Si një 'flotë e errët' cisternash, ndihmoi një kartel meksikan të ndërtonte një perandori kontrabande karburanti
Pasditen e 8 marsit, një tanker nafte i quajtur Torm Agnes hyri në Portin e Ensenadës në bregdetin e Paqësorit të Meksikës, duke transportuar pothuajse 120,000 fuçi naftë.
Një anije e tillë ishte një pamje e rrallë në atë port, i cili kryesisht pret anije turistike, jahte luksoze dhe anije kontejnerësh. Ensenadës i mungon infrastruktura e nevojshme për të shkarkuar në mënyrë të sigurt ngarkesat me hidrokarbure të ndezshme - duke e bërë atë që ndodhi më vonë atë ditë, edhe më të çuditshme.
Valë kamionësh që transportonin karburant u afruan drejt skelës për të transportuar pjesën më të madhe të ngarkesës së anijes Torm Agnes. Punëtorët nxituan për të mbushur rezervuarët e mëdhenj të automjeteve, deri në gjashtë në të njëjtën kohë, duke përdorur tuba që dilnin nga një tub më i madh i lidhur me anijen. Operacioni, ndonëse i rrezikshëm, shkoi me shpejtësi, sipas një dëshmitari okular dhe një fotoje e videoje nga vendi i ngjarjes të ndara me Reuters.
«Ata kishin një ekip, ishin shumë të kujdesshëm në lidhje me atë që duhej të bënin dhe ishin shumë të shpejtë», tha personi. «Ata punonin me orë të çmendura, si gjatë gjithë natës».
Manovra e guximshme ishte vepër e kontrabandistëve të lidhur me kartelin, sipas tre burimeve meksikane të sigurisë dhe tre personave të njohur me operacionin - pjesë e një vale kontrabandistësh që përmbysën tregun e karburantit në Meksikë me një përmbytje karburanti me çmim të ulët të siguruar kryesisht nga Shtetet e Bashkuara, i cili është maskuar në deklaratat doganore si diçka tjetër.
Mashtruesit meksikanë nuk vepruan vetëm. Reuters ka zbuluar se një kompani nga Hjustoni e quajtur Ikon Midstream, luajti një rol kyç në operacionin multi-milion dollarësh në Ensenada. Ajo bleu naftën në Kanada, pretendoi në dokumente se ishin lubrifikantë dhe mori me qira cisternën për ta dorëzuar atë te një klient, që autoritetet meksikane e pretendojnë se është një fasadë, për një nga kartelet më të mëdha dhe më të dhunshme të vendit.
Ikon Midstream dhe drejtori ekzekutiv i saj, Rhett Kenagy, nuk iu përgjigjën kërkesave të shumta për koment. Avokati Joseph O. Slovacek, i cili përfaqëson kompaninë dhe Kenagy, i tha Reuters në një email të 18 tetorit që të ndalonte së kontaktuari klientët e tij. "Askush nuk do t'i flasë gazetarit tuaj!" tha Slovacek.
Porti i Ensenadës nuk iu përgjigj një kërkese për koment. Torm, me seli në Danimarkë, e cila menaxhon një nga flotat më të mëdha të tankerëve në botë, përfshirë Torm Agnes, tha se ndaloi së bëri biznes me Ikon Midstream vetëm disa javë pas incidentit të Ensenadës.
Narkotikët mbeten burimi kryesor i të ardhurave për kartelet e Meksikës. Por karburanti i paligjshëm dhe nafta bruto e vjedhur janë bërë burimi më i madh i të ardhurave jo-drogë për këta kriminelë, thotë Departamenti i Thesarit i SHBA-së. Narko-t e kanë ndërtuar këtë anë fitimprurëse duke u integruar në mënyrë efektive brenda sektorit të gjerë të energjisë të Amerikës së Veriut dhe duke zotëruar logjistikën e transportit të produkteve të naftës me kamionë, hekurudhë dhe së fundmi me cisterna. Disa zyrtarë amerikanë i kanë quajtur cisternat që transportojnë karburant të paligjshëm një "flotë të errët" të re, një term që shoqërohet më shpesh me transportin e paligjshëm të naftës bruto ruse ose iraniane, të dizajnuara për të shmangur sanksionet.
Kontrabanda e karburantit është rritur aq shpejt, sa importet e paligjshme tani përbëjnë deri në një të tretën e tregut të naftës dhe benzinës në Meksikë, duke marrë fitime nga disa prej emrave më të mëdhenj në industrinë e naftës, thanë për Reuters pesë burime aktuale dhe të mëparshme të qeverisë meksikane. Karburanti i paligjshëm që hyn në vend, tani vlerësohet në më shumë se 20 miliardë dollarë në vit, sipas njërit prej personave që ndihmoi thesarin e Meksikës të llogariste madhësinë e tregtisë së paligjshme.
