretendimin se ky mund të jetë vendi biblik real.

Fragmentet e qeramikës të zbuluara gjatë punimeve të fundit po konsiderohen një zhvillim i rëndësishëm, pasi qeramika shihet gjerësisht nga arkeologët si një nga treguesit më të qartë të vendbanimeve njerëzore.

“Nuk ka asnjë strukturë tjetër si kjo të identifikuar diku tjetër në botë,” tha Prof. Dr. Kaya, duke e përshkruar formacionin si unik në shkallë dhe formë.

Ai ngriti gjithashtu shqetësime për kërcënimet natyrore, duke paralajmëruar se rrëshqitjet e dheut – veçanërisht gjatë shirave të pranverës – po gërryejnë të dy anët e formacionit dhe po përshpejtojnë dëmtimin.

Si pjesë e përpjekjeve për ruajtjen e zonës, Prof. Dr. Kaya sugjeroi ngritjen e një muzeu ose qendre kërkimore të dedikuar Arkës së Noes pranë Malit Ararat, duke theksuar se atraksione të ngjashme ekzistojnë tashmë në vende si Shtetet e Bashkuara, Holanda dhe Hong Kongu.