SHBA-të pezullojnë marrëveshjen teknologjike prej 30 miliardë paund me Britaninë
SHBA-të kanë pezulluar investimet e premtuara prej shumë miliardë paundësh në teknologjinë britanike për shkak të mosmarrëveshjeve tregtare, duke shënuar një pengesë serioze në marrëdhëniet SHBA-MB.
“Marrëveshja e prosperitetit teknologjik” prej 31 miliardë funtesh, e cilësuar nga Keir Starmer si “një hap i rëndësishëm brez pas brezi në marrëdhënien tonë me SHBA-në” kur u njoftua gjatë vizitës shtetërore të Donald Trump, është ngrirë nga Uashingtoni.
Si pjesë e marrëveshjes, kompanitë amerikane të teknologjisë u zotuan të shpenzonin miliarda në Mbretërinë e Bashkuar, duke përfshirë një investim prej 22 miliardë funtesh nga Microsoft dhe 5 miliardë funte nga Google. Por Uashingtoni ka pezulluar zbatimin e marrëveshjes, duke përmendur mungesën e përparimit nga Mbretëria e Bashkuar, në uljen e barrierave tregtare në fusha të tjera.
Zyrtarët britanikë u përpoqën ta minimizonin zhvillimin, i cili u raportua për herë të parë nga New York Times. Gazeta tha se administrata e Trump ishte e pakënaqur me vazhdimin e Mbretërisë së Bashkuar për të vendosur një taksë mbi shërbimet digjitale mbi kompanitë amerikane të teknologjisë dhe rregullat e saj të sigurisë ushqimore, të cilat ndalojnë eksportin e disa produkteve bujqësore.
Një burim nga qeveria britanike tha se ishte “pjesa e zakonshme e negociatave të ashpra nga amerikanët”, dhe tha se marrëveshja për të lejuar eksportet farmaceutike britanike pa tarifa në SHBA kishte ndërprerje përpara se të finalizohej.
“[Sekretari i Tregtisë i SHBA-së] Howard Lutnick është një djalë i ashpër. Ne e kuptojmë që amerikanët negociojnë jashtëzakonisht fort, por ne do të qëndrojmë në qëndrimin tonë. Ata duan atë që është më e mira për vendin e tyre, ne duam atë që është më e mira për tonin”, tha burimi.
Një burim i dytë qeveritar tha se zhvillimi ishte “pjesë e formës së negociatave” me Uashingtonin.
Marrëveshja e prosperitetit përfshinte krijimin e një “zone rritjeje” të inteligjencës artificiale në verilindje të Anglisë, të cilën zyrtarët e Mbretërisë së Bashkuar thanë se mund të sillte deri në 30 miliardë paund dhe të krijonte 5,000 vende pune.
Por teksti i marrëveshjes deklaroi se ajo “bëhet funksionale vetëm krahas përparimit thelbësor, që po bëhet për ta formalizuar dhe zbatuar atë”.
Vendimi për ta pezulluar atë është një goditje për qeverinë e Mbretërisë së Bashkuar, e cila e reklamoi marrëveshjen si një çmim të angazhimit të saj intensiv njëvjeçar me SHBA-në për të shmangur tarifat ndëshkuese mbi eksportet britanike. Si pjesë e ofensivës së tij diplomatike të sharmit, Starmer priti Trump për një vizitë të dytë shtetërore në Kështjellën Windsor në shtator, një nder i paparë për një president të SHBA-së.
Starmer i ka rezistuar presionit të SHBA-së për të hequr ose ndryshuar taksën e shërbimeve dixhitale, një taksë prej 2% mbi të ardhurat e kompanive të teknologjisë, përfshirë Amazon, Google dhe Apple, që mbledh rreth 800 milionë paund në vit. Trump ka kërcënuar vazhdimisht të hakmerret kundër vendeve me taksa digjitale, përfshirë Mbretërinë e Bashkuar.
The Guardian zbuloi se gjatë negociatave tregtare në pranverë, qeveria hartoi propozime për të ulur shumën e paguar nga kompanitë amerikane të teknologjisë dhe duke e aplikuar taksën në një gamë më të gjerë kompanish pa ulur fitimet e saj totale. Por deri më tani taksa ka mbetur e pandryshuar.
SHBA-të kanë ushtruar gjithashtu presion mbi rregullat e sigurisë on-line të Mbretërisë së Bashkuar, me zyrtarët që premtojnë të rishikojnë zbatimin e tyre gjatë bisedimeve.
Një fushë e tretë polemikash ka qenë regjimi i sigurisë ushqimore i Mbretërisë së Bashkuar, me ministrat që pranuan se SHBA-të kanë ngritur kundërshtime ndaj tij. Si pjesë e marrëveshjes tregtare, qeveria ra dakord të ulë tarifat për disa produkte bujqësore amerikane, përfshirë mishin e viçit, por i është përmbajtur angazhimit të saj manifest për të mos ulur standardet e bujqësisë.
Çdo vendim për të dobësuar këto mund të hapë derën për shitjen në Britani të pulës së larë me klor ose të viçit të trajtuar me hormone nga Amerika, një perspektivë që ka qenë prej kohësh shumë e diskutueshme me fermerët dhe grupet e konsumatorëve.
Në një konferencë për shtyp në Chequers në shtator, ku ai zbuloi marrëveshjen e prosperitetit teknologjik, Starmer tha se ajo kishte "fuqinë për të ndryshuar jetë" dhe "ripërtëriu marrëdhënien e veçantë për një epokë të re".
“Është shansi ynë për të siguruar që teknologjitë si inteligjenca artificiale, teknologjia kuantike dhe të tjera të amplifikojnë potencialin njerëzor, të zgjidhin problemet, të kurojnë sëmundjet, të na bëjnë më të pasur dhe më të lirë, të forcojnë demokracinë jo tiraninë”, tha kryeministri. “Ky është territori në të cilin do të fitohet e ardhmja.”
Trump në atë kohë tha se marrëveshja do të ndihmonte SHBA-në dhe Mbretërinë e Bashkuar të “dominonin” në botën e inteligjencës artificiale dhe “të siguronin që vendet tona të udhëheqin revolucionin e madh teknologjik të ardhshëm krah për krah”.
Peter Kyle, sekretari i biznesit dhe tregtisë, ishte në SHBA javën e kaluar për negociata me Lutnick, përfaqësuesin tregtar të SHBA-së, Jamieson Greer, dhe sekretarin e thesarit të SHBA-së, Scott Bessent. Diskutimet e tyre prekën tarifat e uiskit dhe çelikut dhe bashkëpunimin për mineralet kritike. Departamenti i Kyle tha se bisedimet do të vazhdonin në janar.
Një zëdhënës i qeverisë së Mbretërisë së Bashkuar tha: “Marrëdhënia jonë e veçantë me SHBA-në mbetet e fortë dhe Mbretëria e Bashkuar është e përkushtuar fuqimisht për të siguruar që marrëveshja për prosperitetin teknologjik të ofrojë mundësi për njerëzit që punojnë shumë në të dy vendet.”
Gazeta “The Guardian” raportoi në fundjavë se Starmer ishte gati të zgjidhte ambasadorin e tij të ri në Uashington, pasi intervistoi tre finalistët javën e kaluar. Tre kandidatët e përzgjedhur janë këshilltari i biznesit i kryeministrit, Varun Chandra, i cili ishte qendror në negocimin e marrëveshjes së prosperitetit; Christian Turner, ambasadori i ardhshëm në OKB; dhe Nigel Casey, ambasadori në Rusi./ The Guardian.