Tajlanda dominon ndaj Kamboxhias në konfliktin kufitar falë armëve izraelite

Rihapja e konfliktit të armatosur mbi një mosmarrëveshje kufitare midis Tajlandës dhe Kamboxhias ka treguar qartë se Tajlanda ka avantazh të madh, pjesërisht falë varësisë së saj të madhe nga armët dhe sistemet mbrojtëse të prodhuara në Izrael.

Vetëm javën e kaluar, Forca Ajrore Tajlandeze njoftoi se kishte vendosur të blinte një bateri raketash kundërajrore MX të prodhuara nga Industria Ajrore Izraelite. Ky është vetëm një shembull i rëndësishëm. Ushtria tokësore, forca ajrore dhe marina e Tajlandës janë të pajisura me shumë lloje armatimesh të siguruara nga industria mbrojtëse izraelite.

Flota e dronëve të Tajlandës bazohet kryesisht në dronët izraelitë të prodhuar nga Elbit Systems dhe Aeronautics, një kompani në pronësi të Rafael Advanced Defense Systems. Ushtria tokësore e Tajlandës ka artileri dhe sisteme raketash precize të prodhuara nga Elbit, si dhe raketa kundërtank të Rafael. Ajo ka blerë gjithashtu armë të lehta izraelite, duke përfshirë pushkët Tavor, Galil ACE, pushkët snajper Galil dhe mitralozët Negev.

Marrëdhëniet mbrojtëse të Tajlandës me Izraelin përfshijnë një bashkëpunim të ngushtë midis kompanive izraelite dhe Institutit të Teknologjisë së Mbrojtjes së Tajlandës. Pesë vjet më parë, Tajlanda bleu raketa kundërtank Spike-MR nga Rafael, me një distancë veprimi prej 2.5 km, dhe në vitin 2023, institucioni tajlandez nënshkroi një kontratë me Rafael për të prodhuar raketat Spike NLOS (non-line-of-sight) në Tajlandë, me një distancë veprimi deri në 30 km. Instituti Tajlandez i Teknologjisë së Mbrojtjes ka ofruar ushtrisë së vendit raketën e saj të parë të lëshueshme, e prodhuar në bashkëpunim me Elbit, bazuar në sistemin PULS. Një bashkëpunim i ngjashëm ka furnizuar ushtrinë me artileri të lëvizshme mbi kamionë, bazuar në topat Atmos 2000 të Elbit.

Në pothuajse çdo fushë, ushtria tajlandeze ka një avantazh teknologjik mbi ushtrinë kamboxhiane. Forca ajrore e Kamboxhias përbëhet kryesisht nga avionë transporti dhe helikopterë, ndërsa Tajlanda ka avionë luftarakë si F-16A/B dhe Saab Gripen (JAS-39) të prodhuar në Suedi. Këta të fundit janë të pajisur me “lightning pods” të Rafael, të përdorur për sulme dhe navigim. Edhe pse janë modele të vjetra krahasuar me avionët më të rinj, ato ofrojnë kapacitete që Kamboxhia nuk mund t’i sfidojë. Tajlanda gjithashtu përdor sisteme ajrore për mbledhjen e informacionit dhe spiunazhin, duke siguruar një pamje më të qartë të frontit të betejës. Për shembull, avionët F-16 të Tajlandës kanë sulmuar lëshuesit e raketave kamboxhiane me raketa të drejtuara me lazer të prodhuara nga Lockheed Martin në SHBA.

Avantazhi i Tajlandës është i dukshëm edhe në mbrojtjen ajrore, ku vendi përdor sisteme të blera nga Franca, Britania dhe Kina, përveç Izraelit. Kamboxhia është e pajisur kryesisht me sisteme të vjetra, duke përdorur raketa të lëshuara nga shpatulla dhe topa kundërajrore, megjithëse së fundmi ka blerë nga Kina katër bateri HQ-12 kundërajrore, të ngjashme me modelet kineze që përdor edhe Tajlanda.

Dallime të ngjashme ekzistojnë edhe në armët e saktë, të lëshuara nga toka ose ajri, dhe në mjetet e blinduara. Kamboxhia mbështetet kryesisht tek tanket sovjetike ose ato kineze të vjetra, ndërsa Tajlanda ka blerë gjatë viteve tanke më të avancuara, si ukrainasit T-84 Oplot dhe tankun e lehtë amerikan Commando Stingray, si dhe tanke kineze. Ushtria tajlandeze ka gjithashtu tanke M60, të përmirësuara me sistemin e kontrollit të zjarrit të Elbit.

Tajlanda ka blerë gjithashtu disa raketa amerikane Javelin, të ngjashme me raketat Spike, të cilat kanë pasur sukses të madh në duart e ushtrisë ukrainase kundër forcave të blinduara ruse. Video të publikuara së fundmi tregojnë njësi tajlandeze duke luftuar Kamboxhinë me tanke Stingray.

Në vitin 2022, Marina Mbretërore e Tajlandës bleu shtatë dronë Hermes 900 nga Elbit për 120 milionë dollarë, duke zëvendësuar modelin Hermes 450 të blerë në 2018. Modeli i ri ofron, sipas Elbit, distancë dhe kohë fluturimi më të gjatë, me një kapacitet ngarkese pothuajse dyfish, deri në 350 kg. Hermes 900 konsiderohet dron tip MALE, një aeroplan shumëfunksional për misione të distancës së largët, duke operuar deri në 9 km lartësi mbi tokë, krahasuar me 3 milje të modelit të mëparshëm. Dronët e rinj janë shtesat më të fundit në sistemet ajrore të Tajlandës, të mbushura me pajisje izraelite.

Forca ajrore tajlandeze përdor disa lloje dronësh të prodhuar nga Aeronautics, duke përfshirë Orbiter 11 për zbulim dhe shënjestrim të objektivave me lazer, si dhe Aerostar, më të madh, i pajisur me radarë dhe sensorë. Në 2023, Tajlanda mori dronin Dominator XP, versionin më të madh të Aerostar, që mund të fluturojë deri në 20 orë me ngarkesë dhjetë herë më të madhe se modeli i vogël.

Në shtator, Forca Ajrore Mbretërore e Tajlandës njoftoi se do të blinte 26 kompleta udhëzuese Lizard 3 nga Elbit, të bazuara në udhëzimin me lazer, për të kthyer bombat tradicionale në armë precize.

Lidhja me Kinën

Kina është konkurrenti kryesor i Izraelit në Tajlandë. Ushtria tajlandeze është e pajisur me tanke VT-4 të prodhuara nga Norinco. Përveç blerjes së baterive Barak nga Izraeli, Tajlanda ka blerë raketa kundërajrore FK-3 nga Aerospace and Science and Industry Corporation e Kinës. Në 2017, Tajlanda nënshkroi një marrëveshje për blerjen e një nëndetëseje klase Yuan nga Wuchang për 424 milionë dollarë.

Pavarësisht bashkëpunimit të gjerë me Izraelin, Tajlanda bashkëpunon edhe me Kinën në prodhimin e dronëve. Instituti i Teknologjisë së Mbrojtjes po punon me kompaninë Beihang UAS Technology të Tajlandës për të zhvilluar një dron tip MALE, që do të konkurrojë me dronët izraelitë.