Kriza në Gaza mbetet 'shumë e rëndë', pavarësisht disa hapave pozitivë

Muajin e kaluar, BE-ja negocioi atë që e quajti një përmirësim "të rëndësishëm" të aksesit të ndihmës humanitare në Gaza, duke përfshirë një rritje të kamionëve me ushqim dhe një marrëveshje për të "mbrojtur jetën e punonjësve të ndihmës".

Izraeli ka ndërmarrë disa hapa “të dukshëm pozitivë” për të përmirësuar situatën në Gaza, duke përfshirë rifillimin e furnizimit me karburant, por situata humanitare është “shumë e rëndë” dhe shkalla e shkatërrimit “e pashembullt”, sipas një raporti konfidencial të parë nga Euronews dhe të shpërndarë nga Shërbimi i Veprimit të Jashtëm i BE-së te shtetet anëtare.   

Raporti është një përditësim i rregullt që u paraqitet diplomatëve të BE-së të mërkurën mbi hapat e ndërmarrë deri më tani nga Izraeli për të zbatuar një marrëveshje të rënë dakord me bllokun më pak se një muaj më parë, për të përmirësuar aksesin e ndihmës humanitare në Gaza. 

Në atë kohë, BE njoftoi se kishte rënë dakord për “hapa të rëndësishëm”, duke përfshirë një “rritje të konsiderueshme” të kamionëve që transportonin ushqime çdo ditë, hapjen e disa pikave të tjera të kalimit, rihapjen e furrave të bukës dhe kuzhinave publike dhe mbrojtjen e punonjësve të ndihmës.

Ishte rezultat i përpjekjeve të kryediplomates së BE-së, Kaja Kallas, dhe Christophe Bigot, i Dërguari Special i BE-së në Lindjen e Mesme, për t'u angazhuar me Izraelin me qëllim zgjidhjen e krizës humanitare në Gaza.

Por dokumenti e bëri të qartë se BE-ja ka parë pak nga masat e dakorduara të zbatohen.

“Faktorë të rëndësishëm pengues vazhdojnë të minojnë operacionet humanitare dhe shpërndarjen e ndihmës në Gaza”, thuhet në dokument, duke përmendur “plaçkitjet dhe viktimat” në pikat e shpërndarjes së ndihmës humanitare, sulmet ajrore që ende ndikojnë në objektet e OKB-së dhe OJQ-ve, “stafin që është në shënjestër”, si dhe përpjekjet e fundit të Izraelit për të “shkurtuar afatet e riregjistrimit për OJQ-të ndërkombëtare në shtatë ditë”.

Midis 30 dhe 31 korrikut, thuhet se 105 palestinezë u vranë dhe të paktën 680 u plagosën në zona duke përfshirë Zikim, Morage dhe Gazën e Mesme, thuhet në raport.

Dokumenti renditi si hapa pozitivë rifillimin e furnizimit me karburant, rihapjen e rrugëve egjiptiane dhe jordaneze, hapjen e pikës së kalimit Zikim në veri, si dhe riparimin e disa infrastrukturës jetësore, si dhe "trendin në rritje" të numrit të kamionëve që hyjnë çdo ditë në Gaza.

“Vëllimi i karburantit që po hyn aktualisht në Gaza është i mjaftueshëm për të mbështetur operacionet kritike shpëtimtare të jetës, por jo i mjaftueshëm për të lejuar që të gjitha programet humanitare të funksionojnë”, thuhet në raport, duke përmendur një mesatare prej 125,000 litrash karburant në ditë. “Para korrikut, karburanti nuk ishte lejuar të hynte për më shumë se tre muaj.”

Më herët këtë javë, organi izraelit i mbrojtjes përgjegjës për koordinimin e ndihmës për Gazën, i quajtur COGAT, njoftoi gjithashtu se kishte pasur një “ripërtëritje graduale dhe të kontrolluar të hyrjes së mallrave përmes sektorit privat në Gaza”.

Por raporti zhvillohet në një kohë kur Izraeli po përballet me kritika globale për lejimin e urisë  në Rripin e rrethuar dhe bisedimet midis Hamasit dhe Izraelit, mbeten në një bllokim. Vetë BE-ja po përpiqet t'i përgjigjet situatës aktuale në Gaza.

Gjermania dhe Italia kanë ngurruar të bien dakord për ndonjë sanksion kundër Izraelit, përfshirë pezullimin e marrëveshjes së asociimit BE-Izrael ose pezullimin e pjesshëm të fondit Horizon Europe nga Izraeli.  

Përveç kësaj, nëse kryeministri i Izraelit, Benjamin Netanyahu, konfirmon në një  takim të kabinetit të sigurisë më vonë sot, planet për të marrë kontrollin e Rripit të Gazës, atëherë marrëveshja humanitare e ndërmjetësuar nga BE-ja dhe Izraeli mund të bëhet e vjetëruar.

Të mërkurën, nënkryetarja ekzekutive e Komisionit Evropian, Teresa Ribera, u bëri thirrje vendeve që kanë votuar kundër çdo sanksioni ndaj Izraelit të zgjedhin "abstenim konstruktiv" në votimet e ardhshme, duke përfshirë edhe për programin Horizon ose pezullimin e marrëveshjes së asociimit.

 “Situata e urisë në Gaza është thellësisht shqetësuese dhe ne besojmë se është koha për të kapërcyer paralizën aktuale”, tha zëdhënësi i Riberës për Euronews.

“Në vend që të përqendrohemi te dobësia institucionale… A mund të gjejmë terren të përbashkët? A është e mundur një lloj ‘abstenimi konstruktiv’?”/ Euronews.