Xi paraqet forcën ushtarake për të sinjalizuar se Kina nuk do të kërcënohet përsëri
Nga David Pierson - NYT/
Lideri i Kinës, Xi Jinping, drejtoi një paradë të madhe ushtarake në Pekin të mërkurën, ku përfshiheshin avionë luftarakë, raketa dhe trupa që marshonin me hapa të sinkronizuar, ndërsa ai dërgoi një paralajmërim sfidues për rivalët që të mos sfidojnë sovranitetin e vendit të tij.
Mesazhi i tij u evidentua nga liderët e mbledhur pranë tij, që përfaqësonin shtete që kanë sfiduar ose vënë në dyshim dominimin amerikan të rendit global. Ai ishte i rrethuar nga presidenti Vladimir V. Putin i Rusisë dhe lideri i Koresë së Veriut, Kim Jong-un, së bashku me liderët e Iranit, Pakistanit dhe vendeve të tjera kryesisht autoritare.
Topat qëlluan 80 herë për të shënuar përvjetorin e përfundimit të Luftës së Dytë Botërore, ndërsa ushtarët mbanin flamurin kinez dhe marshonin mbi një qilim të kuq që mbulonte një pjesë të Sheshit Tiananmen. Turmat që shikonin paradën tundnin flamuj të vegjël dhe përshëndetnin ndërsa luhej himni kombëtar dhe ngrihej flamuri. Më vonë, pëllumba dhe balona, që thuhej se ishin 80,000 secili, u lëshuan në ajër.
Parada ishte kulmi i një fushate javore nga Partia Komuniste në pushtet për të theksuar nacionalizmin, për të ripërkufizuar rolin e Kinës në Luftën e Dytë Botërore dhe për ta projektuar partinë si shpëtimtaren e kombit kundër një agresorit të huaj, Japonisë Perandorake. Evokimi i kujtimeve të kohës së luftës shërben për të mobilizuar mbështetjen e brendshme kineze në ballafaqimin me pasigurinë ekonomike dhe tensionet me Shtetet e Bashkuara, të cilat Xi i ka akuzuar se po përpiqen të përmbajnë dhe shtypin Kinën.
"Kombi kinez është një komb i madh që nuk i frikësohet tiranisë dhe qëndron i fortë në këmbët e veta," deklaroi Xi nga podiumi iPortës Tiananmen, mbi një portret të madh të Mao Ce Dunit.
Ai tërhoqi një vijë të drejtpërdrejtë midis sakrificave të Luftës së Dytë Botërore dhe sfidave me të cilat thotë se përballet Kina sot.
"Kur në të kaluarën u ballafaqua me një luftë jetë a vdekje midis drejtësisë dhe të keqes, dritës dhe errësirës, progresit dhe reaksionit, populli kinez u bashkua në urrejtje të armikut dhe u ngrit në rezistencë," tha ai. Ai i paraqiti tensionet e sotme si një zgjedhje tjetër fatale, midis paqes ose luftës, dialogut ose përballjes, dhe tha se Kina do të qëndronte me progresin.
Ngjarja ishte e pasur me simbolikë që lidh Partinë Komuniste të sotme me të kaluarën e saj revolucionare. Liderët e lartë kinezë, të së kaluarës dhe të së tashmes, u mblodhën së bashku me Xi, i cili kishte veshur një kostum në stilin e Maos, duke pasqyruar babanë themelues të Republikës Popullore.
Më vonë, Xi qëndroi në xhamin e hapur të një limuzine Flamur i Kuq të prodhuar në Kinë, një makinë që përkujton si epokën e Maos ashtu edhe ambicien e Kinës për vetëmbështetjeindustriale, ndërsa ai inspektoi trupat e Ushtrisë Popullore Çlirimtare. Ai thirri: "Përshëndetje, shokë," dhe "Shokë, ju po punoni shumë!"
Trupat kthyen kokat në sinkronizëm të përsosur ndërsa kaloi makina e Xi-së, dhe u përgjigjën në unison: "Ndiqni Partinë! Luftoni për të fituar! Kini sjellje shembullore!" Për të demonstruar gatishmërinë e tyre për luftë, ushtarët që mbanin armë vrapuan pranë tankeve që mbanin raketa dhe u hodhën në automjetet e tyre.
Prania e Putinit theksoi mënyrën se si Kina dhe Rusia kanë kërkuar të koordinojnë historitë e tyre, secila duke paraqitur Luftën e Dytë Botërore si provë të sakrificës së vendeve të tyre dhe si justifikim për të kërkuar një fjalë më të madhe në rendin ndërkombëtar të pasluftës.
