Afganistan: Burrat kthehen në universitet, por jo gratë

Burrat rifilluan sot mësimet në universitetet e Afganistanit, të cilat u rihapën pas një pushimi të gjatë dimëror, ndryshe nga gratë, të cilat talebanët ende nuk i lejojnë të studiojnë.

Ndalimi i grave për të ndjekur universitetet është vetëm një nga kufizimet e shumta për të drejtat e grave të vendosura nga talebanët kur ato u kthyen në pushtet në Afganistan në gusht të vitit 2021.

Ajo ngjalli një valë dënimi në mbarë botën, duke përfshirë edhe vendet myslimane.

"Më thyhet zemra të shoh djemtë duke shkuar në universitet, ndërsa ne qëndrojmë në shtëpi," i tha AFP Rachela, 22 vjeç, nga provinca qendrore e Gor.

"Nëse vajzat dhe gratë në Afganistan janë të arsimuara, ato kurrë nuk do të pranojnë një qeveri që shfrytëzon Islamin dhe Kuranin. Ata do të mbrojnë të drejtat e tyre (...) kjo është ajo nga e cila ka frikë qeveria," vuri në dukje Wahida Durrani, e cila u detyrua  të braktisë studimet e saj për gazetari në qytetin perëndimor afgan, Herat.

Në fund të dhjetorit 2022, ministri i Arsimit të Lartë njoftoi se universitetet do të mbyllen tani e tutje për gratë, sepse studentet femra nuk respektonin detyrimin për të mbuluar të gjithë trupin dhe fytyrën dhe gjithashtu sepse nuk shoqëroheshin gjithmonë, siç kërkohej, nga një "mahram", një shoqërues mashkull nga familja e tyre.

Megjithatë, institucionet universitare tashmë kishin miratuar rregulla të reja pas kthimit të talebanëve në pushtet, që synonin kryesisht ndarjen e burrave dhe grave në kurse.

Pra, vajzat nuk lejoheshin të ndiqnin mësimet, përveç nëse mësoheshin nga gra ose burra të moshuar.

"Më dhemb të shoh mijëra vajza të privuara nga arsimi këto ditë," komentoi studenti i Herat IT, Mohammad Hasib Habibzada.

- E drejta themelore -
 

Është një e drejtë themelore e grave, tha Ezatullah Nezati, student i inxhinierisë mekanike në Universitetin e Kabulit.

"Edhe ndjekja e mësimeve në ditët e tjera (përveç djemve) nuk është problem. Ata kanë të drejtën e arsimit dhe kjo e drejtë duhet t'u jepet", shtoi ai në kthimin e tij në universitet.

Brenda universitetit privat Rana në kryeqytetin afgan, postera që shpjegonin se si duhet të vishen gratë ishin ende të varura në korridore ndërsa studentët meshkuj hynë sot për të zënë vendet në salla gjysmë të zbrazëta, thanë gazetarët e AFP.

“Fatkeqësisht motra ime nuk mund të hyjë në universitet, përpiqet të studiojë në shtëpi”, tha njëri prej tyre.

Zyrtarët talebanë thonë se ndalimi për gratë është vetëm i përkohshëm, por nuk kanë dhënë një afat se kur do të hiqet. Prej një viti e gjysmë janë mbyllur edhe shkollat ​​e mesme për vajza.