Agjencitë ligjzbatuese në të dyja anët e kufirit janë të alarmuara. Qeveria amerikane po ofron shpërblime deri në 10 milionë dollarë për informacion mbi krimet e karteleve të karburantit. Në Meksikë, kontrabanda e cisternave ka shkaktuar një skandal korrupsioni që tani trondit marinën e vendit, e cila drejton portet dhe prej kohësh është konsideruar si një nga institucionet më të besueshme në vend. Në një konferencë për shtyp më 7 shtator, kreu i Marinës së Meksikës, Raymundo Morales, tha se institucioni kishte nisur një hetim të brendshëm dhe "nuk do të tolerojë korrupsionin në asnjë rrethanë".
Për të zbuluar funksionimin e brendshëm të kontrabandës së karburantit në Meksikë, Reuters foli me më shumë se 50 persona që kishin dijeni për këtë rrjet trafikantësh. Ata përfshijnë pesë persona që kanë pasur marrëdhënie me ngarkesa të paligjshme, zyrtarë të zbatimit të ligjit meksikanë dhe amerikanë, drejtues aktualë dhe të mëparshëm të industrisë së naftës në të dy vendet, si dhe tregtarë të energjisë dhe specialistë të pajtueshmërisë. Shumë prej këtyre njerëzve folën në kushte anonimiteti nga frika për sigurinë e tyre.
Reuters është i pari që publikon një rrëfim të plotë të udhëtimit të Torm Agnes, nga ngarkimi në Kanada deri te shkarkimi në Ensenada, dhe në një port tjetër meksikan nga i cili u tërhoq me nxitim. Rrëfimi bazohet në informacione nga shtatë persona, të cilët të gjithë ishin ose të përfshirë në logjistikën e zhvendosjes së ngarkesës ose po hetojnë pasojat e udhëtimit, si dhe në të dhëna të gjurmimit të cisternave dhe imazhe satelitore, dokumente të brendshme të transportit, të dhëna doganore dhe të dhëna portuale.
Përmes këtyre dokumenteve dhe burimeve, Reuters analizoi me hollësi të pa raportuara më parë se si funksionon skema e dyshuar dhe si shfrytëzon boshllëqet ligjore në sektorin e gjerë dhe kompleks të energjisë në SHBA, duke prekur një mori subjektesh, duke përfshirë kompanitë e mëdha të naftës, kompanitë e transportit detar dhe agjencitë qeveritare.
Autoritetet thonë se kartelet po ndihmojnë aktorë amerikanë që ndihmojnë në sigurimin dhe transportimin e produkteve, disa pa dashje, të tjerë marrin pjesë aktive. Senatori i shtetit të Teksasit, Juan Hinojosa, tha se shteti i tij prodhues i naftës është bërë një vatër për operatorë të dyshimtë.
“Kartelet kanë infiltruar shumë biznese të ligjshme përgjatë kufirit dhe më tej në veri”, tha Hinojosa, një demokrat i cili mbështeti legjislacionin në mars që synon të godasë depot e palicencuara të karburantit motorik pranë kufirit, të ashpërsojë rregulloret për transportuesit e karburantit dhe të rrisë ndëshkimet për shkelësit e ligjit. Projektligji është bllokuar në senatin e Teksasit, por mund të ringjallet në të ardhmen.
Skema e kontrabandës së karburantit, kryesisht reduktohet në një shmangie fitimprurëse tatimore. Meksika vendos një taksë të njohur si IEPS mbi një gamë të gjerë mallrash, duke përfshirë naftën dhe benzinën e importuar. Meksika është një prodhuese e madhe e naftës bruto, por importon këto karburante sepse rafineritë e saj të vjetra nuk mund të përmbushin kërkesën vendase. Hajdutët i shmangen taksës, e cila ngarkohet me litër dhe shpesh kushton mbi 50% të vlerës së ngarkesës, duke e deklaruar karburantin e huaj si një lloj tjetër produkti nafte që është i përjashtuar nga taksa.
Kartelet kanë infiltruar shumë biznese të ligjshme përgjatë kufirit dhe më tej në veri.
Zyrtarët amerikanë dhe meksikanë thonë se kontrabandistët zakonisht përdorin kompani fiktive dhe dokumente të falsifikuara mallrash për të fshehur gjurmët e tyre, dhe u paguajnë ryshfete zyrtarëve të korruptuar të porteve dhe doganave për të kaluar ngarkesat e tyre.
Ata gjithashtu shkarkojnë me nxitim në vende të rrezikshme, duke anashkaluar gati dy duzina terminale detare të Meksikës të ngritura për shkarkim të sigurt të karburanteve, thonë autoritetet dhe ekspertët e industrisë. Kjo u lejon kontrabandistëve të transportojnë ngarkesën e paligjshme te klientët e tyre shpejt, me mbikëqyrje dhe rregullore minimale.