"Për të dy, Xi-në dhe Putinin, fitorja ishte e kushtueshme, por e papërfunduar. Ata besojnë se 'forcat hegemonike' ende duan t'u imponojnë një model të huaj dhe të bllokojnë vendin e tyre të drejtë në botë," tha Joseph Torigian, profesor i asociuar në Universitetin Amerikan. "Tani, ata duan të përdorin kujtesën e luftës për të vaksinuar brezat e ardhshëm kundër vlerave perëndimore dhe për të legjitimuar rendin global që ata parashikojnë."
Mesazhi i Xi-së nuk mbeti pa përgjigje. Brenda disa minutashnga fillimi i ceremonisë, presidenti Trump reagoi nga Uashingtoni, duke akuzuar Xi-në se shpërfilli rolin e Amerikës në ndihmën e Kinës gjatë luftës.
Në Truth Social, ai shkroi se "pyetja e madhe" ishte nëse Xi do të "përmendë sasinë masive të mbështetjes dhe 'gjakut' që Shtetet e Bashkuara të Amerikës i dhanë Kinës për ta ndihmuar atë të sigurojë LIRINË e saj nga një pushtues i huaj shumë armiqësor."
Trump shtoi: "Ju lutem, përcilli përshëndetjet e mia më të ngrohta Vladimir Putinit dhe Kim Jong Unit, ndërsa konspiron kundër Shteteve të Bashkuara të Amerikës."
Në të vërtetë, parada e Xi-së nuk ishte vetëm një përkujtim i së kaluarës por, edhe më shumë, një mesazh për Perëndimin rreth ngritjes së "pandalshme" të Kinës.
Ajo shfaqi raketa të reja shkatërruese anijesh, dronë nëndetëse dhe aeroplanë luftarakë pa ekuipazh që nxirrnin në pah investimet e Kinës në inovacionin ushtarak, ndërsa Kina gjithnjë e më shumë rivalizon me Shtetet e Bashkuara për dominimin ushtarak të Azisë. Xi gjithashtu dërgoi një paralajmërim të nënkuptuar për Tajvanin dhe mbështetësit e tij ndërkombëtarë rreth rreziqeve të çdo lëvizjeje drejt pavarësisë formale.
Në fjalimin e tij, Xi premtoi të mbrojë sovranitetin kombëtar dhe integritetin territorial, dhe tha: "Ushtria Popullore ÇlirimtareKineze ka qenë gjithmonë një forcë heroike në të cilën Partia dhe populli mund të mbështeten plotësisht."
Lista e të ftuarve theksoi se sa shumë është thelluar përçarja midis Pekinit dhe Perëndimit, veçanërisht mbi koordinimin e ngushtë të Kinës me Rusinë në luftën e saj në Ukrainë. Mungesa e dukshme ishin përfaqësuesit e nivelit të lartë nga demokracitë kryesore perëndimore, duke përfshirë Shtetet e Bashkuara. Por liderët e shumë vendeve të Azisë Juglindore dhe Azisë Qendrore morën pjesë në paradë, duke treguar suksesin e Kinës në forcimin e partneriteteve rajonale.
"Xi është i motivuar të fitojë pranimin e Kinës si një fuqi globale qendrore dhe të rishikojë sistemin ndërkombëtar për t'i përshtatur më mirë preferencat e Kinës," tha Ryan Hass, drejtori i Qendrës John L. Thornton për Kinën në Institutin Brookings. "Ai e shikon praninë e liderëve të tjerë në paradën e tij si vërtetim të progresit drejt qëllimeve të tij."
Shfaqja e forcës u përputh me sigurinë e jashtëzakonshme. Shumë rrugë u mbyllën paraprakisht, me roje të panumërta të vendosur rreth Pekinit. Gazetarëve iu ishte thënë të mblidheshin në një vend pak para orës 3 të mëngjesit për kontrolle të pajisjeve para se të përcilleshin në Sheshin Tiananmen tri orë para fillimit të paradës.
Për ditë, vullnetarë që mbanin shirita të kuq në krah ishin vendosur në të gjithë qytetin për të vëzhguar për çrregullime të mundshme. Punëtorët e lagjes varën flamuj kinezë jashtë çdo shtëpie në hutonge, rrugicat e ngushta historike në qendrën e Pekinit, dhe dërguan mesazhe për banorët duke i kujtuar ata të ruhen nga gjithçka që mund të prishte ngjarjen ose të shkaktonte lajme të këqija.
"Gjatë kësaj ngjarjeje të rëndësishme, i inkurajojmë të gjithë të shikojnë paradën ushtarake nga shtëpia, të ndërmarrin veprime konkrete për të mbështetur vendin tonë dhe për të festuar këtë rast të rëndësishëm," lexohej në një mesazh. "Shmangni vendet e mbipopulluara për të reduktuar rreziqet e grumbullimit." / NewYork Times – Syri.net