Trazirat politike në Francë po tronditin sektorin e teknologjisë: Anija franceze po fundoset ngadalë
Qeveria franceze ka qenë në paqëndrueshmëri për më shumë se një vit, dhe pasiguria politike po godet rëndë sektorin e teknologjisë – dikur një nga motorët kryesorë të ekonomisë së vendit.
Sipas ekspertëve dhe sipërmarrësve, mungesa e stabilitetit dhe vonesat në projektligjin buxhetor po rrezikojnë arritjet e deritanishme në inovacion, duke penguar startup-et të rriten dhe të tërheqin investime.
Nga suksesi në pasiguri
Vetëm pak muaj më parë, Parisi u rendit për herë të parë mbi Londrën si qendra kryesore e startup-eve në Evropë, sipas platformës së të dhënave Dealroom. Ky sukses lidhej ngushtë me politikat e Presidentit Emmanuel Macron për nxitjen e inovacionit, si programi “Franca 2030” – një plan 54 miliardë eurosh për të forcuar konkurrueshmërinë industriale dhe teknologjike.
Programi solli rezultate konkrete me kompani si Mistral AI, Ledger dhe H, të cilat u shndërruan në emra të rëndësishëm të teknologjisë franceze. Por tashmë, startup-et paralajmërojnë se pasiguria politike po rrezikon të gjithë progresin e fituar me shumë mund.
“Nuk ka më kapiten në timon”
“Kriza aktuale politike e Francës nuk është vetëm institucionale: është ekonomike, morale dhe strategjike,” tha për Euronews Next Homéric de Sarthe, drejtor ekzekutiv i Craft AI.
Sipas tij, sipërmarrësit ndihen të braktisur nga një qeveri që nuk po arrin të sigurojë stabilitet.
“Nuk ka më kapiten në timon, as ekuipazh për të drejtuar anijen. Anija franceze është e bukur, plot potencial – megjithatë po fundoset ngadalë ndërsa ne vazhdojmë të debatojmë në kuvertë,” shtoi ai.
De Sarthe paralajmëroi se fondet e inovacionit janë bllokuar dhe startup-et po përballen me vështirësi në rekrutime dhe në zhvillimin e kompanive.
Startup-et kërkojnë stabilitet
“Kjo paqëndrueshmëri politike po u vë një barrë të madhe startup-eve dhe kompanive franceze në tërësi,” tha Maya Noël, drejtoreshë ekzekutive e grupit lobist France Digitale.
Ajo theksoi se komuniteti i biznesit ka nevojë për “stabilitet dhe dukshmëri” për të vazhduar të investojë dhe të inovojë.
“Po bëhet urgjente që të arrihet një marrëveshje politike, në mënyrë që kompanitë tona të mund të zhvillohen me besim, si në Francë ashtu edhe në nivel ndërkombëtar,” shtoi Noël.
Një parlament i ndarë dhe investime në pritje
Pas zgjedhjeve të parakohshme të qershorit 2024, Asambleja Kombëtare franceze mbeti e fragmentuar, me disa kryeministra jetëshkurtër që nuk arritën të formojnë shumicë të qëndrueshme.
Si pasojë, kapitali sipërmarrës është përmbajtur nga investimet, ndërsa kompanitë po ngurojnë të punësojnë për shkak të pasigurisë ekonomike.
Ndryshimet e fundit në kabinet – përfshirë zëvendësimin e ministres së inteligjencës artificiale Clara Chappaz me Naïma Moutchou – kanë shtuar edhe më shumë pasiguri në sektor.
Ekspertët paralajmërojnë për rrezikun e “valëve të padukshme”
Sipas Chengyi Lin, profesor strategjie në Universitetin Insead, startup-et janë “eksploruese nga natyra”, por trazirat politike paraqesin një rrezik të paparashikueshëm.
“Nëse rregullimi është një rrezik i njohur, trazirat politike janë një rrezik i panjohur. Ato i bëjnë investitorët të mendojnë dy herë përpara se të hyjnë në tregun francez,” tha Lin.
Ai shtoi se ndërsa kompanitë e mëdha si Mistral AI mund ta përballojnë këtë pasiguri, startup-et më të vogla që mbështeten në politika dhe stimuj qeveritarë rrezikojnë të ngelen prapa.
“Është koha për të rindërtuar”
Megjithë vështirësitë, disa sipërmarrës si Homéric de Sarthe mbeten optimistë:
“Burimet tona – njerëzore, ekonomike dhe teknologjike – nuk do të rigjenerohen vetvetiu. Është koha për të dalë dhe për të ndërtuar përsëri. Varet nga ne ta vëmë këtë vend në lëvizje edhe një herë.”