Nafta e kontrabanduar shitet më pas me zbritje në tregun meksikan në mijëra stacione nafte, fabrika dhe miniera pa licencë. Benzina e kontrabanduar, shkon kryesisht në stacione karburanti pa markë. Kartelet gjithashtu vjedhin karburant dhe naftë bruto drejtpërdrejt nga Pemex dhe shesin një pjesë të saj në Shtetet e Bashkuara, të ndihmuara nga importuesit e pandershëm që po u japin çmime më të ulëta prodhuesve amerikanë, thotë Departamenti i Thesarit i SHBA-së.
Pemex nuk iu përgjigj një kërkese për koment, në lidhje me humbjet e lidhura me vjedhjen e karburantit dhe kontrabandën.
Edhe kompani të tjera të naftës po e ndiejnë këtë problem. Në maj, kompania shumëkombëshe britanike Shell, zbuloi shitjen e biznesit të saj të karburantit me pakicë në Meksikë. Ky largim u bë pjesërisht për shkak të vështirësive të konkurrimit me karburantin më të lirë narkotik, thanë pesë burime të Shell për Reuters. Stacionet e benzinës blejnë karburant të kontrabanduar me një zbritje prej 5% deri në 10%, nën çmimin e importeve të ligjshme, sipas dy burimeve të njohura me tregtinë.
Shell nuk pranoi të komentojë mbi arsyet e shitjes.
Torm Agnes po transportonte naftë që e kishte marrë në Kanada kur filloi udhëtimin e saj për në Meksikë, thanë për Reuters shtatë burime të njohura me marrëveshjen. Kur anija arriti në Ensenada, ngarkesa e saj ishte transformuar - të paktën në letër - në një petrokimikat të përdorur për të bërë lubrifikantë industrialë, sipas dokumenteve të ngarkesës dhe të dhënave të portit të shqyrtuara nga agjencia e lajmeve.
Nëse ajo naftë, me vlerë rreth 12 milionë dollarë, do të ishte deklaruar te autoritetet doganore, do t'i ishte nënshtruar gati 7 milionë dollarëve taksë kur të hynte në Meksikë, sipas një llogaritjeje të Reuters bazuar në vëllimin e naftës dhe normën e taksës në atë kohë. Megjithatë, petrokimikati ishte i përjashtuar nga taksa.
Anija cisternë Torm Agnes me flamur danez ishte një nga disa cisterna vitet e fundit që transportonte karburant, por e deklaronte ngarkesën e saj si lubrifikantë për të shmangur taksat dhe kontrollet doganore, sipas një përmbledhjeje pa datë të skemës së supozuar të kontrabandës nga forcat e sigurisë qeveritare, të parë nga Reuters. Autenticiteti i dokumentit u konfirmua nga dy burime sigurie.
Qeveria e Meksikës nuk ka thënë se sa i ka kushtuar vendit kontrabanda e karburantit në të ardhurat e humbura nga IEPS, por burimi që ndihmoi thesarin të llogariste madhësinë e tregtisë së paligjshme tha se ishte gati 4 miliardë dollarë në vitin 2024. Partia opozitare PAN e ka vënë shifrën edhe më të lartë - në rreth 10 miliardë dollarë - duke e quajtur atë "skema më e madhe e korrupsionit në historinë e Meksikës".
As autoriteti tatimor i Meksikës dhe as agjencia doganore e saj, nuk iu përgjigjën kërkesave për koment.
LIDHJA AMERIKANE
Në qendër të asaj marrëveshjeje ishte një kompani amerikane: Ikon Midstream, një tregtar karburanti me seli në Hjuston. Kompania bleu naftën kanadeze dhe pagoi me qira Torm Agnes për ta transportuar atë në Meksikë, sipas katër personave dhe dokumenteve të brendshme të Ikon Midstream të para nga Reuters.
Përveç dërgesës në Ensenada, Ikon Midstream organizoi të paktën katër dërgesa të tjera detare të naftës në Meksikë këtë vit, mësoi Reuters. Midis 8 janarit dhe 4 marsit, kompania përdori një cisternë të ndryshme nga e njëjta flotë - Torm Louise - në katër raste të ndryshme për të transportuar mallra nga Teksasi në Portin e Tampico në Bregun e Gjirit të Meksikës, sipas të dhënave të gjurmimit të cisternave dhe kompanisë së transportit detar Torm, e cila menaxhon të dyja anijet Torm Agnes dhe Torm Louise.
Torm i tha Reuters se të dy tankerët ishin të ngarkuar me naftë. Kompania shtoi se Torm Louise në tre nga udhëtimet e saj transportoi edhe naftë. Në Meksikë, kontrabandistët shpesh e përdorin këtë hidrokarbur shumë të ndezshëm për të prodhuar benzinë me cilësi të ulët.
Megjithatë, në deklaratat drejtuar doganave meksikane, Ikon Midstream tha se të pesë dërgesat ishin “aditivë për lubrifikantë” që nuk i nënshtroheshin IEPS-it, sipas të dhënave të portit meksikan të marra nga Reuters përmes kërkesave për liri informacioni.
