Çfarë fshihet pas planeve të inteligjencës së BE-së të von der Leyen?

Presidentja e Komisionit të BE-së, Ursula von der Leyen, po merr përsëri drejtimin. Ajo dëshiron të koordinojë më mirë punën e inteligjencës kombëtare dhe të konsolidojë informacionin e mbledhur. DER STANDARD ka mbledhur pyetjet dhe përgjigjet më të rëndësishme.

Pyetje: Çfarë ka në mendje saktësisht Presidentja e Komisionit?

Përgjigje: Detajet janë ende të pakta. Zëdhënësit e Komisionit theksojnë fazën e hershme të projektit. Diskutimet janë duke vazhduar. Megjithatë, në parim, qëllimi është të koordinohet më mirë informacioni i inteligjencës dhe i shërbimeve sekrete nga shtetet anëtare brenda Komisionit, i cili vetë tashmë merr dhe mbledh një sasi të madhe informacioni. Kjo është arsyeja pse është i ankoruar brenda Sekretariatit të Përgjithshëm të BE-së. Aktualisht, duket se vetëm disa individë do të mbështeten nga autoritetet kombëtare. Von der Leyen e justifikon këtë qasje me një numër sfidash gjeopolitike dhe gjeoekonomike në mjedisin e BE-së.

Pyetje: Cila nuk është tema?

Përgjigje: Qëllimi i qartë nuk është të krijojmë njësitë ose agjentët tanë për mbledhjen e inteligjencës. Ndërsa ky mund të jetë një objektiv afatgjatë, sigurisht që nuk është i realizueshëm në klimën aktuale politike. Prandaj, krahasimet me agjencinë e fuqishme të inteligjencës së jashtme të SHBA-së, CIA-n, siç bëhen nga kritikë të shquar si populisti i krahut të majtë, Yanis Varoufakis, ish-ministër grek i financave, aktualisht janë mjaft të gabuara.

Pyetje: A nuk ka BE-ja aktualisht një shërbim inteligjence?

Përgjigje: Me SIAC (Kapaciteti i Vetëm i Analizës së Inteligjencës), BE-ja ka një depo qendrore për informacionin e inteligjencës nga shtetet anëtare. Ai përbëhet nga Qendra për Inteligjencë dhe Analizë (INTCEN) dhe struktura e inteligjencës ushtarake EUMS INT. E gjithë kjo është e vendosur brenda EEAS, Shërbimit Evropian të Veprimit të Jashtëm. Që andej po del edhe një rezistencë e kujdesshme ndaj planeve të Komisionit. Ka shqetësime për dyfishimin e përpjekjeve, por edhe për humbjen e kompetencës.

Pyetje: A është e gjitha kjo e arsyeshme dhe e realizueshme?

Përgjigje: Historiani austriak i inteligjencës, Thomas Riegler i tha STANDARD se "iniciativa është sigurisht e kuptueshme, dhe padyshim do të ishte një hap i rëndësishëm drejt një qëndrueshmërie më të madhe". Në të njëjtën kohë, ai ofroi një verifikim të realitetit: "Shërbimet e inteligjencës dhe sigurisë janë përgjegjëse vetëm ndaj qeverive të tyre dhe veprojnë në sfera ku interesat kombëtare ende kanë përparësi mbi ato evropiane". Prandaj, shërbimet e ndryshme preferojnë rrjete informale për shkëmbim, ku ato mbeten midis tyre. Sa më e ndjeshme të jetë çështja, aq më shumë ka të ngjarë që ato të zbresin në nivelin dypalësh. Duke pasur parasysh një BE prej 27 shtetesh anëtare me një numër në rritje të qeverive skeptike ndaj BE-së dhe pro-ruse, besimi po bëhet i pakët. Kjo është edhe më e vërtetë kur - siç u zbulua së fundmi nga STANDARD - ka akuza për spiunazh kundër Hungarisë brenda BE-së. Por çdo formë e koordinimit të mundshëm nga Brukseli do të përballej gjithashtu me refuzim nga agjencitë kryesore evropiane të inteligjencës, tha eksperti./ Der Standard.