'Të mbuluar me pluhur dhe të tronditur', banorët afganë të shokuar nga shkatërrimi i tërmetit

Pak para mesnatës së së dielës, Matiullah Shahab u zgjua dhe pa shtëpinë e tij në provincën e largët Kunar të Afganistanit duke u dridhur.

Një tërmet me magnitudë 6.0 ballë të shkallës Rihter goditi Afganistanin lindor, duke lënë të paktën 800 të vdekur, sipas OKB-së.

Edhe pse epiqendra e tërmetit ishte 16 km larg, i gjithë fshati i Shahabit, Asadabad, u drodh. 23 anëtarët e familjes që jetojnë me të ikën nga dhomat e gjumit nga frika se muret do të shembeshin mbi ta dhe qëndruan zgjuar gjithë natën në kopshtin e tyre. "Ne të gjithë kishim frikë", thotë ai.

Zonat më të goditura nga tërmeti ishin provincat Nangarhar dhe Kunar, por tërmeti u ndje deri në Kabul dhe në kryeqytetin fqinj të Pakistanit, Islamabad.

Kur agoi, Matiullah - i cili është gazetar i pavarur dhe aktivist i të drejtave të njeriut - doli me makinë nga shtëpia e tij për të provuar të arrinte në zonën e largët malore në epiqendrën e tërmetit.

Ai thotë se iu desh të dilte nga makina dhe të ecte për dy orë para se të arrinte në fshatrat më të prekura, pasi kishte gurë në rrugë.

Ai mbërriti në fshatin Andarlachak për të gjetur disa fëmijë të vegjël që po trajtoheshin nga mjekët në rrugë. Një çift fëmijësh të vegjël ishin shtrirë së bashku në një barelë me mavijosje në gjoks dhe fytyra.

Fëmijë të tjerë ishin mbështjellë me çarçafë të bardhë. Vetëm në atë fshat vdiqën rreth 79 persona.

"Pashë shumë trupa të vdekur", i thotë Matiullah BBC-së. "I ndjeva lëkundjet pasuese 17 herë."

Matiullah i ndihmoi vendasit të hapnin varre për shumë njerëz që kishin vdekur.

"Fshatrat që vizitova u shkatërruan", thotë ai. Një burrë i tha Shababit se gruaja dhe katër fëmijët e tij kishin vdekur. Por shumica ishin shumë të tronditur për të folur.

"Fytyrat e njerëzve ishin të mbuluara me pluhur dhe kishte një heshtje," tha ai. "Ata ishin si robotë - askush nuk mund të fliste për këtë."

Për shkak të rrugëve të bllokuara, operacionet e shpëtimit të qeverisë talebane janë mbështetur në helikopterë për të arritur në fshatrat malore. Por terreni i largët malor do të thotë se disa vende mbeten të paarritshme, ndërsa ka raportime për njerëz që vdesin nën rrënoja ndërsa presin shpëtimin.

Matiullah thotë se vullnetarët po përpiqeshin të shpëtonin njerëzit e bllokuar dhe panë dy gra që po nxirreshin nga një shtëpi e shkatërruar.

"I nxorën jashtë, të plagosur, dhe tani janë në spital", thotë ai. Atij nuk iu lejua të bënte fotografi të operacionit të shpëtimit sepse talebanët nuk lejojnë fotografimin e grave.

Shumë banorë tani po flenë jashtë dhe kanë nevojë për tenda, shton Matiullah.

Një tjetër banor në lagjen Sokai të Kunarit, Ezzatullah Safi, thotë se një pjesë e shtëpisë së tij u shemb nga tërmeti.

"U zgjova nga britmat e fëmijëve, grave dhe kafshëve", i thotë ai BBC-së.

"Tërmeti ishte i fortë dhe nata ndihej si një apokalips i vogël. Erëra të forta pasuan dridhjet, me shi të lehtë që binte. Fëmijët e mi më qëndruan pranë, duke qarë nga frika. Pluhuri mbushte ajrin."

"Rrjeti celular u ndërpre menjëherë. Nuk mundëm të kontaktonim të afërmit. Meqë shtëpia ishte e dëmtuar dhe pa energji elektrike, ne mbështeteshim te drita e telefonave tanë."

Ai thotë se helikopterët qeveritarë mbërritën në mëngjes dhe i transportuan me avion të plagosurit nga malet poshtë në autostradën kryesore Kunar, ku u transferuan me automjete në klinika.

"Ka një atmosferë të rëndë pikëllimi këtu", vëren Ezzatullah.

"[Energjia elektrike] ka ndërruar, tregjet mbetën të mbyllura gjithë ditën. Disa zona janë ende të paarritshme - fshatra të largëta pesë deri në gjashtë orë larg në male."