Produkti që u deklarua në faturat e ngarkesës së eksportit të SHBA-së për dy nga dërgesat Torm Louise ishte gjithashtu lubrifikantë, sipas Kpler, një ofrues të dhënash detare me seli në Bruksel. Reuters është i pari që raporton se Ikon Midstream i etiketoi këto dërgesa me naftë, si lubrifikantë në deklaratat doganore të SHBA-së.
Kpler tha se nuk ishte në gjendje të ndante dokumentet burimore për shkak të marrëveshjeve të konfidencialitetit me ofruesit e të dhënave.
Dogana dhe Mbrojtja Kufitare e SHBA-së (CBP), e cila mban kopje të këtyre dokumenteve, fillimisht refuzoi një kërkesë për lirinë e informacionit në qershor nga Reuters që kërkonte t'i merrte ato. Në tetor, CBP tha se informacioni i kërkuar nga Reuters ishte i disponueshëm në manifestet e ngarkesave në letër që do të duhej të kërkoheshin personalisht në çdo port eksporti, një proces që agjencia e përshkroi si "që kërkon kohë" dhe që mund të pësonte vonesa të mëtejshme.
Në një email të 5 gushtit, Torm tha se nuk ishte përgjegjës dhe as i përfshirë në plotësimin e dokumenteve doganore për dërgesat. Të gjitha dokumentet që mori nga Ikon Midstream, tha Torm, deklaronin vazhdimisht se produktet që transportoheshin në cisternat e saj ishin "ULSD dhe/ose naftë". ULSD është një akronim i industrisë për naftë me përmbajtje ultra të ulët squfuri. Torm refuzoi të ndante me Reuters dokumentet që tha se kishte marrë nga Ikon Midstream, duke përmendur detyrimet kontraktuale.
“Bazuar në atë që ka dalë në dritë, ne kemi vendosur të mos angazhohemi në biznes të mëtejshëm me Ikon Midstream”, tha Torm pa dhënë hollësi në një email të 27 gushtit për Reuters. Torm ndërpreu marrëdhëniet tregtare me Ikon Midstream në fillim të prillit dhe anuloi dy kontrata të ardhshme me kompaninë, tha një zëdhënës i Torm në një email pasues për agjencinë e lajmeve më 5 shtator.
Si pjesë e përpjekjeve të Reuters për të kërkuar koment nga Ikon Midstream, një gazetar ndaloi në selinë e kompanisë në Hjuston në gusht, por u kthye mbrapsht nga një person i cili tha se punonte për Ikon Midstream dhe e dha emrin e tij vetëm si Daniel.
Kenagy, si shumë drejtues të përfshirë në tregtinë globale të naftës me vlerë mbi një trilion dollarë, projekton një imazh suksesi. Më herët këtë vit, ai bleu një rezidencë dhe toka në Hjuston me vlerë më shumë se 6 milionë dollarë, tregojnë të dhënat lokale të pronave. Faqja e tij në Instagram është e mbushur me imazhe makinash sportive, motoçikletash ekzotike dhe avionësh privatë.
Ai dhe gruaja e tij, Janelle Alexis Flatt, u shfaqën në një episod të vitit 2022 të reality show-t televiziv Below Deck Sailing Yacht, i cili tregon jetën e anëtarëve të ekuipazhit në bordin e një anijeje luksoze dhe përvojat e tyre me mysafirët që e marrin me qira atë.
Flatt nuk iu përgjigj kërkesave për koment.
Kenagy është gjithashtu një agjent i regjistruar për të paktën gjysmë duzine biznesesh që nuk janë më funksionale, duke përfshirë sipërmarrje në miniera, ndërtim dhe argëtim, tregojnë të dhënat e biznesit të Teksasit.
Në Meksikë, një kompani me seli në Monterrey e quajtur Intanza ishte marrësi i ngarkesës së Torm Agnes, sipas të dhënave të portit meksikan, si dhe një fature për ngarkesën e Torm Agnes të parë nga agjencia e lajmeve.
Autoritetet meksikane dyshojnë se Intanza është një kompani fasadë për Kartelin e Gjeneratës së Re të Jalisco-s, sipas tre burimeve të sigurisë meksikane dhe një dokumenti të dytë pa datë nga forcat e sigurisë qeveritare të parë nga Reuters, i cili përshkruan lidhjet e kartelit me kontrabandën e karburantit.
Intanza nuk ka faqe interneti dhe asnjë prani në mediat sociale që Reuters mund ta identifikonte. Një letër e dërguar nga Reuters në adresën e Monterrey-t të listuar për Intanza-n në faturë nuk mundi të dorëzohej sepse shërbimi i korrierit nuk mundi të gjente asnjë prani të kompanisë atje.
Emri i Intanzës u shfaq përsëri pasi autoritetet meksikane kapën një tjetër tanker, Challenge Procyon, më 21 mars në Portin e Tampico në shtetin Tamaulipas. Intanza më 27 mars ngriti një padi në një gjykatë në Tamaulipas duke i kërkuar një gjyqtari të lironte atë ngarkesë, të cilën ajo pretendonte se ishin lubrifikantë dhe të sekuestruara padrejtësisht; gjyqtari e hodhi poshtë kërkesën e Intanzës. Ministri i Sigurisë i Meksikës, Omar García Harfuch, në një postim në rrjetet sociale më 31 mars tha se 10 milionë litra (rreth 63,000 fuçi) naftë ishin gjetur në bordin e Challenge Procyon.
Muajin e kaluar, García Harfuch e shpalli atë sekuestrim, si "një nga më të mëdhenjtë në histori", ndërsa njoftoi arrestimin e 14 personave, përfshirë drejtues biznesi, ish-zyrtarë doganash dhe zyrtarë detarë aktivë dhe në pension, si pjesë e hetimeve për Challenge Procyon dhe kontrabandë të tjera të dyshuara të karburantit. Qeveria i identifikoi të arrestuarit vetëm me emrat e tyre të parë, siç është zakon në Meksikë.
Marina e Meksikës dhe zyra e Prokurorit të Përgjithshëm thanë se nuk mund të komentonin mbi hetimet në vazhdim dhe e drejtuan Reuters te deklaratat publike mbi këtë çështje. Ministria e sigurisë nuk iu përgjigj një kërkese për koment.
Ramiro Rocha, i listuar si përfaqësuesi ligjor i Intanzas në regjistrin zyrtar të kompanive të Meksikës, tha se nuk ka asnjë lidhje me kompaninë dhe mund të ketë qenë viktimë e vjedhjes së identitetit.
Një kartel nis lundrimin
Hajdutë të vegjël për dekada të tëra kanë vjedhur benzinë, naftë dhe naftë bruto nga Pemex. Me kalimin e kohës, ndërsa tregtia u rrit në shkallë dhe fitimprurësi, ajo tërhoqi përfshirjen e karteleve të Meksikës. Por Karteli i Gjeneratës së Re të Jalisco-s, e ka çuar skemën në një nivel të ri dhe është lideri i padiskutueshëm në kontrabandën e karburantit dhe naftës bruto, sipas burimeve të sigurisë meksikane dhe amerikane.
Karteli, territori i të cilit është shteti qendror-perëndimor i Jaliscos, është zgjeruar në të gjithë Meksikën. Autoritetet thonë se ka ndërtuar një operacion të frikshëm kontrabande në shtetin verior të Tamaulipas, pak matanë kufirit me Teksasin. Prej andej, thonë ata, dërgon naftë bruto meksikane të vjedhur në Shtetet e Bashkuara dhe sjell produkte të rafinuara amerikane në Meksikë me kamionë, hekurudhë dhe cisterna. Ata thanë se CJNG, siç njihet me inicialet e saj në spanjisht, është i vetmi kartel që aktualisht punëson cisterna.
Autoritetet zbuluan për herë të parë kontrabandën me cisterna rreth vitit 2020, sipas një dokumenti të qeverisë meksikane të vitit 2021, të parë nga Reuters, që përshkruante hetimet fillestare mbi skemën, të cilat në atë kohë nuk ia atribuonin këtë zhvillim një karteli specifik.
Kalimi te cisternat nga kamionët dhe trenat pasqyron një shkallë zgjuarsie biznesi dhe fuqie investimi që është në një nivel të ndryshëm nga ajo që ka qenë më parë, tha Marisol Ochoa, një eksperte për krimin e organizuar në Universitetin Ibero-Amerikan të Meksikës.
“Duhet të kesh një nivel të lartë sofistikimi dhe rrjete e lidhje të gjera në logjistikën operacionale”, tha ajo.
Që nga shtatori i vitit 2024, Zyra e Kontrollit të Aseteve të Huaja (OFAC) e Departamentit të Thesarit të SHBA-së ka lëshuar dy raunde sanksionesh kundër një duzine shtetasish meksikanë dhe gati 30 kompanive meksikane që dyshohet se janë të lidhura me CJNG dhe operacionet e saj të vjedhjes së karburantit dhe kontrabandës.
Greg Gatjanis, një ish-zyrtar i lartë i OFAC, tha se ishte “i habitur nga numri i madh i kompanive” të lidhura me skemën e dyshuar. Ndërmarrjet përfshijnë stacione benzine, firma transporti, një kompani printimi 3D dhe një furrë buke baguetësh, sipas OFAC.
Administrata Trump në shkurt i caktoi disa kartele meksikane, përfshirë CJNG, si organizata terroriste të huaja. Kjo mobilizoi më shumë personel dhe burime për luftën kundër karteleve dhe ua bëri më të lehtë prokurorëve amerikanë të ndiqnin penalisht individët dhe kompanitë që bënin biznes me këto grupe.
Në maj, një baba dhe bir nga Utah - James Lael Jensen dhe Maxwell Sterling Jensen - u akuzuan për komplot për të kryer pastrim parash dhe për të ofruar mbështetje materiale për një organizatë të huaj të përcaktuar si terroriste. Autoritetet pretendojnë se familja Jensen ka punuar me CJNG për të kontrabanduar naftë bruto në SHBA .
Avokatët e James Jensen nuk iu përgjigjën një kërkese për koment. Robert Guerra, një avokat që përfaqëson Maxwell Jensen, nuk pranoi të komentojë.
Duhet të kesh një nivel të lartë sofistikimi dhe rrjete e lidhje të gjera në logjistikën operacionale.
Zyrtarët amerikanë u takuan gjithashtu me rafineritë në zonën e Hjustonit këtë vit për të shpjeguar përfshirjen e krimit të organizuar meksikan në biznesin e karburanteve dhe për të theksuar rëndësinë e njohjes së furnizuesve dhe klientëve të tyre, thanë tre burime të industrisë dhe një zyrtar amerikan. Ky zyrtar i tha Reuters se shkelësit e sanksioneve të SHBA-së lart e poshtë zinxhirit të furnizimit mund të përballen me dënime civile dhe penale.
Kjo paraqet “një rrezik të madh biznesi” për lojtarët amerikanë, duke pasur parasysh suksesin e karteleve në përdorimin e kompanive fasadë dhe ndërmjetësve për të bërë punën e tyre të ndyrë, tha Gatjanis, ish-zyrtari i OFAC.
Në Meksikë, shkalla dhe sofistikimi në rritje i kontrabandës së karburantit, kanë shkaktuar akuza se politikanë të lartë janë të përfshirë.
Në fushatën presidenciale të vitit të kaluar, kandidati i opozitës Xóchitl Gálvez akuzoi partinë në pushtet Morena se kishte marrë fonde nga Sergio Carmona, një biznesmen nga Tamaulipas, të cilit shtypi meksikan i referohet si "Mbreti i Karburantit të Paligjshëm". Carmona ishte një trafikant i madh i lidhur me Kartelin e Gjirit dhe Kartelin e Verilindjes, sipas raportimeve të medias meksikane. Ai u qëllua për vdekje në një berberhane në Meksikën veriore nga sulmues të panjohur në vitin 2021. Askush nuk është arrestuar për vrasjen e tij.
Sipas dokumentit të dytë pa datë nga forcat e sigurisë qeveritare të shqyrtuar nga Reuters, Carmona dyshohet se ndihmoi në financimin e fushatave zgjedhore të Morenës, përfshirë atë të ish-Presidentit Andrés Manuel López Obrador, i cili fitoi zyrën më të lartë të Meksikës në vitin 2018.
As López Obrador dhe as Morena nuk iu përgjigjën kërkesave për koment.
Presidentja meksikane Claudia Sheinbaum, e partisë Morena, e ka bërë luftën kundër kontrabandës së karburantit dhe vjedhjes së naftës bruto, një përparësi sigurie për administratën e saj.
“Ne nuk do të mbrojmë askënd”, tha Sheinbaum në një konferencë për shtyp më 8 korrik kur u pyet për përfshirjen e dyshuar të politikanëve në tregtinë e paligjshme. Zyra e saj nuk iu përgjigj një liste të detajuar pyetjesh për këtë artikull.
Që kur Sheinbaum mori detyrën në tetor 2024, autoritetet thonë se kanë sekuestruar rreth 500,000 fuçi karburanti dhe naftë bruto, të dyshuara si të paligjshme - më shumë sesa qeveria e mëparshme sekuestroi gjatë gjithë mandatit të saj gjashtëvjeçar. Kjo është një pikë e vogël, në rrjedhën e karburantit të kontrabanduar që hyn në vend. Megjithatë, lufta po rezulton e rrezikshme.
Më 4 gusht, Ernesto Vázquez, prokuror federal për shtetin e Tamaulipas, u vra pasi SUV-i i tij i blinduar u godit nga një granatë ndezëse në një rrugë të ngarkuar në qytetin e Reynosa-s. Pamjet e transmetuara në televizionin kombëtar treguan se Vázquez iku nga automjeti që po digjej, vetëm për t'u qëlluar nga një makinë aty pranë.
Në një deklaratë të nesërmen, zyra e Prokurorit të Përgjithshëm tha se vrasja ka të ngjarë të ketë qenë vepër e krimit të organizuar, pasi qeveria në fund të korrikut sekuestroi më shumë se 1.8 milion litra (rreth 11,300 fuçi) karburant të paligjshëm, kamionë, pompa dhe pajisje të tjera në Reynosa, pak matanë kufirit me McAllen, Teksas.
NJË GJURMË DOKUMENTASH PËR EVAZIONIN TATIMOR
Tregtia e naftës bruto dhe karburantit shpesh përfshin një zinxhir kompleks kujdestarie. Transaksionet mund të përfshijnë blerës, shitës dhe ndërmjetës të shumtë. Dokumentet e import-eksportit shpesh janë të paplota ose të falsifikuara nga aktorë të këqij, thanë për Reuters ekspertë të tregtisë dhe zyrtarë të zbatimit të ligjit.
Torm Agnes filloi ngarkimin nga terminali detar i Vancouver Wharves në Kanada më 2 mars, sipas ofruesit të të dhënave detare Kpler. Kpler llogariti se tankeri mori rreth 120,000 fuçi ngarkesë, bazuar në të dhënat e transmetuara nga tankeri që tregojnë se sa poshtë ndodhej në ujë. Shtatë burime të njohura me marrëveshjen konfirmuan se ai kishte ngarkuar naftë.
Ajo naftë vinte nga Imperial Oil, një kompani kanadeze nafte që është në pronësi të shumicës së aksioneve nga ExxonMobil, sipas katër personave.
Imperial Oil nuk iu përgjigj një kërkese për koment. ExxonMobil refuzoi të komentojë.
Dokumentet e transportit të shikuara nga Reuters tregonin një histori të ndryshme rreth asaj që ndodhej në anije. Një faturë e 28 shkurtit, që mbante logon e Ikon Midstream dhe adresën në Hjuston, pretendonte se ngarkesa ishte lubrifikantë, jo naftë, dhe se i ishte shitur Intanzas. Vlera e deklaruar ishte 1.3 milion dollarë, ose rreth një e dhjeta e vlerës së 120,000 fuçive naftë në atë kohë. Një manifest ngarkese i shikuar nga Reuters gjithashtu tregoi se ngarkesa ishte lubrifikantë të ngarkuar në Vankuver në Torm Agnes për t'u dorëzuar në Meksikë, me Ikon Midstream si dërgues dhe Intanza si marrës.
Meksika vitet e fundit ka parë rritje të çrregullta të importeve të deklaruara të lubrifikantëve, një zhvillim që qeveria e ka lidhur me kontrabandën. Autoriteti tatimor i vendit në një dokument të vitit 2022 tha se këto produkte “përdoren si mjet për evazion fiskal” sepse nuk i nënshtrohen IEPS-së.
Kërkesa në Meksikë për të ashtuquajturit lubrifikantë me vaj bazë është vetëm 1 milion ton në vit, sipas Michael Connolly, kreu i rafinimit dhe analizave të vajrave bazë në ofruesin e informacionit për mallrat ICIS. Megjithatë, të dhënat zyrtare tregtare të SHBA-së tregojnë se vendi eksportoi deri në 3.5 milion ton në Meksikë vitin e kaluar, një shifër që Connolly thotë se nuk përputhet.
“Ka thjesht një nivel importesh dukshëm më të lartë se sa do të prisnim”, tha ai.
Vetëm Ikon Midstream deklaroi se transportoi lubrifikantë nga SHBA-ja në Meksikë 149 herë midis 11 tetorit 2019 dhe 4 majit 2025, me 67 nga këto ngarkesa që vinin me cisternë, sipas të dhënave tregtare të përpiluara për Reuters nga kompania e teknologjisë tregtare Altana.
Intanza, klienti meksikan për ngarkesën e Torm Agnes, ka një sërë objektivash biznesi, duke filluar nga prodhimi i pijeve alkoolike deri te kërkimi shkencor, sipas regjistrit të kompanive të Meksikës.
Adresa e saj në Monterrey, sipas faturës së transportit, është një njësi në një kompleks apartamentesh banimi me dy kate pranë një qendre kujdesi për fëmijët. Kur një gazetar i Reuters vizitoi adresën, nuk pa asnjë tabelë për Intanzën.
Rocha, përfaqësuesi i listuar i Intanzës, jeton në një lagje të klasës punëtore rreth 40 kilometra (25 milje) jashtë qytetit, sipas adresës së tij të regjistruar në regjistër.
Rocha me flokë të thinjur u bë një personazh i famshëm në internet vitet e fundit duke postuar video të vetes duke fjetur në vende të rastësishme. Tifozët e quajtën Rocha-n e shkurtër dhe të shëndoshë me nofkën "Don Pug". Popullariteti i tij u rrit përsëri në shkurt kur në mediat sociale ai mohoi raportet e shtypit se kishte vdekur nga një atak në zemër gjatë një vallëzimi në prehër në një klub striptizmi në Monterrey.
Rocha i tha Reuters se punon si roje sigurie, nuk ka të bëjë fare me Intanzën dhe se të dhënat e listuara për të në regjistër, përfshirë adresën e tij dhe tre format e identifikimit, mund të jenë vjedhur.
NJË OPERACION I QETË, PASTAJ NJË PËRPARIM
Pasditen e 8 marsit, anija ajrore Torm Agnes hyri në Portin e Ensenadës. Brenda pak orësh, radha e kamionëve që transportonin karburant shtrihej përgjatë gjithë dokut dhe mjaft jashtë terminalit, tha dëshmitari okular i operacionit.
Disa nga këto automjete mbanin logon e një kompanie kamionësh të quajtur Mefra Fletes, sipas dëshmitarit okular dhe një fotografie të vendit të ngjarjes të parë nga Reuters.
Ikon Midstream dhe Mefra Fletes kanë punuar së bashku në transferimet e karburantit nga cisternat në kamionë në të paktën tre porte të ndryshme meksikane në vitet e fundit, thanë dy burime të njohura me operacionet. Punonjësi në selinë e Ikon Midstream në Hjuston në gusht, i cili e identifikoi veten si Daniel, i tha një gazetari të Reuters se ai kishte punuar me Mefra Fletes në Meksikë.
Mefra Fletes u themelua në vitin 2015 në Guadalajara, kryeqytetin e shtetit Jalisco, dhe është e përqendruar në transportimin e produkteve të naftës, sipas regjistrit të kompanive të Meksikës. Në regjistër nuk kishte adresë ose informacion kontakti për kompaninë ose për Roberto Blanco, i cili është i listuar si pronari kryesor. Reuters nuk mundi të gjente asnjë faqe interneti ose prani në mediat sociale për Mefra Fletes.
Reuters nuk mori asnjë përgjigje për një letër të dërguar me korrier me pyetje të hollësishme për Blanco-n në një adresë në Jalisco për Mefra Fletes, të shtypur në një nga kamionët e saj. Gazetarët nuk mundën të gjenin përfaqësuesin ligjor të kompanisë, Mario Castro.
Torm Agnes shkarkoi pjesën më të madhe të ngarkesës së saj, por jo të gjithën, në Ensenada. Nga atje, cisterna u drejtua për në Portin e Guaymas në Gjirin e Kalifornisë dhe shkarkoi përsëri direkt në kamionët e karburantit duke filluar nga 20 marsi, sipas fotografive dhe videove të operacionit të shikuara nga Reuters. Disa nga këto automjete mbanin emblemën Mefra Fletes, treguan imazhet.
Por Torm Agnes arriti të shkarkonte vetëm rreth gjysmën e ngarkesës që kishte planifikuar të shkarkonte atje, sipas emaileve të brendshme të portit të parë nga Reuters. Në vend të kësaj, ajo u largua papritur nga Guaymas të nesërmen, sipas të dhënave të gjurmimit të cisternave dhe tre personave të njohur me situatën. Punëtorët që ndihmonin në shkarkimin e naftës i paketuan shpejt pajisjet e tyre dhe kamionët e karburantit u nisën me shpejtësi nga porti, thanë njerëzit.
Eksodi shkaktoi trazira në nivel lokal. Fotot dhe videot e shpërndara në mediat sociale treguan një duzinë rezervuarësh karburanti të shkëputur nga kamionët që i sillnin dhe të braktisur në parkingjet aty pranë dhe përgjatë rrugës.
Burime sigurie i thanë Reuters se dyshojnë se Torm Agnes u nis pasi u përhap lajmi në Portin e Guaymas se autoritetet meksikane po sekuestronin një tjetër tanker, Challenge Procyon, po atë ditë, më 21 mars, në Portin e Tampico-s.
Torm nuk komentoi mbi arsyen e largimit të nxituar të Torm Agnes. Porti i Guaymas nuk iu përgjigj një kërkese për koment.
Më 28 mars, autoritetet meksikane njoftuan në një njoftim për shtyp se kishin sekuestruar rreth 50,000 fuçi me produkte nafte të ruajtura rastësisht në rreth 100 kontejnerë në një parcelë me pluhur në qytetin El Sauzal, rreth 10 kilometra në veri të Portit të Ensenadës. Forcat e sigurisë sekuestruan gjithashtu pajisje dhe kamionë karburanti. Pamjet video nga bastisja e transmetuara nga mediat meksikane tregonin kamionë Mefra Fletes.
Produktet e naftës së sekuestruara ka të ngjarë të kenë ardhur nga Porti i Ensenadës dhe të kenë mbërritur me cisternë, sipas një përmbledhjeje pa datë të çështjes nga forcat meksikane të sigurisë, të parë nga Reuters. Dokumenti nuk e përmendte Torm Agnes, por dy burime meksikane të sigurisë konfirmuan se aktiviteti i cisternës në Ensenada është nën hetim.
Anuar González, një ish-përfaqësues ligjor i Mefra Fletes, u arrestua në gusht. Një urdhër arresti është lëshuar për Blanco-n, pronarin kryesor të kompanisë. Të dy dyshohen për përfshirje në tregtinë e paligjshme të karburantit, sipas njërit prej burimeve të sigurisë meksikane dhe raporteve të shtypit.
Reuters nuk mundi të përcaktojë nëse González ka një avokat. Blanco mbetet në arrati./ Reuters - @Syri.Net.